Οι πυροσβεστικές δυνάμεις παραμένουν σε επιφυλακή μία ημέρα μετά τη φωτιά που οδήγησε σε εκκενώσεις κοινοτήτων. Ο υπουργός Άμυνας κατήγγειλε «αντιεπαγγελματισμό», απέδωσε την ευθύνη στο 70ό Τάγμα Μηχανικού, διέταξε έρευνα και δήλωσε έτοιμος να αναλάβει πολιτική ευθύνη.
Σε κατάσταση αυξημένης επιφυλακής παραμένουν την Τρίτη οι πυροσβεστικές και δασοπυροσβεστικές δυνάμεις στην επαρχία Λάρνακας, στη νοτιοανατολική Κύπρο, μία ημέρα μετά τη μεγάλη πυρκαγιά που ξέσπασε σε στρατιωτικό πεδίο βολής και απείλησε γειτονικές κοινότητες.
Ισχυρές επίγειες δυνάμεις παρέμειναν στην περιοχή καθ’ όλη τη διάρκεια της νύχτας, πραγματοποιώντας περιπολίες και ελέγχους για πιθανές αναζωπυρώσεις. Σύμφωνα με τις αρμόδιες υπηρεσίες, εκδηλώθηκαν μόνο μικρές εστίες, οι οποίες αντιμετωπίστηκαν άμεσα. Αεροσκάφος δασοπυρόσβεσης συνέχισε επίσης τις προληπτικές πτήσεις πάνω από την πληγείσα περιοχή.
Η πυρκαγιά προκάλεσε έντονη οργή στις κοινότητες που κινδύνευσαν, αλλά και δημόσια καταδίκη από την πολιτική ηγεσία, καθώς οι αρχές επιβεβαίωσαν ότι ξεκίνησε κατά τη διάρκεια επιχείρησης καταστροφής πυρομαχικών από μονάδα της Εθνικής Φρουράς, των ενόπλων δυνάμεων της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Ο υπουργός Άμυνας Βασίλης Πάλμας έκανε λόγο για «αντιεπαγγελματισμό», απέδωσε την ευθύνη στο 70ό Τάγμα Μηχανικού και διέταξε έρευνα για να εξακριβωθεί γιατί πραγματοποιήθηκε η επιχείρηση υπό συνθήκες πολύ υψηλών θερμοκρασιών και αυξημένου κινδύνου πυρκαγιάς.
Το χρονικό της πυρκαγιάς
Η φωτιά εκδηλώθηκε περίπου στις 12:30 το μεσημέρι της Δευτέρας στο πεδίο βολής Καλού Χωριού, κοντά στην πόλη της Λάρνακας, κατά τη διάρκεια της καταστροφής έξι βλημάτων RPG από το 70ό Τάγμα Μηχανικού.
Σύμφωνα με τον Εθνικό Συντονιστή Πολιτικής Προστασίας, Αρχιπύραρχο Νίκο Λογγίνο, τα πρώτα πυροσβεστικά οχήματα έφθασαν στην περιοχή επτά λεπτά μετά την αρχική ειδοποίηση. Η φωτιά, ωστόσο, είχε ήδη αρχίσει να επεκτείνεται έξω από τα όρια του πεδίου βολής.
Οι ισχυροί άνεμοι και η ξηρή βλάστηση συνέβαλαν στη γρήγορη εξάπλωση των φλογών προς την κοινότητα Αγία Άννα. Το χωριό εκκενώθηκε για λόγους ασφαλείας, ενώ προληπτική οδηγία απομάκρυνσης δόθηκε και στους κατοίκους του γειτονικού Ψευδά.
Στην Αγία Άννα, περίπου δέκα ηλικιωμένοι απομακρύνθηκαν προληπτικά και μεταφέρθηκαν σε ασφαλή χώρο, ενώ δύο έως τρία σπίτια που απειλήθηκαν από τις φλόγες σώθηκαν την τελευταία στιγμή χάρη στις προσπάθειες πυροσβεστών, εθελοντών και κατοίκων. Δεν αναφέρθηκαν εγκλωβισμένοι.
Στη μεγάλη επιχείρηση κατάσβεσης συμμετείχαν περίπου 100 μέλη του Τμήματος Δασών και 40 μέλη της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, καθώς και προσωπικό της Πολιτικής Άμυνας, της Αστυνομίας, της Εθνικής Φρουράς, της Επαρχιακής Διοίκησης, της Υπηρεσίας Θήρας και της Υπηρεσίας Ασθενοφόρων.
Στην περιοχή αναπτύχθηκε τοπικό κέντρο επιχειρήσεων, ενώ τέθηκε σε εφαρμογή το εθνικό σχέδιο αεροπυρόσβεσης «Ίκαρος ΙΙ». Στην κατάσβεση συμμετείχαν έξι πυροσβεστικά αεροπλάνα και πέντε ελικόπτερα.
Κατά τη διάρκεια της επιχείρησης, ένας νεαρός που προσπαθούσε να βοηθήσει στην κατάσβεση έπεσε από ύψος και μεταφέρθηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας με τραυματισμό στα κάτω άκρα. Ένα ακόμη άτομο υπέστη ελαφρά τραύματα και έλαβε τις πρώτες βοήθειες στο σημείο.
Η πυρκαγιά τέθηκε υπό πλήρη έλεγχο περίπου στις 19:30, αφού έκαψε σχεδόν 120 εκτάρια χαμηλής, κυρίως άγριας βλάστησης.
Οι δυσκολίες της κατάσβεσης
Η αρχική επέμβαση μέσα στο πεδίο βολής ήταν ιδιαίτερα επικίνδυνη, καθώς σημειώνονταν εκρήξεις που περιόριζαν την ασφαλή πρόσβαση των πυροσβεστικών δυνάμεων.
«Η κατάσβεση στο πεδίο βολής είναι ιδιαίτερα δύσκολη», δήλωσε ο Νίκος Λογγίνος. Όπως εξήγησε, όταν η φωτιά πέρασε έξω από τον στρατιωτικό χώρο, η ένταση του ανέμου και η βλάστηση που υπήρχε περιμετρικά επέτρεψαν να δημιουργηθεί γρήγορα εκτεταμένο μέτωπο.
Η μορφολογία του εδάφους και οι καιρικές συνθήκες δυσχέραναν περαιτέρω την επιχείρηση, με τις δυνάμεις πυρόσβεσης να δίνουν προτεραιότητα στην προστασία της Αγίας Άννας και του Ψευδά.
«Οι ευθύνες έχουν όνομα και επίθετο»
Ο υπουργός Άμυνας δήλωσε ότι, σύμφωνα με τα μέχρι στιγμής δεδομένα, η ευθύνη για την έναρξη της πυρκαγιάς ανήκει στο 70ό Τάγμα Μηχανικού.
«Οι ευθύνες έχουν όνομα και επίθετο. Και την ευθύνη της πυρκαγιάς τη φέρει το 70ό Τάγμα Μηχανικού», ανέφερε ο Βασίλης Πάλμας.
Ο υπουργός είπε ότι, παρά την απαγόρευση εκρήξεων βαρέων όπλων κατά τους θερινούς μήνες και υπό θερμοκρασίες που έφθαναν τους 40 βαθμούς Κελσίου, η στρατιωτική μονάδα προχώρησε στην καταστροφή των βλημάτων.
Η έρευνα που διέταξε αναμένεται να εξετάσει ποιος ενέκρινε την επιχείρηση, γιατί πραγματοποιήθηκε υπό τις συγκεκριμένες συνθήκες και εάν είχαν εφαρμοστεί τα προβλεπόμενα μέτρα ασφαλείας. Ο υπουργός δεσμεύθηκε να δώσει απαντήσεις εντός δέκα ημερών και δήλωσε ότι είναι έτοιμος να αναλάβει την πολιτική ευθύνη, εφόσον διαπιστωθεί ότι του αναλογεί.
Οργή στις κοινότητες
Οι αντιδράσεις των κατοίκων επικεντρώθηκαν τόσο στην απόφαση να πραγματοποιηθεί στρατιωτική δραστηριότητα με τόσο υψηλές θερμοκρασίες όσο και στην καθυστέρηση της προειδοποίησης για εκκένωση.
Ο κοινοτάρχης Αγίας Άννας Αναστάσης Γεωργίου κατηγόρησε τις αρχές ότι αγνόησαν επανειλημμένες προειδοποιήσεις των κατοίκων για τους κινδύνους που συνδέονται με τη λειτουργία του πεδίου βολής τους θερινούς μήνες.
Ο ίδιος υποστήριξε ότι το μήνυμα του συστήματος έκτακτης προειδοποίησης CY-Alert έφθασε στην κοινότητα περίπου στις 17:20, σχεδόν πέντε ώρες μετά την εκδήλωση της πυρκαγιάς.
Οι κάτοικοι της Αγίας Άννας και των γύρω περιοχών επανέφεραν το πάγιο αίτημά τους για μετακίνηση του πεδίου βολής Καλού Χωριού.
Υποστηρίζουν ότι στρατιωτικές βολές και καταστροφές πυρομαχικών έχουν πραγματοποιηθεί και στο παρελθόν κατά τους θερινούς μήνες, παρά τις υψηλές θερμοκρασίες και τον αυξημένο κίνδυνο πυρκαγιάς.
Ο κοινοτάρχης δήλωσε ότι αντίστοιχες ανησυχίες είχαν διατυπωθεί και την προηγούμενη χρονιά, όταν, σύμφωνα με τον ίδιο, πραγματοποιήθηκαν εκρήξεις πυρομαχικών υπό θερμοκρασίες που έφθαναν τους 45 βαθμούς Κελσίου.
Οι κάτοικοι υποστηρίζουν ότι η λειτουργία του πεδίου βολής θέτει επανειλημμένα σε κίνδυνο τις κατοικίες, τις κοινότητες και το φυσικό περιβάλλον της περιοχής.