Η Ιταλία επαναφέρει ελέγχους σε αέρα και θάλασσα, Φινλανδία και Δανία ζητούν πλήρη αναστολή της ελεύθερης κυκλοφορίας προς την Ισπανία, ενώ η Κομισιόν δεν ενεργοποιεί ακόμη τη διαδικασία
Καθώς περίπου 60.000 μετανάστες εισήλθαν παράτυπα στον ισπανικό θύλακα της Θέουτα, αρκετές χώρες της ΕΕ ζητούν την προσωρινή εξαίρεση της Ισπανίας από τη ζώνη ελεύθερης μετακίνησης Σένγκεν, ένα μέτρο έσχατης ανάγκης που μπορεί να εφαρμοστεί μόνο σε εξαιρετικές περιστάσεις.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Το μεγαλύτερο κύμα παράτυπων αφίξεων που έχει καταγραφεί ποτέ σε έδαφος της ΕΕ μέσα σε μία ημέρα προκάλεσε ανησυχία στις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, παρά το γεγονός ότι η Θέουτα βρίσκεται στην αφρικανική ήπειρο και δεν προσφέρει στους μετανάστες εύκολη δίοδο προς την ευρωπαϊκή ενδοχώρα.
Η πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζιόρτζια Μελόνι ήταν η πρώτη που άνοιξε τη συζήτηση την Πέμπτη, ανακοινώνοντας «έκτακτα μέτρα» για την προστασία των συνόρων της χώρας.
Στη συνέχεια, η Ιταλία επανέφερε την Παρασκευή τους ελέγχους στα αεροπορικά και θαλάσσια σύνορα με την Ισπανία, μετά από σύσκεψη υπό την προεδρία του υπουργού Εσωτερικών Ματέο Πιαντεντόζι.
Η Φινλανδή υπουργός Εσωτερικών Μαρί Ραντάνεν στήριξε το αίτημα της Ιταλίας, καλώντας και άλλες ευρωπαϊκές χώρες να ακολουθήσουν το παράδειγμα, και η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν πρότεινε να εξεταστεί αυτή η επιλογή. Το αίτημα βρήκε ανταπόκριση και σε κορυφαίες κεντροδεξιές προσωπικότητες σε όλη την Ευρώπη.
Μπορεί να ανασταλεί η συμμετοχή της Ισπανίας στη Σένγκεν;
Σύμφωνα με τον Κώδικα Συνόρων Σένγκεν, η ΕΕ μπορεί να εισηγηθεί την αναστολή της συμμετοχής μιας χώρας στη Σένγκεν ως μέτρο έσχατης ανάγκης, που χρησιμοποιείται μόνο σε περιπτώσεις «επίμονων σοβαρών ελλείψεων που σχετίζονται με τον έλεγχο των εξωτερικών συνόρων».
Σε μια τέτοια περίπτωση, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα πρέπει να προτείνει την αναστολή, η οποία στη συνέχεια θα πρέπει να εγκριθεί από τα υπόλοιπα κράτη μέλη της ΕΕ.
Στο συγκεκριμένο κράτος θα συστηνόταν τότε να επαναφέρει ελέγχους στα εσωτερικά του σύνορα με άλλα κράτη μέλη.
Δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η διαδικασία αυτή πρόκειται να ενεργοποιηθεί σύντομα.
«Γίνονται τακτικές αξιολογήσεις και, σε περίπτωση που εντοπιστούν σοβαρές ελλείψεις στο σημείο διέλευσης, εκδίδουμε έκθεση, η οποία στη συνέχεια συζητείται πρώτα με το κράτος μέλος [ενδιαφερόμενο]», ανέφερε αξιωματούχος της ΕΕ, χωρίς να επεκταθεί περισσότερο.
Η Επιτροπή υπενθύμισε επίσης ότι για τους ισπανικούς θύλακες της Θέουτα και της Μελίγια ισχύουν ειδικοί κανόνες στο πλαίσιο του συστήματος Σένγκεν, που τους καθιστούν de facto εξωτερικό έδαφος όσον αφορά την ελεύθερη κυκλοφορία.
«Υπάρχει ήδη συνοριακός έλεγχος ανάμεσα στη Θέουτα και τη Μελίγια και στο υπόλοιπο της ζώνης Σένγκεν», δήλωσε αξιωματούχος της ΕΕ.
Οποιαδήποτε χώρα της ΕΕ μπορεί να επαναφέρει προσωρινά ελέγχους στα εσωτερικά της σύνορα με την Ισπανία, για περιόδους έως έξι μήνες που μπορούν να ανανεωθούν, όπως έκανε μόλις η Ιταλία για έναν μήνα.
Η Γαλλία έχει ήδη ελέγχους σε όλα τα χερσαία της σύνορα, βάσει απόφασης που προηγήθηκε της κρίσης στη Θέουτα και εδράζεται σε διαφορετικούς λόγους, μεταξύ των οποίων οι διαρκείς τζιχαντιστικές απειλές, η αύξηση των αντισημιτικών επιθέσεων και η εντεινόμενη βία μεταξύ μεταναστών.
Ο Γάλλος υπουργός Εσωτερικών Λοράν Νουνιέ ανακοίνωσε εντατικοποίηση των ελέγχων στα σύνορα μετά το ξέσπασμα της κρίσης.
Η Πορτογαλία, η άλλη χώρα της ΕΕ που μοιράζεται χερσαία σύνορα με την Ισπανία, δεν έχει υιοθετήσει μέχρι στιγμής αυτό το μέτρο, δηλώνοντας ωστόσο σε ανακοίνωσή της ότι «η ακεραιότητα του συστήματος Σένγκεν εξαρτάται από αυστηρούς ελέγχους στα εξωτερικά σύνορα».