Εγκληματικές συριακές φατρίες: Η πρόκληση που αντιμετωπίζει η Γερμανία

Τέσσερις συριακές οικογένειες βρέθηκαν στο επίκεντρο της δουλειάς της «Taskforce Clan» στη Σαξονία, όπως αφηγείται ο επικεφαλής αυτής της μονάδας. Ενώ τα περιστατικά της λεγόμενης εγκληματικότητας των clans παραμένουν αυτή την περίοδο σε σταθερά υψηλό επίπεδο, η απειλή έχει αυξηθεί, ιδίως στην περιοχή της Λειψίας, σύμφωνα με τον ανώτερο αξιωματικό της αστυνομίας.

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

Το κρατικό Γραφείο Ποινικής Αστυνομίας (LKA) της Σαξονίας προειδοποιεί για την αυξανόμενη δραστηριότητα εγκληματικών οικογενειακών clans, κυρίως συριακής καταγωγής. Σύμφωνα με εκπρόσωπο του LKA που μίλησε στο περιοδικό Focus, σήμερα εκτιμάται ότι περίπου 700 έως 1.000 άνθρωποι στη Σαξονία ανήκουν στο συριακό clan-περιβάλλον.

Ένα επίκεντρο αυτής της ομάδας εντοπίζεται στη Λειψία. Συνολικά, σύμφωνα με το δημοσίευμα, 130 άτομα είναι καταγεγραμμένα στα αρχεία της αστυνομίας για διάφορα αδικήματα. Ο όρος «αδικήματα» καλύπτει ένα ευρύ φάσμα: «Μεταξύ αυτών αδικήματα βίας, διακίνηση ναρκωτικών, νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες, φορολογικά αδικήματα, διακίνηση μεταναστών, αδικήματα πλαστογραφίας και τροχαίας, παράνομες χρηματοοικονομικές συναλλαγές καθώς και διάφορες μορφές απάτης», δήλωσε ο Ράικο Μέρτινς από το LKA στο Focus. Ο Μέρτινς είναι επικεφαλής του τμήματος Οργανωμένου Εγκλήματος στο LKA και της εκεί εγκατεστημένης «Taskforce Clan».

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, έχουν ήδη κατασχεθεί πυροβόλα όπλα, ενώ σε άλλες περιπτώσεις επρόκειτο, μεταξύ άλλων, και για απάτες σε βάρος του συστήματος κοινωνικής πρόνοιας, για παράδειγμα στην βασική εισοδηματική στήριξη.

Όπως αναφέρει η BILD, οι αρχές διεξάγουν επίσης έρευνες για ύποπτες δραστηριότητες διακινητών. Σε επιχείρηση τον Απρίλιο του 2026 έγιναν έρευνες σε 50 διαμερίσματα και καταστήματα στη Λειψία και την ευρύτερη περιοχή. Περίπου 50 Σύροι φέρονται να έστειλαν τα δελτία ταυτότητάς τους στη Συρία, ώστε άτομα με παρόμοια χαρακτηριστικά να μπορέσουν να εισέλθουν στη Γερμανία με ψευδή ταυτότητα.

Δίκτυα που δύσκολα διεισδύονται

Ο Μέρτινς εξήγησε στο Focus ότι οι clans χρηματοδοτούν ολόκληρη τη ζωή τους με παράνομες δραστηριότητες. Σύμφωνα με τον ίδιο, δεν αποδέχονται το γερμανικό σύστημα δικαιοσύνης, βασίζονται σε δικούς τους «ειρηνοδίκες» και ρυθμίζουν τα πάντα εσωτερικά. «Στην ουσία περιφρονούν το κράτος μας, ολόκληρο το σύστημά μας. Η απομόνωση μέσα στις οικογενειακές δομές είναι τεράστια».

Τα μέλη αυτών των clans στήνουν επιχειρήσεις που στο παρασκήνιο μπορεί να χρησιμοποιούνται για εγκληματικές δραστηριότητες, «μερικώς και με σύστημα παρένθετων προσώπων». Στην περιοχή της Λειψίας φέρεται να πρόκειται κυρίως για τέσσερις μεγάλες συριακές οικογένειες, με εν μέρει πάνω από 60 μέλη. Τα μέλη των οικογενειών αυτών συνδέονται ή εξαρτώνται το ένα από το άλλο και αλληλοϋποστηρίζονται, για παράδειγμα με ελλιπείς καταθέσεις ως μάρτυρες ή με την καταχώριση οχημάτων και λογαριασμών στο όνομά τους.

Ένας άνδρας, σύμφωνα με τον Μέρτινς, είναι παντρεμένος με τουλάχιστον τρεις γυναίκες. «Με αυτές τις γυναίκες έχει τουλάχιστον 32 παιδιά, ορισμένα από τα οποία είναι ήδη ενήλικα. Επιπλέον, γνωρίζουμε τουλάχιστον 25 εγγόνια του στη Σαξονία», ανέφερε ο Μέρτινς στο Focus. Δεν αποκαλύπτει το όνομα της οικογένειας, καθώς ορισμένα μέλη της ζουν νομοταγή και ειρηνική ζωή, όπως η συντριπτική πλειονότητα των Σύρων που ήρθαν στη Γερμανία, και δεν είναι όλα τα μέλη εγκληματίες.

Ανταγωνισμός ανάμεσα σε παλαιούς και νέους clans

Με την εμφάνιση νέων εγκληματικών δομών, προκύπτουν σύμφωνα με εκτιμήσεις ειδικών και συγκρούσεις με clans που έχουν εδραιωθεί στη Γερμανία εδώ και περισσότερα χρόνια. Ο πολιτικός επιστήμονας Μαχμούντ Τζαράμπα παρατηρεί, όπως λέει, μια «αυξανόμενη τάση εγκληματικών δραστηριοτήτων στους λεγόμενους νέους clans, ιδίως σε συριακές κοινότητες». Αυτό ανέφερε σε γραπτή του τοποθέτηση για ακρόαση στο κοινοβούλιο του κρατιδίου της Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλίας.

Πώς μπορούν να κλιμακωθούν τέτοιες εντάσεις φάνηκε τον Ιούνιο του 2023 στο Έσεν. Εκεί δεκάδες άτομα από το περιβάλλον μιας μεγάλης οικογένειας λιβανικής καταγωγής επιτέθηκαν σε συριακό εστιατόριο στην πλατεία Salzmarkt. Ακολούθησαν βίαιες συμπλοκές, με τραπέζια και καρέκλες να εκσφενδονίζονται και τζάμια να σπάνε.

Ο Τζαράμπα, ωστόσο, προειδοποιεί ρητά να μην γενικεύονται τέτοια περιστατικά. Η μεγάλη πλειονότητα των Σύρων που ζουν στη Γερμανία δεν έχει καμία σχέση με εγκληματικές δομές. Εξίσου, τα εγκλήματα μεμονωμένων μελών μιας μεγάλης οικογένειας δεν θα πρέπει να αποδίδονται συλλήβδην σε ολόκληρη την οικογένεια. Μια τέτοια γενικευμένη υποψία μπορεί να εντείνει τον κοινωνικό αποκλεισμό και να δυσκολέψει την ένταξη.

Και τα αίτια των συγκρούσεων είναι σύνθετα. Οι εντάσεις μεταξύ πιο εδραιωμένων τουρκο-αραβικών μεγάλων οικογενειών και νεότερων ομάδων συριακής καταγωγής δεν οφείλονται, σύμφωνα με τον Τζαράμπα, μόνο στον εγκληματικό ανταγωνισμό. Σε ορισμένες περιπτώσεις ρόλο παίζουν και πολιτικές και εθνοτικές συγκρούσεις από τη Συρία και τον Λίβανο, οι οποίες μεταφέρονται στη Γερμανία.

Η «Taskforce Clan» επιχειρεί να δώσει λύση

Η «Taskforce Clan» λειτουργεί στη Σαξονία από τον Οκτώβριο του 2023. Σε αυτήν συμμετέχουν, εκτός από προσωπικό του LKA Σαξονίας, και στελέχη της Ομοσπονδιακής Αστυνομίας, της Κεντρικής Τελωνειακής Διεύθυνσης της Δρέσδης, της εφορίας οικονομικού εγκλήματος, της αστυνομίας άμεσης δράσης της Σαξονίας και της Τελωνειακής Διεύθυνσης Διερεύνησης της Δρέσδης. Και σε άλλα ομόσπονδα κρατίδια υπάρχουν αντίστοιχες task forces που έχουν ως αποστολή την καταπολέμηση της εγκληματικότητας των clans.

Στη Σαξονία έχουν ήδη πραγματοποιηθεί περίπου 40 μεγαλύτερες επιχειρήσεις κατά της εγκληματικότητας των clans. Κατά τη διάρκειά τους συνελήφθησαν αρκετοί ύποπτοι, κάποιοι κατηγορήθηκαν και καταδικάστηκαν σε ποινές φυλάκισης.

Άτομα με συριακή υπηκοότητα αποτελούν εδώ τη μεγαλύτερη ομάδα αλλοδαπών που έχουν απασχολήσει τις αρχές. Ακολουθούν μετανάστες από το Αφγανιστάν και το Ιράκ, με σαφώς μικρότερους αριθμούς.

Ο Ράικο Μέρτινς, επικεφαλής της Taskforce Clan στη Σαξονία, δεν χαρακτηρίζει το κρατίδιό του προπύργιο των clans. Ωστόσο, οι εξελίξεις στη Λειψία είναι, όπως λέει, ανησυχητικές.

Εγκληματικότητα των clans: μεταξύ 0,16 και 0,59 τοις εκατό όλων των αδικημάτων

Taskforces για την αντιμετώπιση της εγκληματικότητας των clans υπάρχουν, πέρα από τη Σαξονία, και στη Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία, το Βερολίνο και τη Κάτω Σαξονία. Οι αρχές δεν κατατάσσουν την εγκληματικότητα των clans στο οργανωμένο έγκλημα, το οποίο, για παράδειγμα, αποτυπώνεται και στην εθνική έκθεση για το οργανωμένο έγκλημα. Αντίθετα, πρόκειται για ποινικά αδικήματα και διοικητικές παραβάσεις που διαπράττονται από άτομα που ανήκουν σε συγκεκριμένες πληθυσμιακές ομάδες.

Το Βερολίνο και η Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία επικεντρώνονται σε ορισμένες μεγάλες αραβικές και τουρκο-αραβικές οικογένειες. Σε αυτές περιλαμβάνονται κυρίως οικογένειες με Μαλαμί-κουρδικές, λιβανέζικες ή παλαιστινιακές ρίζες. Στη Σαξονία, στο επίκεντρο βρίσκονται πλέον συριακές ομάδες.

Συνολικά, σύμφωνα με τον Mediendienst Integration, τα αδικήματα που καταγράφονται υπό τον τίτλο εγκληματικότητα των clans στα κρατίδια Βερολίνο, Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία και Κάτω Σαξονία αντιστοιχούν σε ποσοστό μεταξύ 0,16 και 0,59 τοις εκατό του συνόλου των αδικημάτων. Μόνο μεμονωμένες δικογραφίες από τον χώρο της εγκληματικότητας των clans εντάσσονται επίσης στα στατιστικά του οργανωμένου εγκλήματος (ΟΕ).

Έτσι, σύμφωνα με τον Mediendienst Integration, το 2024 στο Βερολίνο υπήρξαν στον τομέα της εγκληματικότητας των clans επτά υποθέσεις οργανωμένου εγκλήματος, σε σύγκριση με 952 αδικήματα γενικής εγκληματικότητας και 127 διοικητικές παραβάσεις. Στη Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλτία ήταν έξι υποθέσεις οργανωμένου εγκλήματος, 6.707 αδικήματα γενικής εγκληματικότητας και 1.742 διοικητικές παραβάσεις.

Η εθνική έκθεση για το οργανωμένο έγκλημα 2024, που δημοσιεύτηκε τον Φεβρουάριο του 2026, καταλήγει στο συμπέρασμα ότι από αυτή τη μορφή εγκληματικότητας προκύπτει «σταθερά υψηλό επίπεδο απειλής». Στην έκθεση αυτή περιλαμβάνονται, ωστόσο, και το κυβερνοέγκλημα καθώς και το λεγόμενο «crime as a service», δηλαδή οργανωμένες ομάδες που προσφέρουν εγκληματικές υπηρεσίες. Δεν υπάρχει ξεχωριστή ανάλυση της εγκληματικότητας των clans ούτε πλήρης αντιστοίχιση με τα δεδομένα των ομόσπονδων κρατιδίων.

Ποιες ομάδες οργανώνονται σε clans;

Ενώ ο αριθμός των δικογραφιών κατά ομάδων οργανωμένου εγκλήματος παραμένει σε υψηλά επίπεδα (647 υποθέσεις το 2024), ο αριθμός των υπόπτων έχει μειωθεί ελαφρά σε σύγκριση με την προηγούμενη χρονιά, τόσο μεταξύ Γερμανών όσο και υπόπτων με ξένη υπηκοότητα.

Μια ανάλυση της υπηκοότητας των υπόπτων για οργανωμένο έγκλημα δείχνει ότι οι περισσότεροι έχουν γερμανική υπηκοότητα, ακολουθούμενοι από τούρκους, σύρους, αλβανούς και πολωνούς υπηκόους. Το ποσοστό των Γερμανών είναι σχεδόν τετραπλάσιο.

Οι ύποπτοι με γερμανική και τουρκική υπηκοότητα αποτελούν, σύμφωνα με την έκθεση για το 2024, σταθερά το μεγαλύτερο μέρος των φερόμενων δραστών. Για πρώτη φορά, οι Σύροι ύποπτοι αποτέλεσαν την τρίτη μεγαλύτερη ομάδα, με ποσοστό 4,7 τοις εκατό. Το 2023 ήταν 3,8 τοις εκατό, με την Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Δίωξης Εγκλήματος (BKA) να διαπιστώνει αύξηση τα τελευταία χρόνια.

Οικονομική ζημιά 15,6 εκατομμυρίων ευρώ

Και στην εγκληματικότητα των clans αντανακλάται η σχέση μεταξύ γερμανών και μη γερμανών υπόπτων που περιγράφεται στη γενική εικόνα του οργανωμένου εγκλήματος. Το 2024 η εγκληματικότητα των clans προκάλεσε, σύμφωνα με τα στοιχεία, οικονομική ζημιά 15,6 εκατομμυρίων ευρώ. Για σύγκριση, οι ομάδες κυβερνοεγκλήματος προκάλεσαν σχεδόν το ήμισυ του συνόλου των οικονομικών ζημιών.

Ως clan, σύμφωνα με τον ορισμό της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Δίωξης Εγκλήματος, νοείται μια «άτυπη κοινωνική οργάνωση» που προσδιορίζεται «από μια κοινή αντίληψη καταγωγής μεταξύ των μελών της». Στο εσωτερικό αυτής της οργάνωσης υπάρχει ιεραρχική δομή, έντονο αίσθημα του ανήκειν καθώς και κοινό σύστημα κανόνων και αξιών.

Οι κανόνες και οι αξίες των clans τοποθετούνται εν μέρει πάνω από τη νομική τάξη που ισχύει στη Γερμανία, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε συγκρούσεις και τελικά σε ποινικά αδικήματα και εγκληματικότητα. Ως εγκληματικότητα των clans νοείται, συνεπώς, η παραβατική συμπεριφορά των μελών τους.

Για την εγκληματικότητα των clans ως ξεχωριστή κατηγορία δεν υπάρχει ενιαία εθνική στατιστική. Δημόσια συγκρίσιμες εκθέσεις συντάσσονται κυρίως από τη Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλτία, την Κάτω Σαξονία και το Βερολίνο. Το 2024 οι αρχές σε αυτά τα κρατίδια κατέγραψαν περίπου 6.700, 3.145 και 851 αδικήματα αντίστοιχα, σε σχέση με την εγκληματικότητα των clans.

Μέτρα: «Οι clans δεν πρέπει να έχουν ούτε ήσυχη στιγμή»

Οι taskforces των κρατιδίων αποτελούν ένα από τα μέτρα. Ο υπουργός Εσωτερικών της Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλτίας, Herbert Reul, κάνει λόγο (πηγή στα Γερμανικά) επιπλέον για μια «πολιτική των χιλίων μικρών τσιμπημάτων». Όπως λέει, στόχος είναι η συστηματική όχληση. Ο Reul αναφέρει ως παράδειγμα περισσότερους από 1.600 ελέγχους σε shisha bars και πρακτορεία στοιχημάτων, έρευνες σε περίπου 4.000 χώρους και περισσότερες από 2.000 μηνύσεις. Σε 11.000 περιπτώσεις επιβλήθηκαν πρόστιμα.

«Οι clans δεν πρέπει να έχουν ούτε ήσυχη στιγμή», δήλωσε. Ταυτόχρονα, ο Reul θέλει να προσφέρει προοπτικές και να ενισχύσει την πρόληψη. Στη Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλτία, 26 νεαρά μέλη clans συμμετέχουν για αυτόν τον λόγο σε σχετικά προγράμματα. Η προσέγγιση μέσω της νεολαίας στοχεύει στο να παρακινήσει ολόκληρες οικογένειες να απομακρυνθούν από την παρανομία.

Στο Βερολίνο, ο αριθμός των υποθέσεων εγκληματικότητας των clans μειώθηκε το 2024 σε σύγκριση με την προηγούμενη χρονιά κατά 20 τοις εκατό, σε 851 αδικήματα. Ωστόσο, λόγω άλλων επιχειρήσεων, για παράδειγμα σε διαδηλώσεις, έγιναν αισθητά λιγότεροι έλεγχοι από την αστυνομία. Αντί για 126, το 2024 πραγματοποιήθηκαν μόνο 74 επιχειρήσεις από την αστυνομία.

Συχνά επρόκειτο για σωματικές βλάβες και ληστείες (αδικήματα βίας: 20 τοις εκατό) καθώς και για εξύβριση, φθορά ξένης περιουσίας ή νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες (20 τοις εκατό). Επιπλέον καταγράφηκαν τροχαία αδικήματα (15 τοις εκατό) καθώς και αδικήματα κατά της περιουσίας και πλαστογραφίας (13 τοις εκατό). Στο περιβάλλον της εγκληματικότητας των clans στο Βερολίνο αποδίδονται συνολικά 616 άτομα.