Ο Χούκστρα προειδοποιεί ότι η εξάρτηση από την Κίνα ακριβαίνει την πράσινη μετάβαση της ΕΕ, δεν υπάρχει εναλλακτική στην εξισορρόπηση του ανταγωνισμού.
Η Ευρώπη πρέπει να δεχτεί υψηλότερο βραχυπρόθεσμο κόστος για να μειώσει την εξάρτησή της από την Κίνα σε τεχνολογίες καθαρής ενέργειας, δήλωσε στο Euronews ο Ευρωπαίος επίτροπος Δράσης για το Κλίμα, Βόπκε Χούκστρα, προειδοποιώντας ότι η αναβολή της δράσης θα κάνει αυτή τη στρατηγική ευαλωτότητα δυσκολότερη και ακριβότερη να αντιμετωπιστεί.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Η ΕΕ θα έπρεπε να έχει αντιμετωπίσει την εξάρτησή της από την Κίνα «πριν από πέντε έως δέκα χρόνια», είπε ο Χούκστρα, υποστηρίζοντας ότι η περαιτέρω αναμονή θα προκαλέσει μεγαλύτερες αναταράξεις και κόστη.
«Αλλά θα είναι πολύ φθηνότερο και πολύ πιο προς όφελός μας να το κάνουμε τώρα, παρά να είμαστε διστακτικοί και να περιμένουμε άλλα πέντε με δέκα χρόνια», δήλωσε ο Ολλανδός επίτροπος.
Η Ευρώπη πρέπει να αναπτύξει γρήγορα φωτοβολταϊκά, αιολικά, μπαταρίες και άλλες καθαρές τεχνολογίες για να πετύχει κλιματική ουδετερότητα έως το 2050. Ωστόσο, ο Χούκστρα προειδοποίησε ότι η μεγάλη εξάρτηση από Κινέζους κατασκευαστές ηλεκτρικών οχημάτων, μπαταριών, φωτοβολταϊκών πάνελ και συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας εγκυμονεί τον κίνδυνο να αντικατασταθεί μία στρατηγική εξάρτηση με μια άλλη, κάτι που θυμίζει την παλαιότερη εξάρτηση της Ευρώπης από τη Ρωσία για φθηνή ενέργεια.
«Αυτό θα μας συνοδεύει για πολλά χρόνια, επειδή οι εξαρτήσεις σε πολλούς τομείς έχουν απλώς γίνει υπερβολικά μεγάλες», είπε, χαρακτηρίζοντας την κατάσταση «επικίνδυνη και άβολη» ευαλωτότητα τόσο για τις κλιματικές φιλοδοξίες της Ευρώπης όσο και για την οικονομική της ασφάλεια.
Οι κινεζικές εταιρείες ήδη κυριαρχούν σε καίρια τμήματα της ευρωπαϊκής εφοδιαστικής αλυσίδας μπαταριών. Κατέχουν πάνω από το 80% της αγοράς συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας με οικιακές μπαταρίες στην ΕΕ και σχεδόν το 88% των εισαγωγών μπαταριών ιόντων λιθίου, σύμφωνα με την Wood Mackenzie.
Η εξάρτηση της ΕΕ από την Κίνα για κρίσιμες πρώτες ύλες είναι επίσης βαθιά ριζωμένη.
Το ζήτημα έχει αναβαθμιστεί στην πολιτική ατζέντα της ΕΕ, καθώς η ταχεία ανάπτυξη της αιολικής και της ηλιακής ενέργειας ξεπερνά τον ρυθμό ανάπτυξης των υποδομών αποθήκευσης. Οι υπουργοί Ενέργειας της ΕΕ συζήτησαν πρόσφατα την εξάρτηση του μπλοκ από κινεζικά συστήματα αποθήκευσης σε συνεδρίαση υπό την κυπριακή προεδρία της ΕΕ.
Υπό πίεση βρίσκεται και η ευρύτερη εμπορική σχέση. Το εμπορικό έλλειμμα της ΕΕ με την Κίνα έφτασε σε επίπεδο ρεκόρ το 2025, στο 1 δισ. ευρώ την ημέρα, γεγονός που οδήγησε Ευρωπαίους ηγέτες να ζητήσουν επαναεξισορρόπηση των, όπως τα χαρακτηρίζουν, «μη βιώσιμων» οικονομικών σχέσεων.
«Ο διάλογος με την Κίνα παραμένει αναγκαίος. Αλλά πρέπει να αποδίδει αποτελέσματα. Και όταν ο διάλογος δεν επαρκεί, πρέπει να είμαστε έτοιμοι να κάνουμε πλήρη χρήση των εργαλείων μας», δήλωσε η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, στις 27 Αυγούστου.
Οι εντάσεις έχουν κλιμακωθεί, καθώς οι Βρυξέλλες λαμβάνουν μέτρα για την προστασία της ευρωπαϊκής αγοράς, στοχεύοντας κινεζικές εταιρείες για ζητήματα όπως παράνομα προϊόντα, κρατικές επιδοτήσεις και ξένες επενδύσεις. Το Πεκίνο έχει απειλήσει με αντίποινα.
Ο Χούκστρα έφερε ως προειδοποιητικό παράδειγμα τη βιομηχανία φωτοβολταϊκών της Ευρώπης και το τι μπορεί να συμβεί όταν η εγχώρια παραγωγή χάνει έδαφος απέναντι σε έντονα επιδοτούμενες κινεζικές εισαγωγές.
Ο επίτροπος προχώρησε μάλιστα ένα βήμα παραπέρα, εκφράζοντας ανησυχίες για φερόμενη κινεζική ανάμειξη και κινδύνους ασφάλειας που σχετίζονται με κρίσιμες υποδομές στην Ευρώπη.
«Σε ανεμογεννήτριες ενσωματώνονται μηχανισμοί διακοπής λειτουργίας (kill switches). Γίνεται κατασκοπεία σε πολύ μεγάλο βαθμό σε ευρωπαϊκό έδαφος. Κλοπή πνευματικής ιδιοκτησίας στις πιο προηγμένες εταιρείες μας συμβαίνει σε εβδομαδιαία βάση και συνεχώς, και αυτό είναι κάτι που καμία κυβέρνηση και η ΕΕ δεν μπορούν απλώς να επιτρέψουν», είπε.
Τα σχόλια αυτά γίνονται τη στιγμή που οι Βρυξέλλες επιδιώκουν απτά αποτελέσματα στη οικονομική τους σχέση με το Πεκίνο.
Οι τεχνικές συνομιλίες μεταξύ ΕΕ και Κίνας αναμένεται να προχωρήσουν τον Οκτώβριο, με τον επίτροπο Εμπορίου της ΕΕ, Μάρος Σέφτσοβιτς, να αναμένεται να ταξιδέψει στην Κίνα.
Για τον Χούκστρα, ωστόσο, στόχος δεν είναι η διακοπή του εμπορίου με την Κίνα, αλλά να διασφαλιστεί ότι η Ευρώπη δεν θα είναι πλέον ευάλωτη σε έναν και μόνο εξωτερικό προμηθευτή για τεχνολογίες κρίσιμες για την ενεργειακή της μετάβαση.
Η πρόκληση, όπως είπε, είναι να οικοδομηθούν τώρα οι ευρωπαϊκές παραγωγικές δυνατότητες, ακόμη κι αν αυτό συνεπάγεται υψηλότερο κόστος βραχυπρόθεσμα.