Η Lidl δοκιμάζει για πρώτη φορά στην Έσση ένα ηλεκτρικό φορτηγό χωρίς οδηγό σε δημόσιους δρόμους. Τι προσφέρει η τεχνολογία και πώς άλλα ευρωπαϊκά κράτη έχουν ήδη προχωρήσει.
Από αυτή την εβδομάδα, στο Έντερμυντε της Έσσης, κοντά στο Κάσελ, κυκλοφορεί στην οδική κυκλοφορία ένα φορτηγό χωρίς καμπίνα και χωρίς οδηγό. Η Lidl, σύμφωνα με δικές της πληροφορίες, χρησιμοποιεί εκεί ως πρώτη αλυσίδα λιανικής τροφίμων στη Γερμανία ένα ηλεκτρικό φορτηγό χωρίς καμπίνα με αυτόνομη λειτουργία οδήγησης, σε πραγματικές συνθήκες. Συνεργάτης είναι η σουηδική τεχνολογική εταιρεία Einride.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Τι μπορεί να κάνει το φορτηγό
Το όχημα λειτουργεί στο επίπεδο SAE 4, το δεύτερο υψηλότερο από συνολικά έξι επίπεδα αυτοματοποίησης (0 έως 5). Σύμφωνα με τον ορισμό της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Μηχανοκίνητων Οχημάτων, το σύστημα αναλαμβάνει μόνιμα και εντός ενός σαφώς καθορισμένου πεδίου χρήσης τον πλήρη έλεγχο. Ο άνθρωπος δεν χρειάζεται ούτε να επέμβει ούτε να παρακολουθεί όσα συμβαίνουν.
Όταν το όχημα αναγνωρίζει ότι φτάνει στα όρια του πεδίου χρήσης του ή ότι υπάρχει κάποια βλάβη, περνά αυτόνομα σε ασφαλή κατάσταση. Σε αντίθεση με το επίπεδο 5, αυτό ισχύει μόνο σε προκαθορισμένες διαδρομές, όχι παντού και υπό όλες τις συνθήκες. Για τη χρήση στο Έντερμυντε, η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Μηχανοκίνητων Οχημάτων (KBA) έχει χορηγήσει, σύμφωνα με τη Lidl, επίσημη άδεια.
Ο έλεγχος γίνεται μέσω αισθητήρων, καμερών και ενός συστήματος καθοδήγησης, αντί για κλασική καμπίνα οδηγού, η οποία δεν υπάρχει καν. Στην καρότσα του αυτόνομου οχήματος χωρούν 15 ευρωπαλέτες. Ο ηλεκτρικός φορτηγός εκτελεί έως και τρεις φορές την ημέρα δρομολόγιο ανάμεσα στο διοικητικό και κέντρο διανομής της Lidl στο Έντερμυντε και ένα κοντινό κατάστημα, καλύπτοντας εκεί πλήρως την τροφοδοσία με προϊόντα ξηρού φορτίου. Στη διάρκεια της τετράμηνης δοκιμαστικής περιόδου αναμένεται να μεταφερθούν πάνω από 3.000 παλέτες.
Ο διευθύνων σύμβουλος της Einride, Roozbeh Charli, δηλώνει στην ανακοίνωση (πηγή στα Γερμανικά) της Lidl: "Η διαδικασία έγκρισης στη Γερμανία είναι από τις πιο αυστηρές στον κόσμο. Το να ξεπεράσουμε αυτό το εμπόδιο εκεί ανοίγει τον δρόμο για να κλιμακώσουμε με αποφασιστικότητα".
Ήδη σήμερα η Einride πραγματοποιεί, σύμφωνα με τον Charli, αυτόνομες παραδόσεις με πραγματικούς όγκους εμπορευμάτων για πελάτες στις ΗΠΑ και την Ευρώπη. Η Γερμανία, ως "η μεγαλύτερη ευρωπαϊκή αγορά για τις οδικές μεταφορές εμπορευμάτων", έχει στρατηγική σημασία.
Τι οφέλη προσδοκά η Lidl
Για τη Lidl (ανήκει στον όμιλο Schwarz) το ζήτημα είναι ένα πρόβλημα logistics: η αξιόπιστη μετακίνηση τεράστιων ποσοτήτων εμπορευμάτων, ενώ το οδηγικό προσωπικό γίνεται ολοένα και πιο δυσεύρετο. Σύμφωνα με την ανακοίνωση, το έργο στοχεύει ειδικά στις ιδιαίτερα σύνθετες αλυσίδες τροφοδοσίας και στην αντιμετώπιση της έλλειψης εξειδικευμένου προσωπικού. Ο Thomas Dangelmayer, επικεφαλής της επιχειρησιακής εφοδιαστικής της Lidl στη Γερμανία, αναφέρει: "Η ευφυΐα δημιουργεί αποτελεσματικότητα, και αυτό είναι η ραχοκοκαλιά για μια μόνιμα αξιόπιστη διαθεσιμότητα προϊόντων. Φροντίζουμε ώστε τα προϊόντα για τους πελάτες μας να βρίσκονται πάντα την κατάλληλη στιγμή, στην κατάλληλη ποιότητα, στο κατάλληλο σημείο".
Με 39 κέντρα διανομής και πάνω από 3.250 καταστήματα, η Lidl διαθέτει στη Γερμανία ένα ιδιαίτερα πυκνό και αυστηρά χρονοπρογραμματισμένο δίκτυο. Αν η πρώτη διαδρομή αποδειχθεί επιτυχημένη, το επόμενο βήμα θα είναι ένα μοντέλο "Milkrun" με πολλαπλές στάσεις σε ακόμη μία τοποθεσία.
Στήριξη έρχεται και από το Βερολίνο. Ο Christian Hirte, κοινοβουλευτικός υφυπουργός στο υπουργείο Μεταφορών, χαρακτήρισε την έναρξη του έργου ως μήνυμα για τη Γερμανία ως τόπο καινοτομίας: "Η αυτόνομη και μηδενικών εκπομπών οδήγηση δεν είναι πια όραμα για το μέλλον, αλλά γίνεται πραγματικότητα στους δρόμους μας". Το σχέδιο υποστηρίχθηκε, μεταξύ άλλων, από το Mobility Data Space.
Όχι μεμονωμένη περίπτωση στην Ευρώπη
Οι αυτόνομες παραδόσεις με φορτηγά στην Ευρώπη δεν είναι πάντως κάτι καινούργιο. Η Einride είχε ήδη από το 2019 στη Σουηδία θέσει σε δοκιμαστική λειτουργία, με το όχημα "T-Pod", ένα πρώτο ηλεκτρικό φορτηγό χωρίς καμπίνα σε δρομολόγιο ανάμεσα σε δύο αποθήκες του logistic provider DB Schenker.
Σήμερα, σύμφωνα με την ίδια την εταιρεία, λειτουργεί περίπου 250 φορτηγά για περισσότερους από 30 πελάτες σε επτά χώρες, ανάμεσά τους οι Amazon, Heineken και PepsiCo. Στην Αμβέρσα-Μπριζ, η Einride δοκίμασε τον Σεπτέμβριο του 2025 για πρώτη φορά ένα πλήρως αυτόνομο φορτηγό σε λειτουργία λιμανιού, όπως ανέφερε το ειδικό portal Electrive.
Σε διεθνές επίπεδο, ο ανταγωνισμός αυξάνεται. Ο κινεζικός πάροχος Pony.ai, σύμφωνα με δημοσίευμα του πρακτορείου ειδήσεων Reuters, έχει ήδη σε λειτουργία στην Κίνα αρκετές εκατοντάδες φορτηγά Επιπέδου 4 και αναζητεί τώρα την είσοδο στην ευρωπαϊκή αγορά, με πρώτες δοκιμές, μεταξύ άλλων, στην Κροατία.
Οι κανονισμοί μπορεί να βάλουν φρένο
Το πόσο γρήγορα θα επικρατήσουν τα αυτόνομα φορτηγά πέρα από τις δοκιμαστικές διαδρομές εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το ρυθμιστικό πλαίσιο. Η Γερμανία και ακόμη 16 κράτη της ΕΕ σκοπεύουν στο μέλλον να συντονίσουν πιο στενά την ανάπτυξη των αυτοματοποιημένων οχημάτων, ώστε να μην χρειάζεται πλέον να σταματούν στα εθνικά σύνορα, αναφέρει το ειδικό portal Eurotransport.de. Στόχος είναι κοινά πρότυπα, ώστε ένα αυτόνομο φορτηγό που έχει λάβει άδεια κυκλοφορίας στη Γερμανία να μπορεί στο μέλλον να κινείται και στη Γαλλία ή την Ολλανδία.
Οι οικονομικές προοπτικές είναι σημαντικές. Σύμφωνα με ανάλυση της McKinsey με αφορμή την κλαδική έκθεση IAA Transportation, έως το 2035 θα μπορούσε μόνο στην Ευρώπη να δημιουργηθεί δυναμικό τζίρου 80 έως 120 δισ. ευρώ στις αυτόνομες οδικές μεταφορές εμπορευμάτων.
Παράλληλα, σύμφωνα με τη μελέτη, οι ευρωπαίοι κατασκευαστές επαγγελματικών οχημάτων βρίσκονται υπό πίεση από τους κινέζους ανταγωνιστές, που διαθέτουν πλεονέκτημα κόστους 30 έως 40% και συντομότερους κύκλους ανάπτυξης.