Πολιτικός γάμος, γαμήλιο πλόβ, οικογενειακές ευλογίες και το «Κελίν Σαλόμ»: έθιμα που συνοδεύουν τα ζευγάρια στην αρχή της συζυγικής ζωής στο Ουζμπεκιστάν.
Στο Ουζμπεκιστάν ο γάμος είναι ένα σημαντικό οικογενειακό γεγονός που φέρνει κοντά συγγενείς, φίλους και πολλές γενιές. Πριν ξεκινήσουν οι εορτασμοί, το ζευγάρι καταχωρίζει πρώτα επίσημα τον γάμο του στο ληξιαρχείο. Τα παραδοσιακά έθιμα συχνά ξεκινούν νωρίτερα, με τις οικογένειες να συγκεντρώνονται για γεύματα, ευλογίες και τελετές που προετοιμάζουν το ζευγάρι για την ημέρα του γάμου.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Από το ληξιαρχείο στο γαμήλιο τραπέζι
Την ημέρα του γάμου οι προετοιμασίες γίνονται χωριστά στα σπίτια των δύο οικογενειών. Ο γαμπρός ετοιμάζεται μαζί με συγγενείς και φίλους, ενώ η νύφη προετοιμάζεται στο πατρικό της.
Αργότερα ο γαμπρός καταφθάνει με τους φίλους του στο πλαίσιο του «Kuyov Navkar», μιας παραδοσιακής πομπής ή συνάθροισης που συνοδεύει τον γαμπρό στο σπίτι της νύφης.
Το φαγητό βρίσκεται στο επίκεντρο των εορτασμών. Στο σπίτι της νύφης οι καλεσμένοι κάθονται γύρω από το τραπέζι για να δοκιμάσουν το γαμήλιο «plov», το χαρακτηριστικό πιάτο ρυζιού του Ουζμπεκιστάν, που συνήθως μαγειρεύεται με κρέας, καρότα και κρεμμύδια.
Πριν φύγουν για την κύρια γαμήλια δεξίωση, η νύφη και ο γαμπρός δέχονται τις ευλογίες των γονιών και των μεγαλύτερων συγγενών τους.
Για τον γαμπρό, τον Άμπος Σαμπίτοφ, η ημέρα σηματοδοτεί ένα νέο στάδιο στη ζωή του.
«Το να βλέπω όλους τους αγαπημένους μου συγκεντρωμένους σε ένα μέρος είναι μεγάλη χαρά για μένα. Ξεκινώ ένα νέο κεφάλαιο στη ζωή μου. Νιώθω έντονα το αίσθημα της ευθύνης και έχω πλήρη επίγνωση όλων όσων το συνοδεύουν».
Στη συνέχεια η συγκέντρωση μεταφέρεται στη βασική γιορτή, όπου η μουσική, ο χορός και το φαγητό ενώνουν τις δύο οικογένειες.
Μια γιορτή για δύο οικογένειες
Ανάμεσα στις δύο οικογένειες που μόλις ενώθηκαν ανταλλάσσονται λουλούδια, ενώ συγγενείς και φίλοι συμμετέχουν στις εκδηλώσεις. Για τη Φερούζα Αβαζόβα, την αδελφή του γαμπρού, αυτές οι συναντήσεις είναι μια ευκαιρία για τους συγγενείς να βρεθούν, να μοιραστούν ένα γεύμα και να δώσουν τις ευχές τους στους νεόνυμφους.
Στους ουζμπεκικούς γάμους μπορεί να παραβρεθούν εκατοντάδες καλεσμένοι, με φίλους και συγγενείς να συμμετέχουν σε χορούς, παιχνίδια και άλλες δραστηριότητες κατά τη διάρκεια της δεξίωσης.
Οι εορτασμοί συνεχίζονται και μετά την ημέρα του γάμου. Η Αβαζόβα αναφέρει το «Challar», μια μεταγαμήλια συνάντηση που διοργανώνει η οικογένεια της νύφης για τους νεόνυμφους και τους συγγενείς του γαμπρού, καθώς και το «Beshik Toy», μια μεταγενέστερη γιορτή που γίνεται μετά τη γέννηση ενός παιδιού.
Στο τέλος του γάμου, οι μητέρες του ζευγαριού προχωρούν μπροστά για να δώσουν τις ευλογίες τους. Για πολλές οικογένειες, αυτή είναι μία από τις πιο συγκινητικές στιγμές της γιορτής.
Υποδοχή της νύφης σε μια νέα οικογένεια
Οι εορτασμοί συνεχίζονται στο σπίτι του γαμπρού, όπου η μητέρα του υποδέχεται τη νύφη και εύχεται στο ζευγάρι μια ευτυχισμένη κοινή ζωή.
Για τη Ντιλντόρα Αντιλόβα, τη μητέρα του γαμπρού, η σύγχρονη οικογενειακή ζωή συνοδεύεται και από μεταβαλλόμενες προσδοκίες.
«Πιστεύω ότι οι σύγχρονες νύφες πρέπει να είναι ολοκληρωμένες σε κάθε επίπεδο. Να μπορούν να διαχειρίζονται το νοικοκυριό, να έχουν καριέρα και να συνεχίζουν τις σπουδές τους».
Ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα έθιμα που ακολουθούν είναι το «Kelin Salom», ένας επίσημος χαιρετισμός τον οποίο πραγματοποιεί η νύφη όταν συναντά τα μέλη της νέας της οικογένειας.
Για τη Μουσλίμα Σαμπίτοβα, τη νύφη, η τελετή έχει προσωπική σημασία.
«Το να κάνω το Kelin Salom και να συναντήσω τα μέλη της νέας μου οικογένειας μου προκάλεσε ένα ξεχωριστό συναίσθημα. Περιμένω αγάπη και καλοσύνη από τη νέα μου οικογένεια και να με αντιμετωπίσουν σαν δική τους κόρη».
Γαμήλια έθιμα στη Σαμαρκάνδη
Τα γαμήλια έθιμα διαφέρουν από περιοχή σε περιοχή. Στη Σαμαρκάνδη ορισμένες τελετές πραγματοποιούνται πριν από τη βασική γιορτή και συνδέονται στενά με τις πρώτες στιγμές της έγγαμης ζωής.
Ένα από αυτά τα έθιμα είναι το «chimildiq», ένας ιδιωτικός χώρος που ετοιμάζεται για τη νύφη και τον γαμπρό στο σπίτι της νύφης. Στο πλαίσιο των τελετουργιών που συνδέονται με αυτό, το ζευγάρι κοιτάζεται στον καθρέφτη και ταΐζει ο ένας τον άλλον μέλι, ως συμβολική ευχή για μια γλυκιά έγγαμη ζωή.
Μετά από αυτά τα προσωπικά έθιμα, ο γάμος γίνεται και πάλι δημόσια υπόθεση, με φωτογραφίες, μουσική, φαγητό και συναντήσεις στις οποίες συμμετέχουν και οι δύο οικογένειες.
Η ιστορική αρχιτεκτονική της Σαμαρκάνδης προσφέρει το σκηνικό για τις γαμήλιες φωτογραφίες, με τα ζευγάρια να επισκέπτονται συχνά μνημεία και στούντιο ως μέρος των προετοιμασιών της ημέρας.
Ο φίλος του γαμπρού, Μπομποντζόν Εργκάσεφ, περιγράφει τον δικό του ρόλο ως μέλος της γαμήλιας συνοδείας.
«Ο ρόλος μου εδώ είναι να φροντίζω για οποιαδήποτε προβλήματα ή ζητήματα μπορεί να προκύψουν για τον γαμπρό στη διάρκεια του γάμου, ώστε όλα να εξελιχθούν ομαλά».
Έθιμα που ξεκινούν πολύ πριν από τον γάμο
Για τις οικογένειες που συμμετέχουν, η προετοιμασία ενός γάμου μπορεί να διαρκέσει χρόνια. Οι συγγενείς σχεδιάζουν τις τελετές, οργανώνουν τα γεύματα, ετοιμάζουν τα ρούχα και συντονίζουν συναντήσεις με μεγάλο αριθμό καλεσμένων.
Τα έθιμα μπορεί να διαφέρουν από οικογένεια σε οικογένεια και από περιοχή σε περιοχή, όμως πολλά περιστρέφονται γύρω από τα ίδια στοιχεία: τη συμμετοχή της οικογένειας, τις ευλογίες των μεγαλύτερων, τα κοινά γεύματα και την επίσημη υποδοχή ενός νέου μέλους στην οικογένεια.
Όταν πια ολοκληρώνονται οι εορτασμοί, ο γάμος έχει σηματοδοτήσει κάτι περισσότερο από μία και μόνο τελετή. Έχει ενώσει δύο οικογένειες και έχει βάλει το ζευγάρι στην επόμενη φάση της κοινής του ζωής.