Ρώμη: κουρασμένος από τα γκράφιτι, ο 28χρονος συντηρητής Βαλέριο Τουβέρι καθαρίζει με αμμοβολή ιστορικούς τοίχους και κερδίζει κοινό στα κοινωνικά δίκτυα.
Αν έχετε επισκεφθεί ποτέ τη Ρώμη, είναι πολύ πιθανό να έχετε δει γύρω από την Αιώνια Πόλη πολλές σύγχρονες δημιουργίες πέρα από τα αρχαία μνημεία της. Τα γκράφιτι και τα tags έχουν γίνει ολοένα και πιο συνηθισμένη εικόνα στην ιταλική πρωτεύουσα, αλλά ένας 28χρονος συντηρητής μνημείων είναι αποφασισμένος να το αλλάξει αυτό. Εφοδιασμένος με μηχάνημα αμμοβολής και ένα συνεχώς αυξανόμενο κοινό στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ο Βαλέριο Τουβέρι καθαρίζει τους ιστορικούς τοίχους της Ρώμης, τοίχο τον τοίχο.
Γνωστός στο Instagram και στο TikTok ως «ο τύπος που καθαρίζει τη Ρώμη», καταγράφει κάθε αποκατάσταση, μετατρέποντας τη διάσωση της κληρονομιάς σε viral περιεχόμενο.
Το πιο πρόσφατο εγχείρημά του ήταν η Βίλα Σκιάρρα, ένα ιστορικό τοπόσημο στη Ρώμη, όπου φρέσκα γκράφιτι είχαν εμφανιστεί πάνω σε πρόσφατα αποκατεστημένους τοίχους. Φορώντας προστατευτικό εξοπλισμό και χρησιμοποιώντας μηχάνημα αμμοβολής υψηλής πίεσης, αφαίρεσε προσεκτικά τη βαφή σπρέι, διατηρώντας την πέτρα από κάτω.
Καθώς δούλευε, περίεργοι κάτοικοι σταματούσαν για να τον παρακολουθήσουν. Κάποιοι μάλιστα τον βοήθησαν στην απομάκρυνση των γκράφιτι και στις τελικές λεπτομέρειες, μετατρέποντας τον καθαρισμό σε συλλογική προσπάθεια της γειτονιάς.
Για τον Τουβέρι, όμως, το ζήτημα ξεπερνά κατά πολύ την αισθητική.
«Αποφάσισα να ακολουθήσω αυτόν τον δρόμο, αυτή τη “μάχη” κατά των γκράφιτι, επειδή η Ρώμη είναι, κατά τη γνώμη μου, η ομορφότερη πόλη στον κόσμο, αλλά ταυτόχρονα η πιο βανδαλισμένη πόλη στην Ευρώπη», λέει. «Υπάρχουν άσκοπες επιγραφές παντού: πάνω σε μνημεία, ιδιωτικά σπίτια, αυτοκίνητα και ρολά καταστημάτων.»
Ο Τουβέρι θεωρεί ότι υπάρχει σαφής διάκριση ανάμεσα στη street art και τα αδιάκριτα tags που καλύπτουν πολλά από τα ιστορικά κτίρια της πόλης.
Ο Τουβέρι πιστεύει ότι η Ιταλία πρέπει να σκληρύνει τη στάση της απέναντι στους υπευθύνους. Ζητά την εγκατάσταση περισσότερων καμερών παρακολούθησης, αυστηρότερους ελέγχους ασφαλείας και βαρύτερες χρηματικές κυρώσεις ώστε να αποθαρρύνονται οι παραβάτες.
«Μπορείς να λες στους ανθρώπους ό,τι θέλεις, αλλά όταν τους χτυπήσεις στην τσέπη, τότε το νιώθουν», λέει. «Χρειαζόμαστε αυστηρές ποινές, τσουχτερά πρόστιμα και πολλές κάμερες.»
Το μέγεθος της πρόκλησης είναι προφανές. Ακόμη και μετά την αποκατάσταση των τοίχων της Βίλα Σκιάρρα, οι κοντινοί δρόμοι στο Τραστέβερε παρέμεναν καλυμμένοι με διαδοχικά στρώματα γκράφιτι, αναδεικνύοντας πόσο διαδεδομένο έχει γίνει το φαινόμενο σε όλη την πόλη.
Σύμφωνα με την ιταλική νομοθεσία, όποιος προκαλεί φθορές σε μνημεία ή περιουσία με σημαντική ιστορική, αρχαιολογική ή καλλιτεχνική αξία μπορεί να αντιμετωπίσει ποινή φυλάκισης έως και ενός έτους ή πρόστιμο περίπου 2.000 ευρώ, εφόσον κριθεί ότι η ζημιά βλάπτει την πολιτιστική κληρονομιά της χώρας. Τα δικαστήρια μπορούν επίσης να διατάξουν την κατάσχεση της φθαρμένης περιουσίας.
Για τον Τουβέρι, η αποκατάσταση ενός μόνο τοίχου μπορεί να μοιάζει μικρή χειρονομία. Όμως, με κάθε βίντεο που μοιράζεται στο διαδίκτυο, ελπίζει να εμπνεύσει και άλλους να βλέπουν τον ιστορικό ιστό της Ρώμης όχι ως λευκό καμβά, αλλά ως κληρονομιά που αξίζει να προστατευθεί.