Αυτό το περιεχόμενο δεν είναι διαθέσιμο στην περιοχή σας

Μουσείο Ακρόπολης: Το «θραύσμα Fagan» επέστρεψε στο σπίτι του

Access to the comments Σχόλια
Από euronews  with ΑΠΕ-ΜΠΕ
Θραύσμα Fagan
Θραύσμα Fagan   -   Πνευματικά Δικαιώματα  Thanassis Stavrakis/Copyright 20212 The Associated Press. All rights reserved

Γεγονός είναι πλέον η οριστική επανένωση του «θραύσματος Fagan» από το μουσείο «Αντονίνο Σαλίνας» του Παλέρμο στην ανατολική ζωφόρο του Παρθενώνα στο Μουσείο της Ακρόπολης.

Με μια συγκινητική εκδήλωση, που πραγματοποιήθηκε το βράδυ του Σαββάτου στην αίθουσα του Παρθενώνα παρουσία της υπουργού Πολιτισμού και Αθλητισμού Λίνας Μενδώνη, του γενικού διευθυντή του Μουσείου Ακρόπολης καθηγητή Νικόλαου Σταμπολίδη, του προέδρου του ΔΣ Δημήτρη Παντερμαλή και Ιταλών υψηλών προσκεκλημένων, ολοκληρώθηκε το «ταξίδι» της οριστικής επανένωσης του θραύσματος εκεί όπου θα μείνει για πάντα: στην ανατολική ζωφόρο του Παρθενώνα από την οποία είχε αφαιρεθεί.

«Η διαδικασία την οποία ακολούθησε η κυβέρνηση της Σικελίας και το υπουργείο Πολιτισμού της Ιταλικής Δημοκρατίας για τον οριστικό επαναπατρισμό του θραύσματος Fagan δείχνει τον ξεκάθαρο και ηθικό δρόμο για την επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα», δήλωσε η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη λίγο πριν την οριστική τοποθέτηση του θραύσματος στη ζωφόρο του Παρθενώνα. Χαρακτηρίζοντας την ημέρα «ιστορική», η κ. Μενδώνη σημείωσε: «Σήμερα γίνεται η αρχή, μια ιστορικών διαστάσεων αρχή. Σήμερα ολοκληρώνεται μια προσπάθεια που συζητείτο κατά περιόδους στο παρελθόν και πάντα κατέληγε σε αδιέξοδο. Αυτή η προσπάθεια πήρε ουσιαστική και συγκεκριμένη μορφή τον Ιανουάριο 2022, όταν μετά από πολύμηνες φιλικές διαβουλεύσεις επήλθε συμφωνία μεταξύ της αυτόνομης κυβέρνησης της Σικελίας και του υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού της Ελληνικής Δημοκρατίας, οπότε το θραύσμα Fagan κατετέθη στο Μουσείο Ακρόπολης προκειμένου να ρυθμιστεί το θεσμικό πλαίσιο από το υπουργείο Πολιτισμού της Ιταλικής Δημοκρατίας ώστε να επιτρέπεται η μόνιμη επιστροφή του γλυπτού στην Αθήνα», τόνισε η υπουργός Πολιτισμού.

«Σήμερα είναι μια μεγάλη μέρα για το Μουσείο Ακρόπολης, γιατί με αυτή την εκδήλωση ολοκληρώνεται η περιπέτεια ενός σπουδαίου κομματιού από την ανατολική ζωφόρο του Παρθενώνα. Πριν από χρόνια είχαμε ξεκινήσει με ένα μικρό δείγμα από τη Χαϊδελβέργη, τώρα γίνεται το επόμενο μεγάλο βήμα για την αποκατάσταση του Παρθενώνα. Οι Ιταλοί συνάδελφοί μας άνοιξαν έναν δρόμο ο οποίος δεν είναι εύκολος, αλλά είναι πολύ ουσιαστικός. Έναν δρόμο ο οποίος μπορεί να είναι πρότυπο για τη συμπεριφορά αυτών που κατέχουν ακόμα κομμάτια του Παρθενώνα. Εύχομαι μετά από αυτό το δεύτερο μεγάλο βήμα, να ακολουθήσει το τρίτο το οποίο θα είναι μέγιστο», δήλωσε ο πρόεδρος του ΔΣ του Μουσείου Ακρόπολης Δημήτρης Παντερμαλής.

«Το θραύσμα Fagan δεν είναι πια ορφανό, δείγμα μιας αποκοπής, ενός τεμαχισμού, γιατί ο Παρθενώνας δεν είναι Corpus Christi, που διαμελιζόμενος μεταλαμβάνεται. Είναι ένα σώμα που ζητά, που απαιτεί την ένωσή του, είναι αίτημα της παγκόσμιας κοινότητας», δήλωσε ο γενικός διευθυντής του Μουσείου Ακρόπολης, καθηγητής Νικόλαος Σταμπολίδης. «Η οριστική επιστροφή και επανένωση του σικελικού κομματικού είναι τεράστιας σημασίας αφού όλοι γνωρίζουμε ότι η αρχή είναι το ήμισυ του παντός. Είναι η πρώτη επανένωση στον Παρθενώνα που αποδίδεται από κράτος σε κράτος υποδεικνύοντας έτσι τον δρόμο που μένει να ακολουθηθεί και από αλλού, κυρίως από το Ηνωμένο Βασίλειο, συμβάλλοντας στην αποκατάσταση του μνημείου, συμβόλου του παγκόσμιου πολιτισμού, του Παρθενώνα, στην αποκατάσταση της ιστορίας και της δημοκρατίας», συμπλήρωσε ο Ν. Σταμπολίδης.

Tο επονομαζόμενο «θραύσμα Fagan», το τμήμα της πλάκας που ανήκει στην ανατολική ζωφόρο του Παρθενώνα και που αναπαριστά το πόδι της Αρτέμιδας, θεάς του κυνηγιού, καθισμένης σε θρόνο, κατέληξε στις αρχές του 19ου αιώνα στα χέρια του Άγγλου προξένου Ρόμπερτ Φάγκαν υπό συνθήκες μη πλήρως κατανοητές. Μετά τον θάνατό του κληροδοτήθηκε στη σύζυγό του, η οποία, εν συνεχεία, το πούλησε μεταξύ 1818 και 1820 στο Βασιλικό Μουσείο του Πανεπιστημίου του Παλέρμο, σημερινός διάδοχος του οποίου είναι το Περιφερειακό Αρχαιολογικό Μουσείο «Αντονίνο Σαλίνας». Από τον περασμένο Ιανουάριο, το θραύσμα βρίσκεται ήδη στο Μουσείο της Ακρόπολης στην Αθήνα, όπου κατά τη διάρκεια τελετής, στην οποία παρευρέθηκε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, επανασυνδέθηκε με την αρχική ζωφόρο από την οποία είχε αφαιρεθεί.

Matt Dunham/Copyright 2015 The Associated Press. All rights reserved
Βρετανικό Μουσείο, Γλυπτά ΠαρθενώναMatt Dunham/Copyright 2015 The Associated Press. All rights reserved

Την ίδια ώρα, ιδιαίτερη δυναμική δείχνει να έχει αποκτήσει το θέμα της επιστροφής των Γλυπτών του Παρθενώνα από το Βρετανικό Μουσείο. Τους τελευταίους μήνες η πυκνότητα των δημοσιευμάτων στα βρετανικά μέσα ενημέρωσης είναι ίσως η μεγαλύτερη από ποτέ. Η πρόταση δε της Ουνέσκο για απευθείας διμερείς συνομιλίες μεταξύ του βρετανικού και του ελληνικού υπουργείου Πολιτισμού έγινε αποδεκτή από την βρετανική κυβέρνηση για πρώτη φορά στην ιστορία της διεκδίκησης των Γλυπτών.

«Μετά την παγκόσμια εκστρατεία της Μελίνας Μερκούρη τη δεκαετία του '80 για την επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα στην Ελλάδα, η καμπάνια στις μέρες μας συνεχίζεται από τον Έλληνα πρωθυπουργό», επισημαίνεται μεταξύ άλλων σε εκτενές ρεπορτάζ του τηλεοπτικού δικτύου ITV, το οποίο τονίζει τις προσπάθειες που κάνει η ελληνική κυβέρνηση για την επανένωση των Γλυπτών. «Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει θέσει το θέμα όχι μόνο στην πρόσφατη επίσκεψή του στο Λονδίνο, αλλά και στην ομιλία του στο Κογκρέσο, αυξάνοντας έτσι την πίεση προς την Βρετανία», αναφέρει το ITV. Παράλληλα, στο εν λόγω ρεπορτάζ, σημειώνεται η ολοένα και αυξανόμενη υποστήριξη τόσο από την κοινή γνώμη της Βρετανίας όσο και από εξέχουσες προσωπικότητες του καλλιτεχνικού κόσμου.

Μετά την επίσκεψη του Έλληνα πρωθυπουργού στο Λονδίνο τον Νοέμβριο, όπου έθεσε το θέμα στον Βρετανό ομόλογό του Μπόρις Τζόνσον, η ελληνική θέση φαίνεται πως κερδίσει συνεχώς νέους σημαντικούς υποστηρικτές. Χαρακτηριστικότερη όλων είναι ίσως η αλλαγή «γραμμής» των Times του Λονδίνου που πλέον έχουν ταχθεί υπέρ της επιστροφής των Γλυπτών στην Ελλάδα. Η βρετανική εφημερίδα άλλαξε γραμμή «μετά από 50 χρόνια», όπως επισημαίνει στο κύριο άρθρο της 11ης Ιανουαρίου. «Καλλιτέχνες και πολιτικοί υποστήριζαν για πολλά χρόνια ότι αυτά τα τεχνουργήματα θα πρέπει να επιστρέψουν στην Ελλάδα. Το μουσείο και η βρετανική κυβέρνηση, με την υποστήριξη των Times, αντιστάθηκαν στην πίεση. Όμως οι καιροί και οι συνθήκες αλλάζουν. Τα γλυπτά ανήκουν στην Αθήνα. Τώρα πρέπει να επιστρέψουν», τόνιζε η βρετανική εφημερίδα.

Η ισχυρή δυναμική που έχει αναπτυχθεί υπέρ της ελληνικής θέσης αποτυπώνεται και στις δημοσκοπήσεις. Έτσι στην τελευταία που πραγματοποίησε η εταιρεία YouGov το 59% των Βρετανών απάντησε πως πιστεύει ότι τα Γλυπτά «ανήκουν στην Ελλάδα». Μόλις το 18% υποστήριξε το αντίθετο ενώ το 22% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι δεν έχει άποψη.

Αλλά και κορυφαίες προσωπικότητες του Ηνωμένου Βασιλείου τάσσονται πλέον δημοσίως πολύ πιο συχνά υπέρ της επανένωσης των Γλυπτών.

Μεταξύ αυτών ένας από τους διασημότερους βρετανούς σκηνοθέτες, ο Κεν Λόουτς, που πρόσφατα δήλωσε ξεκάθαρα για μια ακόμη φορά πως κατά την άποψή του τα Γλυπτά είναι κλεμμένα και πρέπει να επιστρέψουν άμεσα στην Ελλάδα. «Μια λεπτομέρεια που δείχνει την αλαζονεία του κλέφτη είναι ότι στην Βρετανία τα αποκαλούν τα Μάρμαρα του Έλγιν. Και αυτός είναι ο κλέφτης. Η ιδέα ότι εμείς, όχι εμείς, αυτοί που έχουν την εξουσία είναι τόσο αναίσθητοι από το έγκλημα τους που ονομάζουν τη λεία τους με το όνομα του ανθρώπου τα έκλεψε, λέει τα πάντα για την αλαζονεία των ιμπεριαλιστών. Τα Γλυπτά του Παρθενώνα φυσικά θα πρέπει να επιστρέψουν και άμεσα. Καθένας με υγιές μυαλό το καταλαβαίνει αυτό», τόνισε ο πολυβραβευμένος σκηνοθέτης.

Ο Στίβεν Φράι, ο διακεκριμένος Βρετανός ηθοποιός και συγγραφέας που εδώ και πολλά χρονιά έχει ταχθεί υπέρ της επιστροφής των Γλυπτών στην Ελλάδα , πριν από μερικές μέρες επανέλαβε σε συνέντευξή του ότι οι Βρετανοί πια δεν έχουν κανένα ουσιαστικό επιχείρημα. «Σκεφτείτε οι Αμερικανοί να είχαν "αγοράσει" τον Πύργο του Άιφελ από τους Γερμανούς το 1941 και μετά την απελευθέρωση της Γαλλίας το 1945 να υποστήριζαν ότι, επειδή τον αγοράσαμε από τους ναζί, τώρα είναι δικός μας. Είναι εξωφρενικό», τόνισε μεταξύ άλλων ο Φράι στο ρεπορτάζ του ITV. Διευκρινίζοντας παράλληλα, πως «ο Παρθενώνας είναι μακράν πιο σημαντικός για την Αθήνα από ότι είναι ο πύργος του Άιφελ για τους Παριζιάνους».

Στο ίδιο μήκος κύματος και η καθηγήτρια κλασικών σπουδών και αρχαίας ιστορίας στο Πανεπιστήμιο του Ντάραμ Ήντιθ Χολ, η οποία δήλωσε πως «οι περισσότεροι πολίτες σε όλο το κόσμο δεν κατανοούν τα επιχειρήματα του Βρετανικού Μουσείου. Ακούγονται ξεπερασμένα, σαν να ανήκουν στον 19ο και όχι στον 21ο αιώνα».