Ο πρώτος ευρωπαϊκός υπερηχητικός πύραυλος
Η Ευρώπη απέκτησε υπερηχητικό πύραυλο. Τουλάχιστον, ολοκληρώθηκε με επιτυχία η πρώτη δοκιμή από βρετανογερμανικό κατασκευαστή, με τον πύραυλο να μπορεί να είναι έτοιμος για σειριακή παραγωγή έως το 2029. Πρόκειται για την ευρωπαϊκή απάντηση στο ρωσικό «Ορέσνικ»;
«Η Hypersonica πέτυχε ένα σημαντικό ορόσημο στην πορεία προς την ανάπτυξη της πρώτης κυρίαρχης ευρωπαϊκής υπερηχητικής επιθετικής ικανότητας έως το 2029», ανακοίνωσε η εταιρεία τη Δευτέρα. «Πρόκειται για μια στιγμή υπερηφάνειας για την ευρωπαϊκή αμυντική καινοτομία», δήλωσαν οι ιδρυτές της, δρ Φίλιπ Κερτ και δρ Μαρκ Έβεντς.
Ο πρώτος ευρωπαϊκός υπερηχητικός πύραυλος
Το πρωτότυπο του πυραύλου της Hypersonica αναπτύσσει ταχύτητα έξι φορές μεγαλύτερη από την ταχύτητα του ήχου — Mach 6 με τεχνικούς όρους. Αυτό αντιστοιχεί σε περισσότερα από 7.400 χιλιόμετρα την ώρα, με τον πύραυλο να διανύει περίπου δύο χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο.
Με αυτά τα χαρακτηριστικά, ο πύραυλος μπορεί να καλύψει απόσταση άνω των 300 χιλιομέτρων. Σύμφωνα με την εταιρεία, η δοκιμαστική πτήση που πραγματοποιήθηκε στο Άντογια της Νορβηγίας εξελίχθηκε χωρίς προβλήματα. Κατά την άνοδο και την επανείσοδο στην ατμόσφαιρα, όλα τα συστήματα λειτούργησαν κανονικά. Όπως αναφέρεται, η δοκιμή πραγματοποιήθηκε στις 3 Φεβρουαρίου.
Η πτήση παρείχε επίσης πολύτιμα δεδομένα, τα οποία, σύμφωνα με τη Hypersonica, θα αξιοποιηθούν για την περαιτέρω ανάπτυξη μελλοντικών υπερηχητικών επιθετικών συστημάτων, αλλά και για την καλύτερη ανάλυση των οπλικών δυνατοτήτων πιθανών αντιπάλων.
Σειριακή παραγωγή έως το 2029
«Ως Ευρωπαίοι προσηλωμένοι στις αξίες της ελευθερίας και της δημοκρατίας, προσεγγίζουμε αυτό το έργο με ξεκάθαρο αίσθημα ευθύνης για την ασφαλή και αρχών ανάπτυξη αυτής της τεχνολογίας αιχμής», ανέφερε η εταιρεία, η οποία ιδρύθηκε το 2023 και αυτοχαρακτηρίζεται ως ιδιωτικά χρηματοδοτούμενη start-up.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον σύντομο χρόνο ανάπτυξης — περίπου εννέα μήνες — που, σύμφωνα με τη Hypersonica, επιτρέπει τη δημιουργία νέων δυνατοτήτων στον αμυντικό τομέα. Έως το 2029, στόχος είναι η πλήρης επιχειρησιακή ωρίμανση του υπερηχητικού πυραύλου, ώστε η Ευρώπη να αποκτήσει αυτόνομη επιθετική ικανότητα. Θα ακολουθήσουν σταδιακά νέες δοκιμές, από υπερηχητικές πτήσεις έως συστήματα ελέγχου πτήσης και πιο σύνθετους ελιγμούς.
«Η προσέγγιση αυτή θα επιτρέψει στην Ευρώπη να αναπτύξει υπερηχητικές δυνατότητες εντός των χρονοδιαγραμμάτων των πλαισίων του ΝΑΤΟ και του Ηνωμένου Βασιλείου για το 2030 — και με ένα κλάσμα του συνήθους κόστους», αναφέρεται στην ανακοίνωση.
Παράλληλα, ολοκληρώθηκε νέος γύρος χρηματοδότησης. Η Hypersonica εξασφάλισε 23,3 εκατ. ευρώ σε χρηματοδότηση Series A, με συμμετοχή και της γερμανικής κυβέρνησης.
«Στιγμή υπερηφάνειας για την ευρωπαϊκή άμυνα»
Σύμφωνα με την εταιρεία, στη χρηματοδότηση συμμετέχει και η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Καινοτομιών Ρήξης της Γερμανίας (SPRIND), μαζί με εκατοντάδες επενδυτικά σχήματα. Τα κεφάλαια θα διατεθούν για νέες δοκιμές πτήσεων το πρώτο τρίμηνο του 2026. Ο διευθυντής της SPRIND, Ραφαέλ Λαγκούνα ντε λα Βέρα, τόνισε ότι οι επενδύσεις θα «συμβάλουν στην αμυντική αυτονομία της Ευρώπης», ενισχύοντας και την ανεξάρτητη πρόσβαση στο Διάστημα.
Η Hypersonica εκτιμά ότι το έργο θα καλύψει τη ζήτηση κρατών-μελών του ΝΑΤΟ για δυνατότητες υψηλής ακρίβειας πλήγματος — ένα κρίσιμο κενό στο ευρωπαϊκό αμυντικό οπλοστάσιο.
«Η αποστολή μας είναι σαφής: να προσφέρουμε στην Ευρώπη το τεχνολογικό πλεονέκτημα που χρειάζεται για να αμυνθεί απέναντι στη στρατιωτική επιθετικότητα, με ευέλικτα υπερηχητικά συστήματα, και να προστατεύσει τις δημοκρατικές αξίες που ενώνουν τις κοινωνίες μας», δήλωσαν οι ιδρυτές Κερτ και Έβεντς.
Η ευρωπαϊκή στροφή στην άμυνα
Η Ευρώπη εντείνει τον επανεξοπλισμό της, δίνοντας όλο και μεγαλύτερη έμφαση στην εγχώρια παραγωγή. Τα τελευταία χρόνια, η εξάρτηση από αμερικανικό αμυντικό εξοπλισμό αυξήθηκε σημαντικά. Σύμφωνα με το Ινστιτούτο SIPRI της Στοκχόλμης, οι εισαγωγές όπλων από τις ΗΠΑ προς την Ευρώπη — συμπεριλαμβανομένης της Ουκρανίας — υπερτριπλασιάστηκαν την περίοδο 2020–2024 σε σύγκριση με τα προηγούμενα πέντε χρόνια.
Για πρώτη φορά εδώ και δύο δεκαετίες, το μεγαλύτερο ποσοστό των αμερικανικών εξαγωγών όπλων κατευθύνθηκε στην Ευρώπη, ανεβαίνοντας από 13% (2015–2019) σε 35% (2020–2024). Συνολικά, τα ευρωπαϊκά κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ διπλασίασαν τις εισαγωγές όπλων, με τα δύο τρίτα να προέρχονται από τις ΗΠΑ. Πλέον, ωστόσο, διαφαίνεται στροφή πολιτικής, την οποία έχουν προαναγγείλει τόσο ο πρώην καγκελάριος Όλαφ Σολτς όσο και ο διάδοχός του, Φρίντριχ Μερτς.
Το προσχέδιο του προϋπολογισμού για το 2026 προβλέπει αμυντικές δαπάνες ύψους περίπου 108,2 δισ. ευρώ — 82,7 δισ. στον τακτικό προϋπολογισμό και 25,5 δισ. από το ειδικό ταμείο της Bundeswehr. Η πλειονότητα των συμβάσεων προμηθειών αναμένεται να κατευθυνθεί σε ευρωπαϊκούς κατασκευαστές, με μόλις περίπου 8% να αφορά αγορές από τις ΗΠΑ.
Το ρωσικό «Ορέσνικ» και ο πόλεμος στην Ουκρανία
Η Ρωσία έχει ήδη χρησιμοποιήσει τον υπερηχητικό πύραυλο «Ορέσνικ» στον πόλεμο κατά της Ουκρανίας, ενώ έχει αναπτύξει αντίστοιχα συστήματα και στη Λευκορωσία. Ο πύραυλος έχει εμβέλεια έως 5.500 χιλιόμετρα και μπορεί να φέρει μονή ή πολλαπλές κεφαλές.
Στις 8 Ιανουαρίου, η Μόσχα ανακοίνωσε επίθεση στη δυτική Ουκρανία με τέτοιο πύραυλο. Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν είχε απειλήσει ήδη από τον Νοέμβριο του 2025 με τη χρήση του «Ορέσνικ», δηλώνοντας ότι «δεν αποκλείεται η χρήση του εναντίον στρατιωτικών και στρατιωτικοβιομηχανικών εγκαταστάσεων ή κέντρων λήψης αποφάσεων, συμπεριλαμβανομένου του Κιέβου».
Σύμφωνα με ουκρανικές εκτιμήσεις, ο πύραυλος έφερε εκπαιδευτικά ή εικονικά εκρηκτικά, με περιορισμένες ζημιές. Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς καταδίκασε την επίθεση ως «απαράδεκτη», ενώ έντονη κριτική άσκησαν και το Ηνωμένο Βασίλειο και η Γαλλία.
Η ύπατη εκπρόσωπος της ΕΕ για την Εξωτερική Πολιτική, Κάγια Κάλας, χαρακτήρισε τη χρήση του «Ορέσνικ» στοχευμένη επίδειξη ισχύος, υποστηρίζοντας ότι επρόκειτο για «προειδοποίηση προς την Ευρώπη και τις ΗΠΑ».
Σύμφωνα με τη Μόσχα, τα υπερηχητικά όπλα που χρησιμοποιούνται στον πόλεμο είναι εξαιρετικά δύσκολο να αναχαιτιστούν λόγω της πολύ υψηλής ταχύτητάς τους — ένα ζήτημα που εδώ και χρόνια απασχολεί στρατιωτικούς και αμυντικούς αναλυτές σχετικά με το αν και πώς τα υπερηχητικά συστήματα αλλάζουν την παγκόσμια στρατιωτική ισορροπία.