Τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα ρυπαίνουν λιγότερο, αλλά τα ελαστικά τους μολύνουν: νέα υλικά μπορεί να μειώσουν το πρόβλημα
Τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα θεωρούνται ευρέως η πιο καθαρή επιλογή στον δρόμο. Ωστόσο, σύμφωνα με τον Γκουνλάουγκουρ Έρλεντσον, ιδρυτή και διευθύνοντα σύμβουλο της εταιρείας τεχνολογίας ENSO, υπάρχει ένα σημαντικό περιβαλλοντικό κόστος που περνά απαρατήρητο: τα ελαστικά.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
«Τα ελαστικά είναι από αυτά τα πολύ σύνθετα προϊόντα που δεν τα παρατηρούμε συχνά, παρότι βρίσκονται παντού», λέει ο Έρλεντσον στο Euronews Earth. «Ολόκληρη η παγκόσμια οικονομία στηρίζεται στα ελαστικά».
Αυτή η πανταχού παρουσία έχει κόστος. Η εξόρυξη πρώτων υλών, η ενεργοβόρα παραγωγή και η φθορά που προκαλείται κάθε φορά που ένα όχημα σταματά, ξεκινά ή στρίβει, συσσωρεύονται.
«Τα ελαστικά αποτελούν σημαντική πηγή ατμοσφαιρικής ρύπανσης, η οποία είναι επίσης μικροπλαστικό. Έτσι, είναι από τις μεγαλύτερες πηγές ατμοσφαιρικής ρύπανσης στις πόλεις. Είναι επίσης μία από τις μεγαλύτερες πηγές ρύπανσης από μικροπλαστικά στους ωκεανούς μας», εξηγεί ο Έρλεντσον.
Η διαχείριση στο τέλος της ζωής τους προσθέτει ένα ακόμη επίπεδο στο πρόβλημα. «Στην πραγματικότητα, καίμε σχεδόν δύο δισεκατομμύρια ελαστικά κάθε χρόνο, επειδή ελάχιστα ανακυκλώνονται ώστε να γίνουν ξανά ελαστικά», εξηγεί.
Η ENSO ιδρύθηκε για να αντιμετωπίσει αυτές τις επιπτώσεις, υποστηρίζοντας παράλληλα τη μετάβαση στα ηλεκτρικά οχήματα. «Η αποστολή μας είναι ουσιαστικά να βελτιώνουμε τα ηλεκτρικά οχήματα, ενώ ταυτόχρονα αντιμετωπίζουμε τα προβλήματα που προκαλούν τα ελαστικά», σημειώνει ο Έρλεντσον.
Γιατί τα ηλεκτρικά οχήματα φθείρουν τα ελαστικά πιο γρήγορα
Τα ηλεκτρικά οχήματα μπορεί να είναι πιο καθαρά στη χρήση, αλλά, σύμφωνα με τον Έρλεντσον, επιβαρύνουν περισσότερο τα ελαστικά. «Τα ηλεκτρικά οχήματα είναι αρκετά ιδιαίτερα, επειδή είναι πολύ βαριά. Έχουν πολύ υψηλή ροπή. Έτσι τείνουν να φθείρουν τα ελαστικά πιο γρήγορα από όσο τα συμβατικά αυτοκίνητα στο παρελθόν», λέει.
«Είναι πολύ ευχάριστα στην οδήγηση. Ο κόσμος τα οδηγεί πιο επιθετικά, κάτι που και πάλι φθείρει τα ελαστικά πιο γρήγορα», σημειώνει ο Έρλεντσον, προσθέτοντας ότι τα ηλεκτρικά οχήματα χρησιμοποιούνται συχνά σε πόλεις, όπου τα συνεχόμενα σταματήματα, ξεκινήματα και στροφές παράγουν περισσότερη ρύπανση από ελαστικά.
Υπάρχει επίσης ένας λιγότερο προφανής παράγοντας: η αποδοτικότητα. Ο Έρλεντσον εξηγεί ότι τα ηλεκτρικά οχήματα μετατρέπουν περίπου το 90% της ενέργειας σε κίνηση, σε σύγκριση με περίπου 30% στα βενζινοκίνητα αυτοκίνητα.
«Αυτή η αύξηση της αποδοτικότητας στα ηλεκτρικά οχήματα είναι θετική, αλλά τα κάνει εξαιρετικά ευαίσθητα στα ελαστικά», λέει. «Αν δεν βάλεις ένα καλό ελαστικό σε ένα ηλεκτρικό αυτοκίνητο, χάνεις μεγάλο μέρος της αυτονομίας και χρειάζεται να αγοράζεις πολύ περισσότερη ηλεκτρική ενέργεια».
Για να αντιμετωπίσει το ζήτημα, η ENSO άλλαξε τις πρώτες ύλες, τη φόρμουλα και τη δομή που χρησιμοποιεί στα ελαστικά της, αξιοποιώντας παράλληλα δεδομένα που συλλέγονται από στόλους οχημάτων. «Όταν εγκαθιστούμε ελαστικά σε στόλους, αυτό σημαίνει ότι αποκτούμε δεδομένα. Παίρνουμε αυτά τα δεδομένα, τις γνώσεις, την τεχνογνωσία και τα ενσωματώνουμε ξανά στο προϊόν», εξηγεί ο Έρλεντσον.
Σχεδιασμένα ώστε να αντέχουν την υψηλή ροπή και το μεγάλο βάρος των μπαταριών των ηλεκτρικών οχημάτων, τα προηγμένα πολυμερή και η χημεία του πέλματος της ENSO μειώνουν τη ρύπανση από σωματίδια ελαστικών έως και κατά 35% σε σχέση με τα συμβατικά ελαστικά. Σύμφωνα με την εταιρεία, βελτιώνουν επίσης τη συνολική ενεργειακή απόδοση και την αυτονομία του οχήματος έως και κατά 10%.
Ανάπτυξη με μεγάλους συνεργάτες
Η ENSO έχει βασίσει την ανάπτυξή της σε συνεργασίες με μεγάλους στόλους ταξί και οχημάτων διανομής, αντί με μεμονωμένους καταναλωτές. Η εταιρεία συνεργάζεται ήδη με την Uber, προμηθεύοντας ελαστικά σε οδηγούς ηλεκτρικών οχημάτων σε όλο το Ηνωμένο Βασίλειο, με σχέδια για περαιτέρω επέκταση.
«Τελικά, στόχος είναι αυτές οι χρήσεις υψηλής κινητικότητας, τα οχήματα που διανύουν πολλά χιλιόμετρα, να αποκτήσουν καλύτερα προϊόντα», λέει ο Έρλεντσον, επισημαίνοντας ότι τα οχήματα με υψηλή χιλιομετρική απόσταση πετυχαίνουν τις μεγαλύτερες εξοικονομήσεις σε ενέργεια, κόστος και ρύπανση.
Η αναγνώριση από το βραβείο Earthshot, όπου η ENSO ήταν φιναλίστ το 2023, βοήθησε να αναδειχθεί ένα ζήτημα που, όπως πιστεύει ο Έρλεντσον, ο κλάδος αποφεύγει εδώ και χρόνια.
«Η ρύπανση από ελαστικά ήταν ένα θέμα του κλάδου που, θα έλεγα, δεν έχει αντιμετωπιστεί πραγματικά από τη βασική βιομηχανία. Δεν θέλουν ιδιαίτερα να μιλούν γι’ αυτό», λέει. Αποδίδει στη συμμετοχή του πρίγκιπα Ουίλιαμ το γεγονός ότι το ζήτημα απέκτησε μεγαλύτερη δημοσιότητα, χαρακτηρίζοντάς τη «πραγματικά σημαντική ως προς το να αναδειχθεί… πώς μπορούμε στην πράξη να αξιοποιήσουμε την τεχνολογία για να βελτιώσουμε τον αέρα που αναπνέουμε, να μειώσουμε τα μικροπλαστικά στους ωκεανούς μας».
Κοιτώντας προς το μέλλον, η ENSO σχεδιάζει να συνεχίσει να επεκτείνει τις συνεργασίες της με στόλους και να διευρύνει τη γκάμα διαστάσεων ελαστικών, ώστε να ταιριάζουν στα νέα μοντέλα ηλεκτρικών οχημάτων που μπαίνουν στην αγορά, έχοντας τις Ηνωμένες Πολιτείες ως την επόμενη μεγάλη αγορά ανάπτυξης.
«Θέλουμε το υπόλοιπο της βιομηχανίας να μας ακολουθήσει», λέει ο Έρλεντσον. «Θέλουμε απλώς να είμαστε ο καταλύτης που θα φέρει την αλλαγή».