«Mehrzweckeier»: η νεανική λέξη της χρονιάς ως διαμαρτυρία; Οι πολίτες ψηφίζουν επίσημα. Η αρχική κριτική στη μεταρρύθμιση της θητείας στρέφεται τώρα στον Φρίντριχ Μερτς. Προσβολή ή ελευθερία λόγου;
Εδώ και μία εβδομάδα, όσοι ζουν στη Γερμανία μπορούν να προτείνουν το Jugendwort des Jahres . Ήδη μία λέξη ξεχωρίζει: «Mehrzweckeier», όπως επιβεβαιώνει ο εκδοτικός οίκος Pons Langenscheidt.
«Mehrzweckeier»: τι ακριβώς σημαίνει;
Ο όρος «Mehrzweckeier» είναι ένα λογοπαίγνιο πάνω στο σύνθημα «Merz leck Eier». Το σύνθημα αυτό χρησιμοποιήθηκε στις διαδηλώσεις κατά της μεταρρύθμισης της υποχρεωτικής θητείας, που συνεχίζονται εδώ και μήνες.
Το σύνθημα ήταν γραμμένο σε ένα πλακάτ ενός 18χρονου μαθητή, ο οποίος συμμετείχε στις αρχές Μαρτίου σε διαδήλωση κατά της υποχρεωτικής θητείας στο Βερολίνο. Το πλακάτ κατασχέθηκε από την αστυνομία.
Παρόμοιο περιστατικό σημειώθηκε λίγες εβδομάδες αργότερα σε διαδήλωση στο Γκίσεν. Η εισαγγελία της πόλης ξεκίνησε έρευνα, με το αρχικό σκεπτικό της «δυσφήμισης και συκοφαντίας σε βάρος προσώπων της πολιτικής ζωής».
Ακριβώς αυτή η αντίδραση της Δικαιοσύνης εξόργισε τους χρήστες του διαδικτύου και έκανε τη λέξη γνωστή.
Στο Instagram, χρήστες αναρτούν φωτογραφίες με το σύνθημα «Merz leck Eier». Ένας ακτιβιστής με το ψευδώνυμο «sacksaftbeats» μετονόμασε σε «Eierhaus» ορισμένα κεντρικά γραφεία της CDU στο Google Maps. Στο στιγμιότυπο οθόνης που ανάρτησε στο Instagram γράφεται: «161 deiner Änderungen sind jetzt live zu sehen».
Αυτό που ξεκίνησε ως κριτική στη μεταρρύθμιση της υποχρεωτικής θητείας εξελίχθηκε σε κριτική προς τον Φρίντριχ Μερτς. Ο καγκελάριος αντέδρασε σε συνέντευξή του στο περιοδικό SPIEGEL, λέγοντας: «Αν δείτε τι διαδίδεται εκεί για μένα, πώς δέχομαι επιθέσεις και πώς με απαξιώνουν – κανένας καγκελάριος πριν από εμένα δεν χρειάστηκε να αντέξει κάτι τέτοιο», δήλωσε ο Μερτς.
Τώρα ο όρος «Mehrzweckeier» υποβάλλεται μαζικά ως πρόταση για το Jugendwort des Jahres 2026. Στην πλατφόρμα Reddit προτάθηκε ρητά να κατατεθεί ο συγκεκριμένος όρος.
Τα σχόλια κάτω από την ανάρτηση κυμαίνονται από «erledigt» μέχρι «I am doing my part».
Η Ένωση θέλει να αυστηροποιήσει το άρθρο 188
Η Ένωση δηλώνει ότι θέλει τώρα να το αντιμετωπίσει, μέσω μεταρρύθμισης του άρθρου 188 του Ποινικού Κώδικα.
Το άρθρο 188 του Ποινικού Δικαίου τιμωρεί την εξύβριση, τη δυσφήμιση και τη συκοφαντία σε βάρος πολιτικών.
Ήδη από το 2021, το άρθρο 188 είχε αυστηροποιηθεί: προστέθηκε το αδίκημα της εξύβρισης, με ανώτατη ποινή φυλάκισης τριών ετών. Η μεταρρύθμιση επιτρέπει η εξύβριση πολιτικών να διώκεται ακόμη κι αν το ίδιο το θύμα δεν υποβάλει μήνυση.
Όλο και περισσότερες ποινές
Λόγω των αυστηρότερων ρυθμίσεων, επιβάλλονται ολοένα και συχνότερα ποινές. Πρόσφατα, ένας άνδρας στη Βάδη-Βυρτεμβέργη αναγκάστηκε να πληρώσει σχεδόν έναν καθαρό μηνιαίο μισθό, επειδή σε σχόλιο στο Facebook αποκάλεσε τον καγκελάριο «Lügenfritz».
Ένας άλλος πολίτης καταδικάστηκε από το Πρωτοδικείο του Χάιλμπρον σε ποινή 20 ημερήσιων προστίμων, επειδή αποκάλεσε τον Μερτς «Lackaffe». Μετά από ένσταση, η διαδικασία ανεστάλη με την καταβολή χρηματικού ποσού.
Ελευθερία έκφρασης ή εξύβριση;
Αποτελούν οι χαρακτηρισμοί «Lügenfritz» ή «Lackaffe» εξύβριση ή έκφραση άποψης; Πρέπει τέτοιες δηλώσεις σε βάρος πολιτικών να είναι ποινικά κολάσιμες και χρειάζονται οι πολιτικοί μεγαλύτερη προστασία από τους απλούς πολίτες; Στο πολιτικό πεδίο δεν υπάρχει συμφωνία.
Ορισμένα στελέχη της CDU και της CSU τάσσονται κατά της περαιτέρω αυστηροποίησης του άρθρου 188. Μεταξύ αυτών, ο γενικός γραμματέας της CDU, Κάρστεν Λίνεμαν, και ο επικεφαλής της κοινοβουλευτικής ομάδας της Ένωσης, Γενς Σπαν, σύμφωνα με το SPIEGEL. Κατά την άποψή τους, οι προσβολές κατά πολιτικών θα πρέπει να διώκονται μόνο κατόπιν έγκλησης, όπως ίσχυε πριν από τη μεταρρύθμιση του 2021.
Υπέρ της κατάργησης του άρθρου 188 τάσσεται και ο πολιτικός των Πρασίνων, Έρικ Μαρκβάρτ. Κατά τη γνώμη του, η ελευθερία της έκφρασης πρέπει να διαφυλαχθεί.
Αντίθετα, το SPD απορρίπτει την κατάργηση του άρθρου 188 του Ποινικού Κώδικα, την οποία ζητούν η Ένωση και η AfD. Για το κόμμα, η ειδική προστασία από προσβολές και συκοφαντίες στη δημόσια ζωή είναι απαραίτητη.
Η εισηγήτρια θεμάτων δικαιοσύνης, Κάρμεν Βέγκε, παραπέμπει στον αριθμό των ποινικών ερευνών, που από 2.600 το 2025 έχουν αυξηθεί πρόσφατα σε 4.500.
Πότε ανακοινώνεται το Jugendwort des Jahres 2026;
Ανεξάρτητα από τη συζήτηση, η λέξη «Mehrzweckeier» θα μπορούσε να αναδειχθεί σε Jugendwort des Jahres 2026. Οι προτάσεις συγκεντρώνονται έως τα μέσα Ιουνίου και στα τέλη Ιουλίου θα επιλεγεί η τελική δεκάδα. Το φθινόπωρο θα ανακοινωθεί το Jugendwort 2026.