«Δεν είμαστε η ευρωπαϊκή υπηρεσία διάσωσης», λέει ο διευθυντής του FRONTEX

Ο Hans Leijtens, εκτελεστικός διευθυντής του Frontex, απάντησε στα ευρήματα του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή.
Ο Hans Leijtens, εκτελεστικός διευθυντής του Frontex, απάντησε στα ευρήματα του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή. Πνευματικά Δικαιώματα Virginia Mayo/Copyright 2023 The AP. All rights reserved
Από Jorge LiboreiroMaria Psara
Κοινοποιήστε το άρθροΣχόλια
Κοινοποιήστε το άρθροClose Button
Αντιγραφή/Επικόλληση το λινκ του βίντεο πιο κάτω:Copy to clipboardCopied
Αυτό το άρθρο δημοσιεύθηκε αρχικά στα Αγγλικά

Ο Χανς Λέιτενς, εκτελεστικός διευθυντής του Frontex, απάντησε την Τρίτη στα ευρήματα της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας, η οποία διαπίστωσε σοβαρές ελλείψεις στην εντολή, τις λειτουργίες και τις σχέσεις του οργανισμού με τα κράτη μέλη.

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

Η έκθεση, η οποία δημοσιεύθηκε την περασμένη εβδομάδα, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ο Frontex εξαρτάται υπερβολικά από τη συγκατάθεση των εθνικών αρχών και, ως εκ τούτου, δεν είναι επαρκώς εξοπλισμένος για να υπερασπιστεί τις αξίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και να σώσει ζωές στη θάλασσα. Το γραφείο της Έμιλι Ο Ράϊλι συνέστησε επίσης στον οργανισμό να "τερματίσει, να αποσύρει ή να αναστείλει τις δραστηριότητές του" σε χώρες που επίμονα αγνοούν τις υποχρεώσεις τους για έρευνα και διάσωση ή παραβιάζουν θεμελιώδη δικαιώματα.

Διαφορετικά, προειδοποίησε η Ο Ράϊλι, η ΕΕ κινδυνεύει να γίνει "συνένοχη" στους θανάτους μεταναστών.

Την Τρίτη, σχεδόν μια εβδομάδα μετά τη δημοσίευση της έκθεσης, ο Χανς Λέιτενς συναντήθηκε με μέλη του Τύπου στις Βρυξέλλες και έδωσε την πρώτη του απάντηση on camera στα ευρήματα της έκθεσης.

«Καταλαβαίνω τη λογική που ακολουθεί η Διαμεσολαβήτρια. Δεν συμφωνώ πραγματικά μαζί της σε ορισμένα πράγματα», δήλωσε ο Λέιτενς. «Δεν είμαστε ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Έρευνας και Διάσωσης. Είμαστε ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής».

Ο διευθυντής τόνισε ότι το "πρωταρχικό καθήκον" του οργανισμού είναι η διασφάλιση των εξωτερικών συνόρων της ΕΕ με την ανάπτυξη πρακτόρων στο έδαφος και την παροχή βοήθειας στα κράτη μέλη, πράγμα που σημαίνει ότι το βασικό καθήκον του είναι η "έρευνα" και όχι η "διάσωση". Πέρυσι, ο οργανισμός εντόπισε 2.000 θεάσεις παράτυπης μετανάστευσης μέσω αεροσκαφών επιτήρησης και μη επανδρωμένων αεροσκαφών, είπε.

Σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες, ο Frontex είναι εξουσιοδοτημένος να ειδοποιεί τα κέντρα συντονισμού για πιθανές καταστάσεις κινδύνου και, εάν είναι απαραίτητο, να συνδράμει σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης στη θάλασσα. Αλλά αυτή η βοήθεια μπορεί να προχωρήσει μόνο εάν ο οργανισμός λάβει τη ρητή συγκατάθεση μιας χώρας. Εάν δεν το πράξει, ο Frontex δεν έχει άλλη επιλογή από το να παραμείνει στο περιθώριο της επιχείρησης χωρίς παρέμβαση από πρώτο χέρι. Επιπλέον, ο Λέιτενς σημείωσε ότι τα σκάφη που διαχειρίζεται ο Frontex είναι κυρίως "παράκτια σκάφη" που δεν προορίζονται για έρευνα και διάσωση σε ανοικτή θάλασσα.

Παρά τους πρακτικούς περιορισμούς, ο Frontex εξακολουθεί να συμμετέχει στενά στη διαχείριση των ροών παράτυπης μετανάστευσης: ο οργανισμός εκτιμά ότι βοήθησε στη διάσωση 43.000 ανθρώπων στη θάλασσα σε 24 επιχειρήσεις το 2023.

«Η αποστολή μας βασίζεται στη διασφάλιση των συνόρων», δήλωσε ο Λέιτενς. «Αλλά δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι αν πρέπει να επιλέξουμε μεταξύ της αξιολόγησης του κατά πόσον πρόκειται για ζήτημα ασφάλειας ή της διάσωσης ζωών, θα σώζουμε πάντα ζωές και θα ασχολούμαστε αργότερα με το ζήτημα της ασφάλειας».

Αλλά είναι τα επεισόδια που καταλήγουν σε τραγωδία που ωθούν την υπηρεσία σε έντονο έλεγχο από τους νομοθέτες, την κοινωνία των πολιτών και τους δημοσιογράφους. Πέρυσι, ο Frontex αντιμετώπισε σκληρά ερωτήματα σχετικά με την αντίδρασή του σε δύο θανατηφόρα ναυάγια: το ένα τον Φεβρουάριο, κοντά στην Καλαβρία της Ιταλίας, που άφησε πίσω του τουλάχιστον 94 νεκρούς, και το άλλο τον Ιούνιο, όταν το Adriana, ένα αλιευτικό σκάφος υπερπλήρες με αιτούντες άσυλο, ανατράπηκε στις ακτές της Μεσσηνίας, στην Ελλάδα. Περισσότεροι από 600 άνθρωποι είτε επιβεβαιώθηκαν είτε εικάζεται ότι είναι νεκροί.

Η έρευνα της Διαμεσολαβήτριας ξεκίνησε μετά από αυτό το δεύτερο περιστατικό. Η έκθεση αναφέρει ότι η Ελλάδα δεν απάντησε στις ειδοποιήσεις του Frontex σε "τέσσερις διαφορετικές περιπτώσεις" κατά τη διάρκεια της τραγωδίας και επικρίνει τον οργανισμό επειδή δεν ανέλαβε "πιο ενεργό ρόλο", ενώ είχε "πλήρη επίγνωση" των κατηγοριών για απωθήσεις και συστηματική κακοποίηση που περιβάλλουν εδώ και χρόνια την ελληνική ακτοφυλακή.

Ο Frontex διαθέτει 626 αξιωματικούς στην ηπειρωτική και νησιωτική Ελλάδα, μαζί με 32 περιπολικά, εννέα σκάφη και δύο αεροσκάφη, τη μεγαλύτερη ανάπτυξη από οποιοδήποτε κράτος μέλος.

Ερωτηθείς σχετικά με το ενδεχόμενο αναστολής των δραστηριοτήτων στην Ελλάδα, σύμφωνα με τη σύσταση του παρατηρητηρίου, ο Λέιτενς κινήθηκε με προσοχή και δήλωσε ότι το ζήτημα δεν είναι "μαύρο ή άσπρο". Ο οργανισμός, υποστήριξε, "εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από αυτά που γνωρίζουμε και από αυτά που γνωρίζουμε ότι επεξεργάζονται οι λεγόμενες εκθέσεις σοβαρών περιστατικών". Οι εκθέσεις αυτές υποβάλλονται στον υπεύθυνο θεμελιωδών δικαιωμάτων, ένα ανεξάρτητο όργανο που έχει αναλάβει να διασφαλίζει τη συμμόρφωση του οργανισμού με τους κανόνες και τις αξίες της ΕΕ.

«Πέρυσι είχαμε 37 τέτοιες εκθέσεις. Και η πλειονότητα αφορά την Ελλάδα, την Ιταλία και τη Βουλγαρία. Αλλά πρόκειται για μια έκθεση περιστατικού. Δεν είναι κάτι που έχει αποδειχθεί. Είναι ένα σήμα που έφτασε σε εμάς», δήλωσε ο διευθυντής στους δημοσιογράφους.

Οι εις βάθος έρευνες και οι ποινικές διαδικασίες μπορούν να ξεκινήσουν μόνο από τις εθνικές αρχές, καθώς ο Frontex δεν έχει δικαιοδοσία. Η απόφαση για την αποχώρηση από μια χώρα θα πρέπει να βασίζεται σε αυτές τις έρευνες, δήλωσε ο Leijtens, ανεξάρτητα από το πόσο καιρό θα χρειαστεί για να ολοκληρωθούν. Η Ελλάδα εξακολουθεί να εξετάζει την περσινή έκθεση-βόμβα των New York Times, η οποία αποκαλύπτει γραφικά στοιχεία και συγκλονιστικές μαρτυρίες για απωθήσεις στα σύνορα.

«Είμαι πολύ ανυπόμονος εδώ, ειλικρινά μιλώντας, αλλά πρέπει να τους περιμένω», είπε.

Ακόμη και αν το αποτέλεσμα αυτών των ερευνών ήταν καταδικαστικό, η υπηρεσία δεν θα μπορούσε απαραίτητα να κάνει το ριζοσπαστικό βήμα της διακοπής όλων των δεσμών, πρόσθεσε ο διευθυντής. Αντ' αυτού, ο Frontex θα μπορούσε να αναστείλει τη συγχρηματοδότηση και συγκεκριμένα έργα ή να ζητήσει από την κατηγορούμενη χώρα να εφαρμόσει "κατάλληλα μέτρα" και να αποτρέψει την επανάληψη των αδικημάτων.

Η αναστολή είναι "κάτι που δεν μπορεί να γίνει από τη μια μέρα στην άλλη", δήλωσε ο Λέιτενς. "Αυτό χρειάζεται πραγματικά κάποια σκέψη και κάποια αιτιολόγηση".

Η Frontex ιδρύθηκε για πρώτη φορά το 2004 με περιορισμένη εντολή, αλλά σταδιακά αύξησε τη δύναμή της, τους πόρους της και τη φήμη της μέχρι να γίνει ένας από τους πιο εξέχοντες φορείς στο μπλοκ. Ο οργανισμός αναμένεται να διαθέτει περίπου 10.000 υπαλλήλους και προϋπολογισμό 1 δισεκατομμυρίου ευρώ έως το 2027. Μια συνολική μεταρρύθμιση της πολιτικής μετανάστευσης και ασύλου της ΕΕ, την οποία ο Leijtens περιέγραψε ως "αλλαγή παραδείγματος", πρόκειται να αυξήσει περαιτέρω τον ρόλο του Frontex.

Κοινοποιήστε το άρθροΣχόλια

Σχετικές ειδήσεις

Ευρωπαία Συνήγορος για το ναυάγιο στην Πύλο: συνένοχη η ΕΕ αν δεν αλλάξει ο Frontex

Αλβανία: Πράσινο φως από τη Βουλή για την συμφωνία με την Ιταλία στο μεταναστευτικό

Η ΕΕ χρηματοδοτεί τη Μαυριτανία για να καταπολεμήσει τη μετανάστευση και για το πράσινο υδρογόνο