Η υπουργός Εξωτερικών της Σουηδίας δήλωσε στο Euronews ότι η ΕΕ πρέπει να βρει τρόπο να εγκρίνει το δάνειο των 90 δισ. ευρώ προς την Ουκρανία και να ασκήσει μεγαλύτερη πίεση στην Ουγγαρία
Η υπουργός Εξωτερικών της Σουηδίας, Μαρία Μάλμερ Στένεργκαρντ, άσκησε κριτική στις δηλώσεις της Βουδαπέστης ότι θα μπλοκάρει τη χρηματοδοτική βοήθεια προς το Κίεβο έως ότου επαναληφθεί η διέλευση ρωσικού πετρελαίου μέσω ενός κατεστραμμένου αγωγού που συνδέει την Ουγγαρία με τη Ρωσία μέσω Ουκρανίας. Χαρακτήρισε την απόφαση «παράλογη».
«Είμαι πολύ απογοητευμένη από αυτό και δεν είναι λογικό, γιατί η Ρωσία ήταν εκείνη που βομβάρδισε αυτόν τον αγωγό», δήλωσε στο πρόγραμμα συνεντεύξεων του Euronews «12 Minutes With». «Επομένως, πιστεύω ότι την απογοήτευσή τους θα έπρεπε να τη στρέφουν προς το Κρεμλίνο και όχι προς την Ουκρανία ή την ΕΕ».
Ο Ούγγρος υπουργός Εξωτερικών Πέτερ Σιγιάρτο δήλωσε τη Δευτέρα ότι η χώρα του θα μπλοκάρει ένα έκτακτο δάνειο ύψους 90 δισ. ευρώ για την Ουκρανία, κατηγορώντας τη χώρα που σπαράσσεται από τον πόλεμο για «εκβιασμό» σχετικά με έναν κατεστραμμένο αγωγό που χρησιμοποιείται για τη διέλευση ρωσικού πετρελαίου.
Το νότιο σκέλος του αγωγού Ντρουζμπά, που βρίσκεται σε ουκρανικό έδαφος, υπέστη ζημιές τον Ιανουάριο ύστερα από ρωσικό πλήγμα, ωστόσο η Βουδαπέστη επιμένει ότι φταίει η Ουκρανία, κατηγορώντας την ότι δεν κάνει αρκετά για την επισκευή του.
Ο Σιγιάρτο υποστήριξε ότι το Κίεβο, οι Βρυξέλλες και οι δυνάμεις της αντιπολίτευσης συντονίζονται για να διαταράξουν τις ενεργειακές ροές για πολιτικούς λόγους. Σε συνέντευξη Τύπου τη Δευτέρα είπε ότι ο διαχειριστής του δικτύου ενημέρωσε την Ουγγαρία πως ο αγωγός λειτουργεί, ισχυρισμός που διαψεύστηκε από την Ουκρανία. Το Euronews ήρθε σε επαφή με τον διαχειριστή του δικτύου τη Δευτέρα για σχόλια.
Ερωτηθείσα αν η ΕΕ θα βρει μια ευρηματική παράκαμψη του ουγγρικού βέτο, όπως έχει κάνει στο παρελθόν, μεταξύ άλλων και για την ένταξη της Ουκρανίας, η Μάλμερ Στένεργκαρντ είπε ότι η Ουγγαρία πρέπει «να τηρήσει την απόφαση που έχει ήδη ληφθεί».
«Πρέπει να διασφαλίσουμε ότι η Ουκρανία θα λάβει αυτά τα χρήματα. Περίπου τα δύο τρίτα των δημοσιονομικών της αναγκών για δύο χρόνια θα καλυφθούν από αυτό το δάνειο και το χρειάζεται, άρα πρέπει να βρούμε τρόπο». Υποστήριξε ότι είναι «ανέντιμο» εκ μέρους της ουγγρικής κυβέρνησης να μην το κάνει.
Σε σύνοδο κορυφής τον Δεκέμβριο, η Βουδαπέστη διαπραγματεύτηκε, μαζί με τη Σλοβακία και την Τσεχία, μια εξαίρεση, πράγμα που σημαίνει ότι απαλλάσσονται από τη χρηματοδοτική συνεισφορά στο δάνειο, το οποίο θα εκδοθεί στο πλαίσιο μηχανισμού ενισχυμένης συνεργασίας.
Σε ό,τι αφορά τη χρονική συγκυρία της απόφασης της Ουγγαρίας, η Σουηδή υπουργός είπε ότι θεωρεί πως συνδέεται με τις βουλευτικές εκλογές του Απριλίου, μια κρίσιμη αναμέτρηση στην οποία ο πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν υπολείπεται στις δημοσκοπήσεις με διψήφια διαφορά. «Δεν πιστεύω ότι είναι τυχαίο πως πλησιάζουν οι εκλογές στην Ουγγαρία», σημείωσε.
Η Μάλμερ Στένεργκαρντ ήταν εξίσου επικριτική απέναντι στην ανακοίνωση του Σλοβάκου πρωθυπουργού Ρόμπερτ Φίτσο ότι θα διακόψει την έκτακτη παροχή ηλεκτρικής ενέργειας προς την Ουκρανία, αν το Κίεβο δεν επαναλάβει την άντληση ρωσικού πετρελαίου προς τη χώρα του.
«Η Ρωσία είναι ο θύτης. Η Ρωσία είναι αυτή που θα έπρεπε να πλήττεται από όλα αυτά και όχι η Ουκρανία. (...) Περιμένω από την υπόλοιπη Ευρωπαϊκή Ένωση να ασκήσει περισσότερη πίεση σε αυτές τις δύο χώρες που συμπεριφέρονται με αυτόν τον τρόπο», είπε.
«Περισσότερες χώρες πρέπει να δώσουν περισσότερη στήριξη»
Η συνέντευξη της Μάλμερ Στένεργκαρντ στο Euronews παραχωρήθηκε μία ημέρα πριν από την τέταρτη επέτειο της ευρείας κλίμακας εισβολής της Ρωσίας στην Ουκρανία. Τόνισε ότι «η στιγμή για να σταματήσει η στήριξη προς την Ουκρανία είναι πάντα κακή», επισημαίνοντας ότι η χώρα χρειάζεται όση περισσότερη βοήθεια μπορεί να λάβει.
Στο τέλος του περασμένου έτους, οι στρατιωτικές και οικονομικές ανάγκες της Ουκρανίας για την επόμενη διετία εκτιμήθηκαν στο αστρονομικό ποσό των 135,7 δισ. ευρώ. Η Σουηδή υπουργός υποστήριξε ότι, για να καλυφθεί αυτό το σημαντικό κενό, περισσότερες χώρες θα έπρεπε να παρέχουν οικονομική βοήθεια.
«Πιστεύω ότι περισσότερες χώρες θα έπρεπε να προσφέρουν διμερή στήριξη, αν πράγματι εννοούν αυτό που λένε, και το λένε σχεδόν όλες, ότι αυτή η μάχη δεν αφορά μόνο την Ουκρανία αλλά και τη δική μας κοινή ελευθερία και το μέλλον μας», είπε.
Επεσήμανε ότι η Σουηδία παρουσίασε την περασμένη εβδομάδα ένα από τα μεγαλύτερα πακέτα στρατιωτικής βοήθειας της χώρας προς την Ουκρανία. «Το 21ο πακέτο στήριξής μας [ανέρχεται] σε περίπου 1,2 δισ. ευρώ και εστιάζει στην αντιαεροπορική άμυνα», δήλωσε η Μάλμερ Στένεργκαρντ.
Η υπουργός έχει επισημάνει επανειλημμένα ότι οι σκανδιναβικές χώρες προσφέρουν δυσανάλογα υψηλό επίπεδο στήριξης στην Ουκρανία σε σχέση με άλλους συμμάχους του ΝΑΤΟ, κυρίως για την ενίσχυση της περιφερειακής ασφάλειας απέναντι στη ρωσική επιθετικότητα, την οποία θεωρούν άμεση απειλή για τη δική τους σταθερότητα.
Πέρυσι, η Σουηδία, μαζί με τη Δανία, τη Νορβηγία, τη Φινλανδία και την Ισλανδία, δεσμεύτηκαν για περίπου το ένα τρίτο της συνολικής στρατιωτικής βοήθειας των συμμάχων, παρότι αντιπροσωπεύουν μόλις το 3% του πληθυσμού της συμμαχίας.
«Λέγοντας αυτό, δεν εννοώ ότι εμείς πρέπει να κάνουμε λιγότερα, εννοώ ότι οι άλλοι θα μπορούσαν να κάνουν πολύ περισσότερα».
«Πρέπει να κάνουμε τη Ρωσία να υποφέρει περισσότερο»
Αναφερόμενη στις τριμερείς ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις μεταξύ Ουκρανίας, Ρωσίας και Ηνωμένων Πολιτειών, των οποίων ο τρίτος γύρος πραγματοποιήθηκε στη Γενεύη την περασμένη εβδομάδα και ένας ακόμη αναμένεται αυτή την εβδομάδα, η υπουργός δηλώνει «ευγνώμων για όλες τις προσπάθειες» που καταβάλλονται για την επίτευξη ειρήνης.
«[Όμως] δεν βλέπω καμία πραγματική βούληση από τη ρωσική πλευρά να συμμετάσχει ουσιαστικά σε αληθινές ειρηνευτικές συνομιλίες. Και γι’ αυτό πρέπει να αλλάξουμε τους υπολογισμούς της», είπε.
«Βλέπουμε ότι η Ρωσία ήδη υποφέρει. Η οικονομία της πονάει πολύ. Και έχει χάσει πάνω από ένα εκατομμύριο ζωές. Έχει χάσει συμμάχους, έχει χάσει επιρροή. Αλλά πρέπει ακόμη να αυξήσουμε την πίεση προς τη Ρωσία».
Επεσήμανε ότι η Ευρώπη πρέπει να διασφαλίσει πως η Ρωσία θα «υποφέρει ακόμη περισσότερο», ιδίως όσον αφορά την ενεργειακή εξάρτηση. Η Μάλμερ Στένεργκαρντ είπε ότι από την ευρείας κλίμακας εισβολή στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022, η ΕΕ έχει δαπανήσει περισσότερα για ρωσικό πετρέλαιο και φυσικό αέριο απ’ ό,τι έχει προσφέρει σε βοήθεια προς το Κίεβο.
«Είναι εξαιρετικά απογοητευτικό να βλέπουμε ότι εξακολουθούμε να τροφοδοτούμε την πολεμική τους οικονομία την ίδια στιγμή που προσπαθούμε να στηρίξουμε την Ουκρανία. Γι’ αυτό πρέπει να σταματήσουμε όλες τις εισαγωγές ρωσικής ενέργειας», είπε, προσθέτοντας ότι αυτό είναι κάτι που η Ουγγαρία και η Σλοβακία, οι δύο μόνες χώρες της ΕΕ που εξακολουθούν να εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από το ρωσικό πετρέλαιο, θα έπρεπε να έχουν κάνει «εδώ και πολύ καιρό».
«Χρειάζεται επίσης να προχωρήσουμε και σε άλλες ενέργειες, όπως η διακοπή των εισαγωγών λιπασμάτων και η συνέχιση της δουλειάς πάνω σε κυρώσεις κατά των σκιωδών στόλων», είπε, αναφερόμενη στα ρωσικά δεξαμενόπλοια που παρακάμπτουν τις ευρωπαϊκές κυρώσεις.
Οι υπουργοί Εξωτερικών της ΕΕ στόχευαν να οριστικοποιήσουν τη 20ή δέσμη κυρώσεων κατά της Μόσχας, που περιλαμβάνει πλήρη απαγόρευση παροχής υπηρεσιών σε ρωσικά δεξαμενόπλοια πετρελαίου, στο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων τη Δευτέρα. Ωστόσο και αυτή μπλοκαρίστηκε από την Ουγγαρία λόγω της ίδιας διαμάχης για το πετρέλαιο.