Οι χώρες της ΕΕ διπλασιάζουν την παραγωγή πράσινης οικονομίας σε λιγότερο από 10 χρόνια: θα συνεχιστεί η πορεία παρά τις περικοπές στις πράσινες πολιτικές;
Η ανακύκλωση κάνει καλό στο περιβάλλον - και, όπως φαίνεται, και στην οικονομία.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Η διαχείριση αποβλήτων αναδεικνύεται στον πιο κερδοφόρο κλάδο της πράσινης οικονομίας στην ΕΕ, σύμφωνα με νέα στοιχεία της Eurostat.
Το 2023 παρήγαγε έσοδα άνω των 200 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας άλμα 78% μέσα σε μόλις δέκα χρόνια.
Πρόκειται για διπλάσια παραγωγή σε σχέση με τη δεύτερη και τρίτη πιο αποδοτική δραστηριότητα, τη διαχείριση λυμάτων και την ανάκτηση υλικών.
Η διαχείριση αποβλήτων είναι επίσης ο μεγαλύτερος κλάδος ως προς την απασχόληση, με σχεδόν ένα εκατομμύριο εργαζόμενους σε ολόκληρη την Ένωση.
Οι πράσινες θέσεις εργασίας αυξάνονται: πού απασχολούνται οι περισσότεροι;
Οι θέσεις εργασίας στην πράσινη οικονομία της ΕΕ έχουν αυξηθεί κατά περισσότερο από δύο εκατομμύρια σε λιγότερο από δέκα χρόνια, σύμφωνα με την Eurostat.
Το 2014 ανέρχονταν μόλις σε 3,6 εκατομμύρια, αλλά το 2023 έφτασαν τα 5,8 εκατομμύρια, με μέσο ετήσιο ρυθμό αύξησης 5,5 ποσοστιαίων μονάδων.
Η απασχόληση στην πράσινη οικονομία της ΕΕ καλύπτει ένα φάσμα από την περιβαλλοντική προστασία - όπως η διαχείριση λυμάτων και δασών - μέχρι την παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και τη βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας των κατοικιών.
Ο υπεύθυνος περιβάλλοντος, κεντρικό πρόσωπο στις επιχειρηματικές στρατηγικές του μέλλοντος;
Οι δράσεις εξοικονόμησης ενέργειας καταλαμβάνουν τη δεύτερη θέση, μετά τη διαχείριση αποβλήτων, με πάνω από 800.000 επαγγελματίες, και ακολουθούν οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας με 785.000. Σημαντικός είναι και ο τομέας της προστασίας εδάφους και υπόγειων υδάτων, που απασχολεί σχεδόν 680.000 ανθρώπους, μπροστά από τη διαχείριση λυμάτων με πάνω από μισό εκατομμύριο εργαζόμενους.
Αν και η Eurostat δεν δίνει στοιχεία γι’ αυτό, υπάρχει ακόμη ένας ρόλος που φαίνεται να αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία στις πράσινες στρατηγικές και, κατά κάποιον τρόπο, συνδέει μεταξύ τους τους διάφορους «πράσινους» τομείς: ο υπεύθυνος περιβάλλοντος.
Έχει την ευθύνη για την παρακολούθηση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος μιας εταιρείας ή ενός συγκεκριμένου έργου. Ουσιαστικά, διασφαλίζει ότι η επιχείρηση συμμορφώνεται με την περιβαλλοντική νομοθεσία, διενεργώντας ελέγχους και ποσοτικοποιώντας τις εκπομπές της. Παράλληλα, προτείνει πρακτικές κυκλικής οικονομίας για την ενίσχυση της βιωσιμότητας και τη μείωση του ανθρακικού αποτυπώματος.
Διατηρούν οι πράσινες πολιτικές τη δυναμική τους;
Η πράσινη οικονομία της ΕΕ αναπτύσσεται σταθερά από το 2014, με μέσο ετήσιο ρυθμό αύξησης της παραγωγής σχεδόν 8%.
Σε λιγότερο από δέκα χρόνια, τα κράτη μέλη σχεδόν διπλασίασαν την παραγωγή τους, φτάνοντας το 2023 τα 1,33 δισ. ευρώ.
Η συζήτηση στις Βρυξέλλες και πέρα από αυτές επικεντρώνεται πλέον στο κατά πόσο ο κλάδος θα συνεχίσει να επεκτείνεται χωρίς την ορμή που είχε πριν από τις ευρωεκλογές του 2024, οι οποίες, μετά την υποχώρηση των Πρασίνων, σηματοδότησαν στροφή προς πιο συντηρητικές περιβαλλοντικές πολιτικές λόγω ανησυχιών για απώλεια της ανταγωνιστικότητας της ΕΕ.
Η στιγμή που συμπύκνωσε αυτή τη στροφή ήταν η παρουσίαση, τον Φεβρουάριο του 2025, από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή του πακέτου Omnibus I, το οποίο στόχευε στη μείωση και απλοποίηση των διοικητικών και κανονιστικών βαρών για τις επιχειρήσεις που είχαν αρχικά θεσπιστεί στο πλαίσιο της Πράσινης Συμφωνίας.
Μια κίνηση που ορισμένοι επικριτές χαρακτήρισαν όμως ως «απορρύθμιση μεταμφιεσμένη σε απλοποίηση».
Πέρυσι, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανέστειλε επίσης τις διαπραγματεύσεις για μια νομοθετική πρόταση - την Οδηγία για τις Πράσινες Δηλώσεις - που είχε σχεδιαστεί για την αντιμετώπιση του φαινομένου του greenwashing.
Στο ίδιο πνεύμα εντάσσονται η απόσυρση πρότασης για τη μείωση της χρήσης φυτοφαρμάκων, μετά τις μαζικές κινητοποιήσεις αγροτών στην Ευρώπη, καθώς και η αποδυνάμωση του Νόμου για την Αποκατάσταση της Φύσης, που θέτει δεσμευτικούς στόχους για την αποκατάσταση υποβαθμισμένων οικοσυστημάτων.