Ο Ζεράλ Νταρμανέν δίνει προθεσμία έως τις 14 Ιουλίου, ενώ δικαστικοί και δικηγόροι αμφισβητούν τη βιωσιμότητα του σχεδίου
Η επανεξέταση περίπου 70.000 εκκρεμών υποθέσεων σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών έως τις 14 Ιουλίου διέταξε ο υπουργός Δικαιοσύνης της Γαλλίας, Ζεράλ Νταρμανέν, εν μέσω έντονων αντιδράσεων για τον τρόπο με τον οποίο η δικαιοσύνη διαχειρίστηκε τη δολοφονία μιας μαθήτριας τις τελευταίες εβδομάδες.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Η 11χρονη μαθήτρια, γνωστή στα μέσα ενημέρωσης ως Λιάννα, εξαφανίστηκε στις 29 Μαΐου στη νοτιοδυτική Γαλλία και βρέθηκε νεκρή έξι ημέρες αργότερα. Μέσα στο κύμα θλίψης που ακολούθησε, αποκαλύφθηκε ότι οι αρχές δεν είχαν διερευνήσει επαρκώς τον φερόμενο ως δολοφόνο της, Ζερόμ Μπαρέλα, παρά τις προηγούμενες καταγγελίες για σεξουαλική κακοποίηση παιδιών.
Ο Νταρμανέν ανακοίνωσε το σχέδιό του στις 8 Ιουνίου, δηλώνοντας ότι «ούτε ένας ανώτερος δικαστής δεν θα πάει διακοπές» – ούτε ο ίδιος – πριν συναντήσει «όλους τους γενικούς εισαγγελείς» για να αποτιμήσει την κατάσταση. Έθεσε ως προθεσμία την 14η Ιουλίου, δίνοντας στους εισαγγελείς λίγο περισσότερο από πέντε εβδομάδες για να ολοκληρώσουν το έργο.
Στην πράξη, ο στόχος των 70.000 υποθέσεων σημαίνει ότι θα πρέπει να επανεξετάζονται κατά μέσο όρο περίπου 14.000 υποθέσεις την εβδομάδα ή περισσότερες από 2.000 ανά εργάσιμη ημέρα.
Η εφικτότητα αυτού του φιλόδοξου σχεδίου έχει αμφισβητηθεί, δεδομένου ότι το γαλλικό δικαστικό σύστημα θεωρείται από τα πιο αργά στην Ευρώπη και διαθέτει έναν από τους χαμηλότερους αριθμούς επαγγελματιών δικαστών, σύμφωνα με στοιχεία του Συμβουλίου της Ευρώπης.
«Το σχέδιο είναι εφικτό», λέει η γαλλική κυβέρνηση
Για τη γαλλική κυβέρνηση δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το σχέδιο των «70.000 υποθέσεων σε πέντε εβδομάδες» μπορεί να υλοποιηθεί.
Εκπρόσωπος του υπουργείου Δικαιοσύνης δήλωσε ότι ο στόχος είναι εφικτός, καθώς θεωρητικά οι υποθέσεις έχουν ήδη ανοίξει από τους ερευνητές και τώρα απλώς επανεξετάζονται.
«Στόχος της επανεξέτασης δεν είναι να “ανακαλύψουμε” αυτούς τους φακέλους, καθώς πρόκειται για υποθέσεις που ήδη χειρίζονται τα δικαστήρια, οι εισαγγελίες και οι ανακριτικές αρχές», δήλωσε ο Σάσα Στρομπ-Καν.
Το υπουργείο Δικαιοσύνης επιδιώκει να αποκτήσει μια συνολική εικόνα των υποθέσεων και των βασικών χαρακτηριστικών τους, να εντοπίσει πού εξετάζονται στη Γαλλία και πόσες αντιστοιχούν σε κάθε εφετείο.
«Ο άλλος στόχος είναι να δημιουργηθεί μια υποκατηγορία προτεραιότητας για τις υποθέσεις που αφορούν ανηλίκους οι οποίοι παραμένουν ανήλικοι κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου», εξήγησε ο Στρομπ-Καν.
«Όταν κάποιος είναι 45 ετών, αντικειμενικά, ακόμη κι αν τα αδικήματα είναι σοβαρά και θα εξεταστούν, το επίπεδο προστασίας που αναμένουμε από τη δικαιοσύνη δεν είναι το ίδιο με εκείνο που απαιτείται για ένα παιδί 12 ετών που παραμένει 12 ετών και έχει υποβάλει καταγγελία.»
Ένα σημαντικό ερώτημα είναι αν η κυβέρνηση θα διαθέσει πρόσθετους πόρους για να βοηθήσει τους εισαγγελείς στην εξέταση αυτού του τεράστιου όγκου υποθέσεων. Ωστόσο, κάτι τέτοιο δεν φαίνεται να προβλέπεται.
Ο Στρομπ-Καν δήλωσε ότι προς το παρόν δεν πρόκειται να δημιουργηθεί ειδική ομάδα εργασίας για να στηρίξει τη δικαιοσύνη στην επανεξέταση.
«Αυτό αποτελεί πρωτίστως αρμοδιότητα των εισαγγελέων, των γενικών εισαγγελέων και των ομάδων τους, συμπεριλαμβανομένων των αναπληρωτών εισαγγελέων», ανέφερε.
«Γνωρίζουμε πολύ καλά ότι αυτό προστίθεται στα υπόλοιπα καθήκοντά τους, αλλά για ακόμη μία φορά το ερώτημα είναι ποιες προτεραιότητες θέτουμε.»
«Μετά τις 14 Ιουλίου μπορούμε πάντα να συζητήσουμε σε τοπικό επίπεδο ποιοι επιπλέον πόροι – συμπεριλαμβανομένου προσωπικού – απαιτούνται για την επεξεργασία αυτών των υποθέσεων», πρόσθεσε.
«Επικοινωνιακό τέχνασμα»
Διαφορετική είναι η άποψη πολλών δικηγόρων και συνδικαλιστικών οργανώσεων δικαστικών λειτουργών, οι οποίοι αντιμετωπίζουν με σκεπτικισμό το σχέδιο Νταρμανέν.
Η Σεγκολέν Μαρκέ, μόνιμη γραμματέας της Ένωσης Δικαστών και πρώην δικαστής ανηλίκων, δήλωσε ότι ανησυχεί πως η ταχύτητα της επανεξέτασης μπορεί να οδηγήσει σε λάθη.
«Αυτό μοιάζει πραγματικά με ένα επικοινωνιακό τέχνασμα που δεν θα οδηγήσει σε καλύτερη διαχείριση των υποθέσεων και ίσως έχει ακόμη και αντίθετα αποτελέσματα», ανέφερε.
«Όταν επεξεργαζόμαστε πολύ γρήγορα υποθέσεις σεξουαλικής βίας, υπάρχει ο κίνδυνος να τεθούν στο αρχείο χωρίς περαιτέρω ενέργειες, κάτι που είναι ταχύτερο από τη διεξαγωγή μιας μακράς έρευνας.»
Η Μαρκέ επισήμανε επίσης ότι κατά τη διάρκεια των πέντε εβδομάδων της επανεξέτασης θα συνεχίσουν να κατατίθενται νέες καταγγελίες, πολλές από τις οποίες μπορεί να είναι ακόμη πιο επείγουσες από τις ήδη εκκρεμείς.
«Η επανεξέταση αφορά μόνο τις 70.000 υποθέσεις που έχουν ήδη καταχωρηθεί στα δικαστήρια, αλλά δεν γνωρίζουμε πόσες καταγγελίες βρίσκονται ακόμη στα αστυνομικά τμήματα και δεν έχουν φτάσει στις εισαγγελίες», είπε.
Επιφυλάξεις και από τους δικηγόρους
Δικηγόροι εξέφρασαν επίσης επιφυλάξεις για τη δυνατότητα υλοποίησης του σχεδίου, με τις απόψεις να κυμαίνονται από συγκρατημένη αισιοδοξία έως πλήρη αμφισβήτηση.
Ο Ζερόμ Ναβί, δικηγόρος στο Παρίσι με ειδίκευση στο ποινικό, εμπορικό και δίκαιο πνευματικής ιδιοκτησίας, χαρακτήρισε την επανεξέταση «φιλόδοξη αλλά εφικτή», υπογραμμίζοντας ότι απαιτεί «πρόσθετους ανθρώπινους και οικονομικούς πόρους» και ότι η προτεραιοποίηση υποθέσεων που αφορούν ανηλίκους μπορεί να γίνει εις βάρος άλλων κατηγοριών υποθέσεων.
«Η επανεξέταση αυτή δεν αναμένεται να επηρεάσει σημαντικά τον αριθμό των δικών ή των καταδικαστικών αποφάσεων», δήλωσε.
«Οι ανακριτές και τα ποινικά δικαστήρια θα συνεχίσουν να είναι υπερφορτωμένοι, εκτός εάν υπάρξει μεγάλη μεταρρύθμιση της ποινικής διαδικασίας ή σημαντική αύξηση του προϋπολογισμού της δικαιοσύνης.»
Η ποινικολόγος Γκουεντολίν Τενιέ δήλωσε ότι είναι «πραγματικά ανήσυχη» πως η επανεξέταση θα γίνει βιαστικά και ότι υποθέσεις που κανονικά απαιτούν προσεκτική αξιολόγηση ενδέχεται να παραμεριστούν στην προσπάθεια να μειωθεί γρήγορα το συσσωρευμένο φορτίο.
«Ασχολούμαστε με εξαιρετικά σοβαρές καταστάσεις, όπου ανήλικοι έχουν ήδη καταθέσει ή πρόκειται να καταθέσουν και όπου πρέπει να ληφθούν αποφάσεις για ψυχολογικές και ιατροδικαστικές αξιολογήσεις», τόνισε.
Η Τενιέ πρόσθεσε ότι συμφωνεί πως απαιτείται επανεξέταση του τρόπου διαχείρισης των υποθέσεων κακοποίησης παιδιών, αλλά σημείωσε ότι δικαστές και δικηγόροι ζητούν δράση εδώ και χρόνια.
«Αρκετοί πολιτικοί έχουν προτείνει τη δημιουργία ειδικής εισαγγελίας, όπως συμβαίνει στην Ισπανία», είπε, αναφερόμενη στις εξειδικευμένες εισαγγελικές μονάδες ανηλίκων και στα συστήματα αντιμετώπισης της ενδοοικογενειακής βίας που συγκεντρώνουν τις υποθέσεις προστασίας παιδιών.
«Δεδομένων των κοινωνικών προκλήσεων που αντιμετωπίζει η χώρα και του γεγονότος ότι και εμείς αντιμετωπίζουμε προβλήματα ενδοοικογενειακής βίας, η πρόταση αυτή έχει βάση. Όμως είναι διαφορετικό ζήτημα από το να λυθεί η κατάσταση σε 70.000 υποθέσεις μέσα σε έξι εβδομάδες.»