Πυρκαγιά στο Μάτι, οκτώ χρόνια μετά: Οι ζωές που δεν επέστρεψαν ποτέ στην κανονικότητα

Η πυρκαγιά στο Μάτι παραμένει μία από τις πιο πολύνεκρες καταστροφές στη σύγχρονη ιστορία της Ελλάδας και μία από τις σοβαρότερες αποτυχίες στη διαχείριση δασικής πυρκαγιάς και έκτακτης ανάγκης.

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

Ο αριθμός 104 των νεκρών εξακολουθεί, οκτώ χρόνια αργότερα, να στοιχειώνει την ελληνική κοινωνία. Πίσω από τον επίσημο απολογισμό βρίσκονται άνθρωποι που εγκλωβίστηκαν στους δρόμους, αναζήτησαν διέξοδο προς τη θάλασσα, έχασαν συγγενείς ή επέζησαν με βαριά εγκαύματα και μόνιμο ψυχικό τραύμα.

Στο Μάτι, τα σπίτια έχουν σε μεγάλο βαθμό ξαναχτιστεί και η φύση καλύπτει σταδιακά τα ίχνη της καταστροφής. Για τους επιζώντες, όμως, η 23η Ιουλίου 2018 δεν ανήκει στο παρελθόν.

Η Κάλλι Αναγνώστου προσπαθούσε εκείνο το απόγευμα να φτάσει στη θάλασσα μαζί με τον πεντάχρονο γιο της και τους γονείς του συζύγου της. Η φωτιά είχε ήδη περικυκλώσει την περιοχή και οι φλόγες τούς πλησίαζαν καθώς κατέβαιναν προς την ακτή.

«Βρεθήκαμε τέσσερις άνθρωποι να τρέχουμε προς τα κάτω, με τις φλόγες πραγματικά να μας αγγίζουν. Κάηκε όλο μου το σώμα, κάηκαν τα μαλλιά μου», θυμάται.

Το τραύμα που παραμένει

Η Αναγνώστου και ο γιος της υπέστησαν εγκαύματα σε περισσότερο από το 45% του σώματός τους. Οι σωματικές συνέπειες παραμένουν, όπως και το ψυχικό τραύμα.

Για χρόνια, το παιδί δεν ήθελε να ανάψει τα κεράκια στην τούρτα των γενεθλίων του. Ακόμη και η θέα ενός αναπτήρα ήταν αρκετή για να το κάνει να κλάψει.

«Ζεις συνέχεια σε λούπα, μέσα στο κεφάλι σου, στα όνειρα, στους εφιάλτες και στην καθημερινότητά σου. Δεν μπορώ να κυκλοφορήσω χωρίς να σκεφτώ τις πιθανές εξόδους διαφυγής, όπου κι αν βρίσκομαι», λέει.

Η δικαστική διαδρομή

Οι έρευνες ανέδειξαν σοβαρές αστοχίες στην αντιμετώπιση της πυρκαγιάς, μεταξύ αυτών καθυστερήσεις στην κινητοποίηση και έλλειψη συντονισμού.

Τον Ιούνιο του 2025, σχεδόν επτά χρόνια μετά την καταστροφή, το Εφετείο έκρινε ενόχους δέκα κατηγορουμένους. Τέσσερις οδηγήθηκαν στη φυλακή, με εκτιτέα ποινή πέντε ετών.

Τον Μάιο του 2026, ο Άρειος Πάγος κατέστησε αμετάκλητη ως προς την ενοχή την καταδίκη του τότε αρχηγού της Πυροσβεστικής, του τότε υπαρχηγού και του τότε γενικού γραμματέα Πολιτικής Προστασίας.

Για αυτούς τους τρεις, η υπόθεση επιστρέφει στο Εφετείο μόνο για την επανεξέταση του ελαφρυντικού του σύννομου βίου και των ποινών τους.

Η Αναγνώστου επιμένει ότι η τραγωδία μπορούσε να είχε αποφευχθεί.

«Εάν είχε δοθεί η πρέπουσα σημασία από τα πρώτα λεπτά, δεν θα είχε φτάσει ποτέ να απειλήσει κανέναν και να στερήσει ανθρώπινες ζωές», αναφέρει.

Όσα απέμειναν από την Τάνια

Ο Γιώργος Καΐρης έχασε τη σύζυγό του, Τάνια, η οποία πέθανε από ασφυξία μέσα στο σπίτι τους. Έχει κρατήσει μια παλιά βιτρίνα στην κατάσταση που την άφησε η φωτιά.

«Δεν θέλω να κρύψω κάτι, δεν θέλω να ομορφύνω την ασχήμια. Θέλω να υπάρχει αυτή η ασχήμια, για την οποία φταίει το κράτος», λέει.

Εκείνο το απόγευμα είχε φύγει αναζητώντας βοήθεια. Υποσχέθηκε στη σύζυγό του ότι θα επέστρεφε για να την πάρει, αλλά δεν τα κατάφερε.

Από τη ζωή τους μαζί απέμειναν φωτογραφίες και λίγα προσωπικά αντικείμενα, ανάμεσά τους όσα του παραδόθηκαν από το νεκροτομείο.

«Είναι ό,τι μου απέμεινε από εκείνη. Αυτή είναι ολόκληρη η περιουσία μου», λέει.

Οι πυρκαγιές μετά το Μάτι

Η καταστροφή στο Μάτι δεν ήταν η τελευταία μεγάλης κλίμακας πυρκαγιά στην Ελλάδα.

Το 2023, η φωτιά στην Αλεξανδρούπολη και τον Έβρο έκαψε περίπου 960.000 στρέμματα και κόστισε τη ζωή σε 20 ανθρώπους. Ήταν η μεγαλύτερη πυρκαγιά που έχει καταγραφεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση από το 2000, όταν άρχισε η συστηματική καταγραφή από το ευρωπαϊκό σύστημα EFFIS.

Από το 2022 έως το 2026, η Ελλάδα επένδυσε περίπου 667 εκατομμύρια ευρώ στην πρόληψη. Περισσότερα από 100 drones και τέσσερις δορυφόροι θερμικής απεικόνισης προβλέπεται να χρησιμοποιηθούν το φετινό καλοκαίρι, ενώ περίπου 18.000 επαγγελματίες πυροσβέστες και εθελοντές έχουν κινητοποιηθεί.

Τέσσερις ειδικοί νανοδορυφόροι, με θερμικούς αισθητήρες και τεχνητή νοημοσύνη, μπορούν να εντοπίζουν εστίες ακόμη και τεσσάρων μέτρων και να στέλνουν νέα δεδομένα κάθε ώρα.

Οι μεγάλες πυρκαγιές εξακολουθούν να πλήττουν τη νότια Ευρώπη. Τον Ιούλιο του 2026, πυρκαγιά στην Αλμερία της νότιας Ισπανίας σκότωσε 13 ανθρώπους και έκαψε περίπου 70 τετραγωνικά χιλιόμετρα.