Η τελευταία έκθεση PISA του ΟΟΣΑ, βασισμένη σε τυποποιημένο τεστ 15χρονων, διαπιστώνει ότι οι επιδόσεις μαθητών σε μαθηματικά και κατανόηση κειμένου έπεσαν σε ιστορικά χαμηλά στις χώρες του ΟΟΣΑ.
Ανησυχία και δεσμεύσεις για δράση σε όλη την Ευρώπη επιφέρουν τα στοιχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα την Τρίτη και δείχνουν ότι οι δεξιότητες των μαθητών στα μαθηματικά και στην ανάγνωση έχουν υποχωρήσει παγκοσμίως, κυρίως λόγω της ψηφιοποίησης και της μείωσης της ανάγνωσης βιβλίων.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Η τελευταία έκθεση PISA του ΟΟΣΑ (πηγή στα Αγγλικά), που βασίζεται σε τυποποιημένο τεστ για 15χρονους, διαπιστώνει ότι οι επιδόσεις των μαθητών στις χώρες του ΟΟΣΑ έπεσαν σε ιστορικό χαμηλό στα μαθηματικά και στην κατανόηση κειμένου.
Στην ΕΕ, οι μαθητές σε Ισπανία, Κροατία, Λουξεμβούργο, Μάλτα, Ελλάδα, Ρουμανία, Κύπρο και Βουλγαρία βρίσκονται κάτω από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ στις δεξιότητες ανάγνωσης, μαθηματικών και επιστημών.
Μόνο η Εσθονία, η Φινλανδία, η Ιρλανδία, η Αυστρία, η Πολωνία και η Τσεχία πέτυχαν μέση επίδοση πάνω από τον μέσο όρο.
Ο Γάλλος υπουργός Παιδείας Εντουάρ Ζεφρέ μίλησε για «γνωστική αποδόμηση» των νέων και αναγνώρισε ότι η Γαλλία πρέπει να λάβει μέτρα για να αντιστρέψει την τάση.
«Οι νέοι που περνούν τρεις ώρες την ημέρα στο κινητό τους μέσα στην τάξη, που είναι αφηρημένοι για πάνω από τρεις ώρες την ημέρα, χάνουν το ισοδύναμο σχεδόν δύο σχολικών ετών», δήλωσε, καταδικάζοντας την «υπερκατανάλωση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης».
Σε συνέντευξή του στη Le Monde, ο Ζεφρέ χαρακτήρισε τα γυμνάσια «μεγάλη προτεραιότητα της επόμενης πενταετίας για την εφαρμογή των πιο αποτελεσματικών παιδαγωγικών πρακτικών».
Η έκθεση PISA κατέγραψε τη μεγαλύτερη πτώση στην κατανόηση κειμένου, με τις επιδόσεις να μειώνονται κατά 28 μονάδες στις χώρες του ΟΟΣΑ μεταξύ 2015 και 2025, με τους μαθητές από εύπορες οικογένειες να είναι εκείνοι που έμειναν περισσότερο πίσω.
Ορισμένοι από τους λόγους της πτώσης συνδέονται με την αυξημένη ψηφιοποίηση, τον περισσότερο χρόνο μπροστά σε οθόνες και τη μείωση της ανάγνωσης για ψυχαγωγία.
«Το πιο ανησυχητικό είναι η υποχώρηση ακριβώς των δεξιοτήτων που έχουν τη μεγαλύτερη σημασία στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης: η αξιολόγηση πληροφοριών, η σύνδεση στοιχείων από πολλές πηγές και η κριτική σκέψη πάνω σε όσα διαβάζουμε», αναφέρει η έκθεση.
Στο μεταξύ, η υπουργός Παιδείας της Ισπανίας δήλωσε ότι η έλλειψη αναγνωστικής κατανόησης είναι «η ρίζα όλων των εκπαιδευτικών προβλημάτων», καθώς οι Ισπανοί μαθητές κατέγραψαν τη χειρότερη επίδοσή τους από τότε που ξεκίνησαν τα τεστ PISA το 2000.
«Πρέπει να συνεχίσουμε να δουλεύουμε πάνω στην κατανόηση κειμένου, γιατί είναι η βάση των πάντων. Αν δεν καταλαβαίνεις τι διαβάζεις, είναι αδύνατον να λύσεις ένα πρόβλημα στα μαθηματικά, τη φυσική, τη χημεία ή σε οποιοδήποτε άλλο μάθημα», δήλωσε η Μιλαγρός Τολόν στο ραδιόφωνο Cadena Ser.
Η Τολόν αναγνώρισε ότι η εκπαιδευτική υποχώρηση μπορεί να συνδέεται άμεσα με τις νέες τεχνολογίες.
«Αυτό ενδέχεται να σχετίζεται, όπως έχει ήδη επισημάνει ο ΟΟΣΑ, με τον χρόνο μπροστά σε οθόνες, τις βεβιασμένες και επιφανειακές αναγνωστικές συνήθειες και τη διαρκώς αυξανόμενη παρουσία σύντομων μηνυμάτων στην ψηφιακή καθημερινότητα των εφήβων», πρόσθεσε.
Πρόσθεσε ότι από το 2024 η Ισπανία προωθεί προγράμματα συνεργασίας για την ενίσχυση τόσο της κατανόησης κειμένου όσο και των μαθηματικών.
Περισσότεροι από 760.000 έφηβοι σε δεκάδες χώρες συμμετείχαν πέρυσι στο Πρόγραμμα Διεθνούς Αξιολόγησης Μαθητών (PISA), τα αποτελέσματα του οποίου δόθηκαν στη δημοσιότητα την Τρίτη.
Η Κίνα, η Σιγκαπούρη, η Ταϊβάν, η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα σημείωσαν τις υψηλότερες επιδόσεις στο τεστ. Καλά τα πήγαν επίσης η Εσθονία, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Νέα Ζηλανδία.
Το κλειδί για το γιατί οι επιδόσεις πέφτουν τόσο γενικευμένα ίσως βρίσκεται σε μια συνοδευτική έρευνα που συμπλήρωσαν οι ίδιοι οι μαθητές.
Σε σύγκριση με τα αποτελέσματα του 2022, σχεδόν όλες οι χώρες κατέγραψαν μείωση στη στήριξη των οικογενειών προς την εκπαίδευση των παιδιών, ιδίως των αγοριών, όπως προκύπτει από ερωτήσεις για το πόσο συχνά οι γονείς μιλούν με τα παιδιά για τα μαθήματά τους ή δείχνουν ενδιαφέρον για τη μάθησή τους.
«Οι γονείς βλέπουν τον εαυτό τους περισσότερο ως πελάτη του σχολείου και λιγότερο ως κάποιον που ενδιαφέρεται προσωπικά», δήλωσε ο Αντρέας Σλάιχερ, διευθυντής εκπαίδευσης και δεξιοτήτων στον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης, που οργανώνει τα τεστ PISA.
Οι μαθητές που δήλωσαν ότι κάποιο μέλος της οικογένειας τούς ρωτά τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα τι έκαναν στο σχολείο εκείνη την ημέρα, συγκέντρωσαν περίπου 35 μονάδες περισσότερες στο τεστ επιστημών του PISA –ισοδύναμο με πάνω από ενάμιση έτος μάθησης– σε σύγκριση με εκείνους των οποίων οι οικογένειες δείχνουν μικρότερο ενδιαφέρον.
Ο αριθμός αυτός προκύπτει αφού ληφθούν υπόψη οι κοινωνικοοικονομικές διαφορές.
Ένας ακόμη παράγοντας είναι η ψηφιακή διάσπαση της προσοχής. Πάνω από το ένα τέταρτο των μαθητών σε χώρες με υψηλό εισόδημα παραπονέθηκαν ότι οι συμμαθητές τους αποσπώνται από τις ψηφιακές συσκευές στα περισσότερα ή σε όλα τα μαθήματα φυσικών επιστημών.
Σε χώρες με αυστηρές πολιτικές για τη χρήση κινητών τηλεφώνων στα σχολεία, τα ποσοστά διάσπασης της προσοχής ήταν χαμηλότερα.
Υπάρχει αναμφίβολα στενή συσχέτιση ανάμεσα στη χρήση ψηφιακών συσκευών για ψυχαγωγία και στις χαμηλότερες επιδόσεις στα τεστ, σημείωσε ο Σλάιχερ. Όταν όμως η τεχνολογία χρησιμοποιείται για μάθηση, τα αποτελέσματα είναι πιο σύνθετα.
Οι χώρες όπου οι μαθητές λυκείου δήλωσαν ότι χρησιμοποιούν ψηφιακές συσκευές στο σχολείο περίπου δύο με τρεις ώρες την ημέρα κατέγραψαν υψηλότερες επιδόσεις στα τεστ, αλλά οι επιδόσεις έπεφταν όταν η χρήση της τεχνολογίας ξεπερνούσε αυτό το όριο.
Σχεδόν τέσσερα στα δέκα παιδιά στην Ολλανδία κινδυνεύουν να τελειώσουν το σχολείο με χαμηλό επίπεδο ικανότητας ανάγνωσης, καθώς τα αποτελέσματα της PISA δείχνουν ότι η χώρα έχει μείνει πίσω σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο την τελευταία δεκαετία.
Η υφυπουργός Παιδείας Γιούτιτ Τίλεν υποσχέθηκε να παρουσιάσει το φθινόπωρο ένα σχέδιο δράσης για την αντιμετώπιση των χαμηλών επιπέδων γραμματισμού.
«Φιλοδοξία μου είναι να σταματήσω την πτωτική πορεία και να την αντιστρέψω», δήλωσε. «Θέλω να δω καλύτερα αποτελέσματα σε τρία χρόνια».