Η Γερμανία ίσως χάσει τον στόχο αποθήκευσης αερίου για τον Νοέμβριο αν οι εισροές δεν αυξηθούν, προειδοποιεί η ένωση αποθήκευσης. Δεν υπάρχει άμεση έλλειψη, αλλά χαμηλά αποθέματα και κρύος χειμώνας μπορεί να πλήξουν τη βιομηχανία.
Η Γερμανία μένει πίσω στην προσπάθεια να γεμίσει τις αποθήκες φυσικού αερίου πριν από τον χειμώνα, γεγονός που προκαλεί εκκλήσεις για ισχυρότερα κίνητρα ώστε να επιταχυνθούν οι εισαγωγές αερίου στις αποθήκες.
Οι υψηλές τιμές στην αγορά έχουν επιβραδύνει την πλήρωση των γερμανικών αποθηκών, θέτοντας σε κίνδυνο τον στόχο της χώρας.
«Αν οι εισαγωγές αερίου στις αποθήκες συνεχιστούν με τον σημερινό ρυθμό, η Γερμανία δεν θα εκπληρώσει τις νομοθετικές απαιτήσεις για την πληρότητα των αποθηκών έως την 1η Νοεμβρίου», δήλωσε στο Euronews Business ο Σεμπάστιαν Χάινερμαν, γενικός διευθυντής της ένωσης διαχειριστών αποθηκών φυσικού αερίου INES.
Στις 25 Αυγούστου οι γερμανικές αποθήκες ήταν γεμάτες περίπου κατά 51,5%, έναντι περίπου 69% ένα χρόνο πριν. Η Γερμανία υποχρεούται να φτάσει συνολικό επίπεδο πληρότητας 70% έως την 1η Νοεμβρίου.
Τα επίπεδα αποθήκευσης είναι χαμηλά και σε άλλες χώρες της Ευρώπης. Η ολλανδική κρατική εταιρεία υποδομών φυσικού αερίου Gasunie έχει προειδοποιήσει ότι η Ολλανδία μπορεί φέτος να μην πετύχει τον στόχο.
Η Γερμανία διαθέτει τη μεγαλύτερη χωρητικότητα αποθήκευσης φυσικού αερίου στην Ευρώπη, επομένως η αργή πλήρωση των αποθηκών της συμβάλλει σημαντικά στο ευρωπαϊκό έλλειμμα.
Σύμφωνα με τον Χάινερμαν, η Γερμανία έχει περίπου 45 TWh λιγότερο φυσικό αέριο σε αποθήκευση σε σχέση με πέρυσι, ποσότητα που αντιστοιχεί περίπου στη συνολική χωρητικότητα αποθήκευσης της Τσεχίας.
Ωστόσο, περίπου το 78% της διαθέσιμης χωρητικότητας αποθήκευσης έχει ήδη δεσμευθεί, όπως ανέφερε ο Χάινερμαν. Αυτό δεν σημαίνει ότι θα γεμίσει. Η δέσμευση χωρητικότητας δίνει στους εμπόρους το δικαίωμα χρήσης του χώρου, ενώ η ποσότητα αερίου που εισάγεται τελικά εξαρτάται από τις συνθήκες της αγοράς.
Γιατί οι εταιρείες δεν αποθηκεύουν περισσότερο φυσικό αέριο;
Οι υψηλές τιμές σημαίνουν ότι αυτή την περίοδο δεν είναι κερδοφόρο για τις εταιρείες να αγοράζουν και να αποθηκεύουν μεγάλες ποσότητες αερίου. Συνήθως οι προμηθευτές αγοράζουν φθηνότερο αέριο το καλοκαίρι, το αποθηκεύουν και το πωλούν σε υψηλότερες τιμές τον χειμώνα.
Ο πόλεμος στο Ιράν έχει οδηγήσει σε άνοδο τις τιμές στις διεθνείς αγορές, καθιστώντας την αποθήκευση λιγότερο ελκυστική εμπορικά. Την Παρασκευή η τιμή αναφοράς του ευρωπαϊκού φυσικού αερίου, το συμβόλαιο πρώτου μήνα στο ολλανδικό κόμβο TTF, διαπραγματευόταν γύρω στα 69 ευρώ ανά μεγαβατώρα, από περίπου 29 ευρώ στις αρχές του έτους.
Ο γερμανικός ενεργειακός όμιλος και μεγάλος έμπορος φυσικού αερίου Uniper επιβεβαίωσε στο Euronews Business ότι οι συνθήκες στην αγορά περιορίζουν τις εισαγωγές αερίου στις αποθήκες.
«Τα περιθώρια τιμών για την αποθήκευση έχουν βελτιωθεί πρόσφατα, αλλά όχι σε βαθμό που να καθιστά οικονομικά βιώσιμες τις επιπλέον εισαγωγές αερίου στις αποθήκες».
Εκπρόσωπος της εταιρείας πρόσθεσε ότι η Uniper δεν διαπιστώνει οξεία έλλειψη προσφοράς στην Ευρώπη. Σύμφωνα με την Uniper, η Γερμανία θα μπορούσε ακόμη να πετύχει τον στόχο για πληρότητα 70% ή και παραπάνω έως την 1η Νοεμβρίου, εφόσον οι συνθήκες της αγοράς «δημιουργήσουν ισχυρότερα κίνητρα για εισαγωγές αερίου στις αποθήκες».
Η γερμανική κρατική ενεργειακή εταιρεία SEFE επικαλέστηκε την πρόσφατη ανάλυση της Γερμανικής Ένωσης Βιομηχανιών Ενέργειας και Ύδατος, σύμφωνα με την οποία ο στόχος μπορεί ακόμη να επιτευχθεί με μέσο ρυθμό εισαγωγών 0,75 TWh την ημέρα.
Η RWE Gas Storage West δήλωσε επίσης ότι, με βάση τους σημερινούς ρυθμούς εισαγωγών, αναμένει να επιτευχθεί ο στόχος.
Το γερμανικό υπουργείο Οικονομίας είχε δηλώσει νωρίτερα ότι «σύμφωνα με τα τρέχοντα δεδομένα, δεν αναμένεται έλλειψη φυσικού αερίου τον ερχόμενο χειμώνα».
Το εθνικό πρακτορείο ειδήσεων dpa μετέδωσε ότι το υπουργείο αναγνώρισε πως τα επίπεδα αποθήκευσης είναι αισθητά χαμηλότερα σε σχέση με προηγούμενα χρόνια, αλλά τόνισε ότι η ασφάλεια εφοδιασμού δεν εξαρτάται μόνο από τις αποθηκευμένες ποσότητες. Η Γερμανία μπορεί επίσης να στηριχθεί σε αέριο από τους νορβηγικούς αγωγούς, σε τερματικούς σταθμούς LNG και σε προμήθειες από γειτονικές χώρες.
Το υπουργείο ανέφερε ότι επίπεδα πληρότητας μεταξύ 60% και 70% στην αρχή του χειμώνα, σε συνδυασμό με τις διαθέσιμες εισαγωγές, θα ήταν αρκετά για να καλύψουν τη ζήτηση σε έναν μέσο χειμώνα.
Η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Δικτύων, ο ενεργειακός ρυθμιστής της χώρας, δήλωσε στο Euronews Business ότι η Γερμανία διαθέτει επαρκή δυναμικότητα εισαγωγών και αποθήκευσης, με φυσικό αέριο διαθέσιμο στην αγορά εφόσον χρειαστεί.
Η βιομηχανική παραγωγή σε κίνδυνο σε περίπτωση ψυχρού χειμώνα
Παρότι δεν υπάρχει άμεση απειλή, ο Χάινερμαν προειδοποίησε ότι τα χαμηλά επίπεδα αποθήκευσης θα μπορούσαν να εξελιχθούν σε πρόβλημα σε περίπτωση ακραίων καιρικών συνθηκών.
«Αν ανεπαρκώς γεμάτες αποθήκες φυσικού αερίου συμπέσουν με έναν πολύ ψυχρό χειμώνα, η Γερμανία ίσως να μην μπορεί πλέον να καλύψει πλήρως τη συνήθη ζήτηση για φυσικό αέριο», δήλωσε ο Χάινερμαν στο Euronews Business.
«Αν στη συνέχεια οι τιμές του αερίου ξεπεράσουν το επίπεδο που μπορούν να αντέξουν οι βιομηχανικοί καταναλωτές, οι επιχειρήσεις θα αναγκαστούν να περιορίσουν την παραγωγή», πρόσθεσε, επισημαίνοντας ότι αυτό θα μπορούσε να προκαλέσει σημαντική οικονομική ζημιά.
Παρότι η σημασία των ορυκτών καυσίμων μειώνεται σταδιακά, το φυσικό αέριο εξακολουθεί να παίζει σημαντικό ρόλο για τα νοικοκυριά, τη βιομηχανία και την ηλεκτροπαραγωγή. Το 2025 το φυσικό αέριο αντιστοιχούσε στο 16,1% της εγχώριας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας της Γερμανίας, σύμφωνα με την Ομοσπονδιακή Στατιστική Υπηρεσία.
Η VNG, ο τρίτος μεγαλύτερος διαχειριστής αποθηκών φυσικού αερίου στη Γερμανία, ανέφερε ότι ο μεγαλύτερος κίνδυνος θα προέκυπτε αν συνέβαιναν ταυτόχρονα πολλά προβλήματα, «για παράδειγμα χαμηλά επίπεδα αποθήκευσης, ασυνήθιστα ψυχρός καιρός και ταυτόχρονες διαταραχές στις εισαγωγές LNG ή μέσω αγωγών», όπως δήλωσε εκπρόσωπος της εταιρείας στο Euronews Business.
Οι γερμανικές βιομηχανίες ανησυχούν επίσης ότι τα χαμηλά επίπεδα αποθήκευσης μπορεί να αναγκάσουν τη χώρα να αγοράζει ακριβό LNG τον χειμώνα, επιτείνοντας την πίεση στη βιομηχανία.
Εκπρόσωπος της Ένωσης Γερμανικής Φαρμακοβιομηχανίας (BPI) δήλωσε αυτή την εβδομάδα στην εφημερίδα Pharmazeutische Zeitung ότι ένας συνδυασμός χαμηλής αποθήκευσης, έντονου ψύχους και διαταραχών στην τροφοδοσία θα ήταν προβληματικός, καθώς πολλές παραγωγικές διαδικασίες στη φαρμακοβιομηχανία βασίζονται στο φυσικό αέριο και δεν μπορούν εύκολα να διακοπούν ή να μετατραπούν σε σύντομο χρονικό διάστημα.
Σήμα κινδύνου έχει εκπέμψει και ο κλάδος μηχανολογικού εξοπλισμού. Ο Τίλο Μπρόντμαν, γενικός διευθυντής της Ένωσης Γερμανικού Μηχανολογικού Εξοπλισμού VDMA, δήλωσε σε ανακοίνωση που επικαλέστηκε η εφημερίδα Welt: «Μια πραγματική έλλειψη φυσικού αερίου ή εκρηκτική άνοδος των τιμών θα αποτελούσε σοβαρή απειλή για τη βιομηχανία».
Πώς μπορεί η Γερμανία να επιταχύνει την πλήρωση των αποθηκών;
Σύμφωνα με την INES, προτεραιότητα είναι η ενίσχυση των οικονομικών κινήτρων για τις εταιρείες ώστε να αποθηκεύουν φυσικό αέριο.
Ο Χάινερμαν ανέφερε ότι «η κατάργηση, για παράδειγμα, των χρεώσεων δικτύου για την αποθήκευση και της εισφοράς μετατροπής φυσικού αερίου θα μείωνε το κόστος αποθήκευσης και θα καθιστούσε πιο ελκυστικές εμπορικά τις εισαγωγές αερίου στις αποθήκες». Πρόσθεσε ότι και η μείωση της γραφειοκρατίας θα συνέβαλε στη μείωση του κόστους.
Αν οι εταιρείες δεν χρησιμοποιήσουν τη χωρητικότητα αποθήκευσης που έχουν δεσμεύσει και η Γερμανία κινδυνεύσει να χάσει τον στόχο πληρότητας, η αχρησιμοποίητη χωρητικότητα πρέπει να διατεθεί στον διαχειριστή Trading Hub Europe (THE). Με την έγκριση της κυβέρνησης και των ρυθμιστικών αρχών, η THE μπορεί στη συνέχεια να προκηρύσσει δημόσιους διαγωνισμούς για την εξασφάλιση πρόσθετων ποσοτήτων φυσικού αερίου προς αποθήκευση.
Η VNG ανέφερε ότι, αν οι εταιρείες δεν διοχετεύσουν επαρκείς ποσότητες στις αποθήκες, μία λύση θα μπορούσε να είναι η καταβολή πληρωμών από την κυβέρνηση προς τις ενεργειακές εταιρείες ώστε να εγγυώνται ότι συγκεκριμένοι όγκοι θα είναι διαθέσιμοι σε περίπτωση κρίσης.
Οι εταιρείες θα ανταγωνίζονταν μεταξύ τους για την παροχή αυτής της εφεδρικής ποσότητας, κάτι που, σύμφωνα με τη VNG, θα ήταν φθηνότερο για τους φορολογούμενους και λιγότερο παρεμβατικό στην αγορά φυσικού αερίου σε σύγκριση με τις άμεσες κρατικές αγορές.
Πέρα από τον φετινό χειμώνα, η Γερμανία σχεδιάζει να θεσπίσει από το έτος αποθήκευσης 2027–28 ένα κρατικά ελεγχόμενο στρατηγικό αποθεματικό φυσικού αερίου, για προστασία από μεγάλες διαταραχές στις εισαγωγές.
Το προτεινόμενο αποθεματικό θα περιλαμβάνει περίπου 24 TWh φυσικού αερίου, ποσότητα που αντιστοιχεί σχεδόν στο 10% της εθνικής χωρητικότητας αποθήκευσης. Ωστόσο, το σχέδιο δεν έχει ακόμη θεσπιστεί νομοθετικά και δεν αναμένεται να προσφέρει προστασία πριν από τον χειμώνα 2027–28.