Ο οίκος αξιολόγησης αυξάνει την πιστοληπτική ικανότητα της Πορτογαλίας από «A» σε «A+» με προοπτική «σταθερότητας», αναφέρει σε ανακοίνωση.
Η εταιρεία αξιολόγησης Fitch αναβάθμισε την πιστοληπτική ικανότητα του πορτογαλικού κρατικού χρέους από «A» σε «A+», με «σταθερή προοπτική», ανακοίνωσε η ίδια σε ενημέρωση που δημοσίευσε στην ιστοσελίδα της (πηγή στα Πορτογαλικά), ακολουθώντας το «θετικό κλίμα εμπιστοσύνης» άλλων οίκων αξιολόγησης και των επενδυτών προς τη χώρα, σύμφωνα με την Αρχή για την Επένδυση και το Εξωτερικό Εμπόριο της Πορτογαλίας (AICEP). Σύμφωνα με την πορτογαλική κυβέρνηση (πηγή στα Πορτογαλικά), «όλοι οι οίκοι πιστοληπτικής αξιολόγησης» αποδίδουν στην Πορτογαλία διαβάθμιση «A».
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Τον Αύγουστο, ο οίκος Standard & Poor's (S&P) (πηγή στα Πορτογαλικά) επιβεβαίωσε τις μη ζητηθείσες αξιολογήσεις κυρίαρχου χρέους «A+/A-1, μακροπρόθεσμη και βραχυπρόθεσμη, σε ξένο και εγχώριο νόμισμα, που έχουν αποδοθεί στην Πορτογαλία, και διατήρησε τη θετική προοπτική». Ομοίως, η Morningstar DBRS επιβεβαίωσε, σε τον Ιούλιο του 2025 (πηγή στα Πορτογαλικά), την αξιολόγηση της Δημοκρατίας της Πορτογαλίας σε «A» (υψηλή), με «σταθερή προοπτική».
Η ανακοίνωση της Fitch Ratings, την Παρασκευή, στηρίζεται στην ενίσχυση των πορτογαλικών δημόσιων οικονομικών, ιδίως στην πρόβλεψη για μείωση του χρέους και σε οικονομική ανάπτυξη πιο ισχυρή από εκείνη των υπόλοιπων χωρών, που υποστηρίζεται από «ισχυρή πολιτική δέσμευση στη δημοσιονομική πειθαρχία».
«Η αναβάθμιση αντανακλά την ενίσχυση των δημόσιων οικονομικών της Πορτογαλίας, συμπεριλαμβανομένης μιας προβλεπόμενης πορείας μείωσης του δημόσιου χρέους και δημοσιονομικών ισοζυγίων αισθητά πιο ισχυρών σε σχέση με συγκρίσιμες χώρες, που στηρίζονται σε ισχυρή πολιτική δέσμευση στη δημοσιονομική πειθαρχία», αναφέρει η Fitch.
Σύμφωνα με τον οίκο, οι αξιολογήσεις της Πορτογαλίας υποστηρίζονται από δείκτες διακυβέρνησης πάνω από τη διάμεση τιμή των χωρών με διαβάθμιση «A», καθώς και από θεσμικά πλεονεκτήματα που συνδέονται με την ιδιότητα μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωζώνης. Αυτοί οι παράγοντες, ωστόσο, αντισταθμίζονται από τα ακόμη υψηλά επίπεδα συσσωρευμένου δημόσιου και εξωτερικού χρέους.
Η Fitch προσθέτει ότι η «σύνεση» των πολιτικών, η δημοσιονομική επίδοση που επανειλημμένα υπερβαίνει τις προσδοκίες και τα διαρκή πλεονάσματα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών ενίσχυσαν την ανθεκτικότητα της πορτογαλικής οικονομίας και την ικανότητά της να «απορροφά σοκ».
Η εταιρεία προβλέπει ότι το δημόσιο χρέος θα μειωθεί από 89,7% του ΑΕΠ το 2025 σε 87,0% το 2026 και 82,9% το 2028, με στήριξη από τη διατήρηση πρωτογενών πλεονασμάτων και μέτρια ονομαστική ανάπτυξη. Παρ’ όλα αυτά, ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ αναμένεται να παραμείνει πάνω από την προβλεπόμενη διάμεση τιμή 59,5% του ΑΕΠ για τις χώρες με διαβάθμιση «A».
Την Πέμπτη, ο υπουργός Επικρατείας και Οικονομικών, Ζοακίμ Μιράντα Σαρμέντου, δήλωσε ότι η μείωση του λόγου χρέους προς ΑΕΠ «είναι καρπός της δουλειάς των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων τα τελευταία χρόνια (πηγή στα Πορτογαλικά)», επισημαίνοντας ότι αυτή η διαδικασία «δεν μπορεί να διακοπεί και είναι αναγκαίο να διατηρηθεί ο ρυθμός μείωσης του δημόσιου χρέους». Ο Ζοακίμ Σαρμέντου πρόσθεσε ότι πρέπει «να μειωθεί δραστικά η γραφειοκρατία, η οποία πνίγει τις επιχειρήσεις και τους πολίτες και περιορίζει και καθυστερεί τις ιδιωτικές επενδύσεις, ιδίως τις άμεσες ξένες επενδύσεις», κάτι που θα έχει «ισχυρή επίδραση στο δυνητικό ΑΕΠ» της χώρας, όπως είπε.
Στο δίκτυο X, ο υπουργός Οικονομικών εξήρε την «εξαιρετική είδηση για την Πορτογαλία, η οποία ανακτά τη διαβάθμιση A+ για πρώτη φορά από τον Μάρτιο του 2011».
Το πρωί, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας χαιρέτισε επίσης την αξιολόγηση του οίκου. «Πρόκειται για μια εξαιρετική είδηση για τη χώρα και για μια σημαντική εξωτερική αναγνώριση της επίδοσης της Πορτογαλίας, αποτέλεσμα μιας μεσοπρόθεσμης και μακροπρόθεσμης εξέλιξης, που στηρίζεται στην προσπάθεια των Πορτογάλων και σε μια πορεία υπεύθυνης διαχείρισης που διατηρήθηκε υπό διαφορετικές κυβερνήσεις», γράφει ο Αντόνιο Ζοζέ Σεγκούρο στην ιστοσελίδα της Προεδρίας (πηγή στα Πορτογαλικά). «Μια καλύτερη αξιολόγηση θα βελτιώσει τους όρους χρηματοδότησης του κράτους, των επιχειρήσεων και των νοικοκυριών, θα στηρίξει τις επενδύσεις και τη δημιουργία θέσεων εργασίας και θα επιτρέψει να κατευθυνθούν περισσότεροι δημόσιοι πόροι στις ανάγκες των ανθρώπων», εκτιμά ο πρόεδρος.
«Όταν το έτος 2026 εξεταστεί εκ των υστέρων, αυτή θα είναι σίγουρα μία από τις σημαντικότερες οικονομικές του ειδήσεις», προσθέτει ο Σεγκούρο.
Η άνοδος των δαπανών για την άμυνα πιέζει τα δημόσια οικονομικά
Η Fitch εκτιμά ότι το δημοσιονομικό πλεόνασμα θα υποχωρήσει από 0,7% του ΑΕΠ το 2025 σε 0,1% το 2026, επηρεασμένο από την έκτακτη στήριξη και τις δαπάνες ανασυγκρότησης που συνδέονται με τις καταιγίδες, από τα μέτρα μείωσης φόρων και στέγασης που προβλέπονται στον Κρατικό Προϋπολογισμό για το 2026, από την κορύφωση των επενδύσεων που συνδέονται με το δανειακό σκέλος του Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (PRR) και από την αύξηση της δαπάνης για μισθούς και συντάξεις.
Αυτές οι επιδράσεις αναμένεται να αντισταθμιστούν εν μέρει από την αύξηση των κοινωνικών εισφορών, που συνδέεται με τη συνέχιση της αύξησης της απασχόλησης, και από σημαντική διανομή μερισμάτων από την Caixa Geral de Depósitos, σύμφωνα με τον οίκο.
Για τα έτη 2027 και 2028, η Fitch προβλέπει μέσο έλλειμμα περίπου 0,4% του ΑΕΠ. Ο οίκος αναμένει ότι η δημογραφική γήρανση και η μείωση της μετανάστευσης «θα αυξήσουν τις δαπάνες και θα πιέσουν τις κοινωνικές εισφορές», επισημαίνοντας ωστόσο ότι το Ταμείο Χρηματοοικονομικής Σταθεροποίησης της Κοινωνικής Ασφάλισης, με ενεργητικό ισότιμο προς 13,9% του ΑΕΠ στο τέλος του 2025, «παρέχει σημαντικό περιθώριο ασφαλείας».
Το κόστος στέγασης προκαλεί επίσης ανησυχία, αν και η ταχεία άνοδος των τιμών των κατοικιών δεν έχει ακόμη μεταφραστεί σε «σημαντικούς μακροχρηματοοικονομικούς κινδύνους βραχυπρόθεσμα», μπορεί όμως «να αυξήσει τις ευπάθειες της αγοράς ακινήτων και επιτείνει τις πιέσεις στην προσιτότητα», υπογραμμίζει ο οίκος.
Στο πρώτο τρίμηνο του 2026, οι τιμές της κατοικίας ήταν περίπου 99% υψηλότερες από το επίπεδο του τέταρτου τριμήνου του 2019, έναντι 31% στη ζώνη του ευρώ.
Η χαμηλή προσφορά και η υψηλή ζήτηση κατοικιών, σε συνδυασμό με την αυξημένη μετανάστευση, υποδηλώνουν ότι οι πιέσεις στην αγορά ακινήτων είναι κυρίως «δομικές, περιορίζοντας την πιθανότητα μιας απότομης διόρθωσης βραχυπρόθεσμα», αναφέρει η Fitch, η οποία σημειώνει ότι «ένας ισχυρός τραπεζικός κλάδος αναμένεται να συμβάλει στον περιορισμό των χρηματοοικονομικών κινδύνων που συνδέονται με την αγορά ακινήτων» και τον αντίστοιχο δανεισμό των νοικοκυριών.
Ένας ακόμη παράγοντας είναι ο στόχος του ΝΑΤΟ για δαπάνες άμυνας ίσες με 5% του ΑΕΠ έως το 2035, για τον οποίο η Fitch προβλέπει ότι θα «προσθέσει πίεση στα δημόσια οικονομικά μεσοπρόθεσμα». Παρ’ όλα αυτά, ο διεθνής οίκος αξιολόγησης θεωρεί ότι το ιστορικό σχετικά σταθερής δημοσιονομικής πολιτικής, παρά τις διαδοχικές αλλαγές κυβέρνησης, μετριάζει τους κινδύνους που συνδέονται με μεγαλύτερη πολιτική αβεβαιότητα.