Οι ακτές της Απόβασης στη Νορμανδία υποψήφιες για μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της Unesco

Σχεδόν είκοσι χρόνια μετά την έναρξη του εγχειρήματος, η Νορμανδία βρίσκεται ένα βήμα πριν δικαιωθεί η προσπάθειά της για ένταξη στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO. Ο οργανισμός των Ηνωμένων Εθνών αναμένεται να ανακοινώσει την απόφασή του μεταξύ 24 και 27 Ιουλίου, στην 48η σύνοδο της Επιτροπής Παγκόσμιας Κληρονομιάς στο Μπουσάν της Νότιας Κορέας.

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ

Εάν ο φάκελος γίνει δεκτός, οι παραλίες της απόβασης της D-Day θα προστεθούν στα 54 γαλλικά μνημεία που είναι ήδη εγγεγραμμένα στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO, δίπλα στο Μον-Σεν-Μισέλ, τα Ανάκτορα των Βερσαλλιών και τον καθεδρικό ναό της Σαρτρ. Ο χαρακτηρισμός αυτός αποδίδεται σε τόπους που θεωρούνται ότι διαθέτουν «εξαιρετική οικουμενική αξία» και υποχρεώνει τα κράτη να μεριμνούν για την προστασία τους.

Η ένταξη θα καλύπτει τις πέντε ιστορικές συμμαχικές ακτές απόβασης της 6ης Ιουνίου 1944, Utah, Omaha, Gold, Juno και Sword, καθώς και ορισμένους εμβληματικούς τόπους όπως η Pointe du Hoc, τη γερμανική πυροβολαρχία στο Longues-sur-Mer, το τεχνητό λιμάνι στο Arromanches, αλλά και πολλά στρατιωτικά κοιμητήρια και μνημεία.

Στις 6 Ιουνίου 1944, περισσότεροι από 150.000 στρατιώτες, κυρίως Αμερικανοί, Βρετανοί και Καναδοί, αποβιβάστηκαν στις ακτές της Νορμανδίας στη μεγαλύτερη επιχείρηση στην ιστορία. Πάνω από 4.000 από αυτούς έχασαν τη ζωή τους μέσα σε μία μόνο ημέρα, η οποία αποδείχθηκε καθοριστική για την απελευθέρωση της Ευρώπης από τη ναζιστική κατοχή.

Για τον Ερβέ Μορέν, πρόεδρο του περιφερειακού συμβουλίου της Νορμανδίας και βασικό υποστηρικτή της υποψηφιότητας από το 2008, η εγγραφή θα σηματοδοτούσε πάνω απ’ όλα μια «τεράστια αναγνώριση» για τους στρατιώτες που ήρθαν να πολεμήσουν για να βάλουν τέλος στον ναζισμό.

Πέρα από τη συμβολική και ιστορική της διάσταση, η αναγνώριση ως Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς θα μπορούσε να έχει και σημαντικό οικονομικό αντίκτυπο. Οι χώροι της απόβασης προσελκύουν ήδη σχεδόν 1,8 εκατομμύρια επισκέπτες τον χρόνο, πάνω από το ένα τρίτο των οποίων προέρχεται από το εξωτερικό, κυρίως από το Ηνωμένο Βασίλειο, τις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Γερμανία.

Σύμφωνα με τον περιφερειακό οργανισμό τουρισμού, αυτή η επισκεψιμότητα δημιούργησε το 2022 οικονομικά οφέλη ύψους 700 εκατομμυρίων ευρώ και στηρίζει περισσότερες από 8.400 άμεσες και έμμεσες θέσεις εργασίας. Ο Ερβέ Μορέν εκτιμά ότι η εγγραφή ως Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς θα μπορούσε να αυξήσει τον αριθμό των τουριστών περίπου κατά 15%.

Προστασία μιας εύθραυστης κληρονομιάς

Μια τέτοια αναγνώριση θα συνέβαλλε επίσης στην προστασία μιας κληρονομιάς που γίνεται ολοένα και πιο ευάλωτη. Πολλά κατάλοιπα της D-Day, κυρίως μπουνκέρ του Ατλαντικού Τείχους, ναυάγια και ορισμένες συμμαχικές εγκαταστάσεις, απειλούνται πλέον από τη διάβρωση των ακτών και την άνοδο της στάθμης της θάλασσας.

Στο Longues-sur-Mer, για παράδειγμα, το πρώην παρατηρητήριο της γερμανικής πυροβολαρχίας παραμένει κλειστό για το κοινό από το 2025, λόγω του κινδύνου κατολίσθησης.

Βρίσκεται ανάμεσα στις παραλίες Omaha και Gold και αποτελούσε τμήμα του Ατλαντικού Τείχους που είχε κατασκευάσει η ναζιστική Γερμανία. Αποστολή του ήταν να πλήττει τα συμμαχικά πλοία καθώς πλησίαζαν τις ακτές. Παρά τους ασταμάτητους βομβαρδισμούς των Συμμάχων, παρέμεινε σε λειτουργία έως τις πρώτες πρωινές ώρες της 7ης Ιουνίου, όταν η φρουρά του παραδόθηκε στον αμερικανικό στρατό.

Οι διευθυντές μουσείων σε όλη την περιοχή επισημαίνουν πάντως ότι η εγγραφή στον κατάλογο της UNESCO δεν συνεπάγεται αυτόματα πρόσθετη χρηματοδότηση. Κατά την άποψή τους, η διατήρηση της μνήμης θα απαιτήσει επίσης την ψηφιοποίηση των χώρων και εικονικές αναπαραστάσεις, ώστε η ιστορία να παραμείνει ζωντανή όταν ορισμένα από τα υλικά κατάλοιπα θα έχουν πια χαθεί οριστικά.

Εάν η εγγραφή επιβεβαιωθεί τις επόμενες ημέρες, οι παραλίες της απόβασης θα αποτελούν όχι μόνο ένα παγκόσμιο σύμβολο μνήμης για τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, αλλά και έναν τόπο του οποίου η διατήρηση αναγνωρίζεται ως υπόθεση που αφορά το σύνολο της ανθρωπότητας.