Αυτό το περιεχόμενο δεν είναι διαθέσιμο στην περιοχή σας

Το τέλος των ορυκτών καυσίμων: Ποιες χώρες έχουν απαγορεύσει την έρευνα και την εξόρυξη;

Εξέδρα γεώτρησης πετρελαίου στη Βόρεια Θάλασσα
Εξέδρα γεώτρησης πετρελαίου στη Βόρεια Θάλασσα   -   Πνευματικά Δικαιώματα  Claus Bonnerup/AP
Από Rosie Frost
Μέγεθος Κειμένου Aa Aa

Με αφορμή τη δημοσίευση μιας από τις πιο ολοκληρωμένες μελέτες για την κλιματική αλλαγή που έχουν γίνει μέχρι σήμερα, οι ειδικοί που ασχολούνται με το κλίμα ζητούν να μπει τέλος στη χρήση όλων των ορυκτών καυσίμων.

Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες δήλωσε ότι η έκθεση της Διακυβερνητικής Επιτροπής για την Αλλαγή του Κλίματος (IPPC) κρούει κόκκινο συναγερμό για την ανθρωπότητα.

Τα τελευταία πέντε χρόνια ήταν τα πιο θερμά στην ιστορία της ανθρωπότητας από το 1850 και χωρίς τις δεσμεύσεις για το κλίμα, που έχουν αναληφθεί από χώρες σε όλο τον κόσμο, δεν θα μπορέσουμε να περιορίσουμε την παγκόσμια υπερθέρμανση. Για να σταματήσουμε ή ακόμη και για να αντιστρέψουμε την αύξηση της θερμοκρασίας στον πλανήτη, οι συγγραφείς της έκθεσης υποστηρίζουν ότι πρέπει να περιορίσουμε στο ήμισυ τις εκπομπές αερίων μέχρι το 2030 και να τις εξαλείψουμε μέχρι το 2050.

«Αυτή η έκθεση είναι η αναγγελία θανάτου για τον άνθρακα και τα ορυκτά καύσιμα, πριν αυτά καταστρέψουν τον πλανήτη μας» δήλωσε ο Γκουτέρες και συμπλήρωσε: «Οι χώρες πρέπει να σταματήσουν τις έρευνες και την παραγωγή νέων ορυκτών καυσίμων και να μεταφέρουν όλες τις επιδοτήσεις από τα ορυκτά καύσιμα στην ανανεώσιμη ενέργεια».

Ποιες είναι όμως οι χώρες που έχουν ανοίξει το δρόμο, απαγορεύοντας την έρευνα και την εξόρυξη ορυκτών καυσίμων;

6. Η Γαλλία

Το 2017, το γαλλικό κοινοβούλιο πέρασε νόμο για την απαγόρευση της παραγωγής πετρελαίου και φυσικού αερίου σε όλα τα εδάφη της χώρας μέχρι το 2040. Σύμφωνα με αυτόν, δεν θα εκδίδονται νέες άδειες εξόρυξης ορυκτών καυσίμων και οι υπάρχουσες δεν θα μπορούν να ανανεώνονται μετά την ημερομηνία λήξης τους.

Η απαγόρευση είναι ουσιαστικά συμβολική, καθώς η χώρα εξορύσσει κάθε χρόνο 815.000 τόνους πετρελαίου, την ίδια ποσότητα που παράγει η Σαουδική Αραβία σε λίγες ώρες. Αλλά ο νομοθέτης έχει την ελπίδα ότι ο νόμος θα λειτουργήσει ως καταλύτης για να ακολουθήσουν οι άλλοι μεγάλοι παραγωγοί ορυκτών καυσίμων.

Η αμφιλεγόμενη πρακτική της υδραυλικής ρωγμάτωσης (fracking) είχε ήδη απαγορευθεί από το 2011 και η απαγόρευση επεκτάθηκε και στην εξόρυξη αερίου από σχιστόλιθο με οποιονδήποτε τρόπο.

5. Η Γροιλανδία

Πριν από δέκα χρόνια, η Γροιλανδία έγινε το επίκεντρο της έρευνας για την εξόρυξη, μετά την έκρηξη στις τιμές των βασικών αγαθών. Μια έκθεση του 2007 από την Αμερικανική Γεωλογική Υπηρεσία εκτίμησε ότι μπορεί να υπάρχει σε κοιτάσματα στη βορειανατολική πλευρά της χώρας, το ισοδύναμο των 31 δισεκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου.

Νωρίτερα φέτος, η νεοεκλεγείσα σοσιαλιστική κυβέρνηση έθεσε το κλιματικό ζήτημα στο κέντρο της πολιτικής της. Μία από τις πρώτες κινήσεις της, ήταν η απαγόρευση κάθε νέας έρευνας για πετρέλαιο τον Ιούλιο, βάζοντας έτσι τέλος στις πολυετείς φιλοδοξίες, που υπήρχαν να γίνει και αυτή πετρελαιοπαραγωγός χώρα.

«Το υπέδαφος της Γροιλανδίας είναι πλούσιο σε κοιτάσματα πετρελαίου και ορυκτά και η ιστορία της έρευνας και της εκμετάλλευσης μετρά πολλά χρόνια και έχει παγκόσμιο αντίκτυπο. Το κόστος όμως της εξόρυξης είναι υπερβολικά υψηλό τόσο από οικονομική, όσο και από περιβαλλοντική πλευρά» ανέφερε η κυβερνητική ανακοίνωση, η οποία επισήμανε: «Αυτή η απόφαση πάρθηκε για το καλό του περιβάλλοντος, της αλιείας μας, του τουρισμού μας. Πρέπει να εστιάσουμε την επιχειρηματική μας δραστηριότητα σε βιώσιμους στόχους».

4. Η Δανία

Το 2020, η Δανία αποφάσισε να απαγορεύσει τις νέες έρευνες και να σταματήσει την παραγωγή πετρελαίου και φυσικού αερίου στη Βόρεια Θάλασσα μέχρι το 2050. Αυτό αποτελεί μέρος της προσπάθειας της χώρας να γίνει κλιματικά ουδέτερη τις επόμενες δεκαετίες, στην οποία περιλαμβάνεται και ένας νόμος που δεσμεύει την Δανία να περιορίσει κατά 70% τις εκπομπές που είχε τη δεκαετία του 1990, μέχρι το 2030.

Είναι μάλιστα η δεύτερη χώρα στην Ευρώπη, μετά την Γαλλία, που έθεσε χρονικό σημείο ολικής απεξάρτησης από την παραγωγή πετρελαίου και αερίου. Η Δανία είναι μια από τις μεγαλύτερες παραγωγούς στην Γηραιά ήπειρο, καθώς εξορύσσει 7.000 τόνους πετρελαίου κάθε χρόνο.

«Βάζουμε τέλος στην εποχή των ορυκτών καυσίμων και θέτουμε σε εφαρμογή μια ξεκάθαρη πολιτική σε σχέση με τις δραστηριότητές μας στη Βόρεια Θάλασσα και σε σχέση με τον στόχο να υπάρξει κλιματική ουδετερότητα το 2050» δήλωσε ο υπουργός Κλιματικής Αλλαγής, Νταν Γιέργκενσεν.

3. Το Μπελίζ

Για να προστατεύσει τους ευάλωτους κοραλλιογενείς υφάλους του, το Μπελίζ υιοθέτησε το 2018 νομοθεσία που θέτει τέλος στην έρευνα και την εξόρυξη πετρελαίου στα χωρικά του ύδατα.

Ο Κοραλλιογενής Ύφαλος του Μπελίζ είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος στον κόσμο, μετά τον αντίστοιχο της Αυστραλίας. Φιλοξενεί 1400 είδη θαλάσσιας ζωής. Σ’ αυτό το απειλούμενο οικοσύστημα, ζουν χελώνες, δελφίνια και έξι είδη καρχαρία που κινδυνεύουν με εξαφάνιση.

Μια πετρελαιοκηλίδα στον ύφαλο ή σε κάποια κοντινή περιοχή θα είχε καταστροφικές συνέπειες για αυτό το μέρος αλλά και για τον τουριστικό τομέα, από τον οποίο ζει το ήμισυ του πληθυσμού της χώρας.

Παρόλο που το Μπελίζ παράγει μόλις 3.000 βαρέλια πετρελαίου την ημέρα, αυτή ήταν μια μεγάλη νίκη για την βιοποικιλότητα αλλά και τις περιβαλλοντικές ομάδες που ζητούσαν τη συγκεκριμένη απαγόρευση από την κυβέρνηση από το 2006.

2. Η Ισπανία

Μετά από μια δεκαετία αγώνων των οικολόγων, η Ισπανία πέρασε ένα νέο νόμο για το κλίμα τον Μάιο του 2021 και βάζει τέλος στην παραγωγή ορυκτών καυσίμων στα εδάφη της μέχρι το 2042. Η χώρα υπολείπεται των υπόλοιπων ευρωπαϊκών κρατών, όσον αφορά στους στόχους της μείωσης των εκπομπών αερίων και οι οργανώσεις ελπίζουν ότι ο νέος νόμος θα αποτελέσει ένα πρώτο βήμα προς αυτή την κατεύθυνση.

Ο νόμος απαγορεύει επίσης με άμεση εφαρμογή κάθε νέα έρευνα για εξόρυξη άνθρακα, πετρελαίου και φυσικού αερίου. Προβλέπει μάλιστα την απαγόρευση των οχημάτων που χρησιμοποιούν ορυκτά καύσιμα μέχρι το 2040, ενώ θέτει ως στόχο το 74% της ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας να προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές μέχρι το 2030.

Ο Πρωθυπουργός της χώρας, Πέδρο Σάντσεθ τουίταρε, μετά την ψήφιση του νέου νομοσχεδίου τον Μάιο: «Για τον πλανήτη, για το μέλλον μας και για τις επόμενες γενιές. Από σήμερα, η Ισπανία έχει έναν νόμο για το κλίμα, με τον οποίο μπορούμε να φτιάξουμε ένα βιώσιμο, δίκαιο μέλλον με ευημερία για όλους».

1. Η Ιρλανδία

Νωρίτερα φέτος, η Ιρλανδία ψήφισε ένα νόμο που απαγορεύει την έκδοση νέων αδειών έρευνας για πετρέλαιο και φυσικό αέριο.

«Αυτή η απόφαση που πήραμε σήμερα να νομοθετήσουμε την απαγόρευση νέων ερευνών και εξορύξεων πετρελαίου, θα στείλει ένα ισχυρό μήνυμα τόσο εντός της Ιρλανδίας, όσο και διεθνώς, ότι η χώρα αφήνει πίσω της τα ορυκτά καύσιμα και κατευθύνεται προς ένα μέλλον που στηρίζεται στις ανανεώσιμες πηγές» τόνισε ο υπουργός περιβάλλοντος, κλίματος και επικοινωνίας, Ίμον Ράιαν στην ανακοίνωσή του και συμπλήρωσε: «Σταματώντας την έρευνα για τα ορυκτά καύσιμα, θα προσφέρουμε κίνητρα για τη μετάβαση στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και θα μπούμε στο δρόμο για να έχουμε μηδενικές εκπομπές μέχρι το 2050».