Η φροντίδα των εγγονιών ενισχύει την υγεία του εγκεφάλου των ηλικιωμένων, προστατεύοντας ιδίως τις γιαγιάδες από τη σταδιακή έκπτωση μνήμης και ευφράδειας με το πέρασμα του χρόνου.
Η φροντίδα των εγγονιών μπορεί να βοηθήσει στην προστασία των ηλικιωμένων από τη γνωστική έκπτωση, σύμφωνα με νέα μελέτη.
Είναι σύνηθες οι παππούδες και οι γιαγιάδες να βοηθούν στα μαθήματα, να ετοιμάζουν γεύματα ή να πηγαίνουν τα εγγόνια τους στο πάρκο ή στο σχολείο.
Μια νέα μελέτη, που δημοσιεύθηκε από την Αμερικανική Ψυχολογική Εταιρεία, διαπίστωσε ότι αυτές οι απλές δραστηριότητες και η τακτική φροντίδα των εγγονιών μπορεί να βοηθούν τους ηλικιωμένους να έχουν καλύτερη λεκτική ευχέρεια και επεισοδική μνήμη, δηλαδή τη μνήμη που ανακαλεί προσωπικά γεγονότα του παρελθόντος.
«Το στοιχείο που μας έκανε τη μεγαλύτερη εντύπωση ήταν ότι το να είναι κανείς παππούς ή γιαγιά που παρέχει φροντίδα φάνηκε να μετρά περισσότερο για τη γνωστική λειτουργία από το πόσο συχνά παρείχαν φροντίδα οι παππούδες ή από το τι ακριβώς έκαναν με τα εγγόνια τους», είπε η Flavia Chereches, από το Πανεπιστήμιο του Τίλμπουργκ στις Κάτω Χώρες και επικεφαλής ερευνήτρια της μελέτης.
Η μελέτη εξέτασε 2.887 παππούδες και γιαγιάδες άνω των 50 ετών, με μέση ηλικία τα 67. Όλοι ήταν γνωστικά υγιείς κατά τη διάρκεια της μελέτης και ζούσαν αυτόνομα.
Οι συμμετέχοντες απάντησαν σε ερωτήσεις ερωτηματολογίου και ολοκλήρωσαν γνωστικά τεστ τρεις φορές μεταξύ 2016 και 2022.
Ρωτήθηκαν πόσο συχνά φροντίζουν τα εγγόνια τους χωρίς την παρουσία των γονιών και πότε συνήθως προσφέρουν φροντίδα: στις σχολικές διακοπές, τα σαββατοκύριακα, τις καθημερινές ή καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους.
Περίπου το 56% των συμμετεχόντων δήλωσε ότι παρέχει φροντίδα όλο τον χρόνο.
Οι ερευνητές τόνισαν ότι έχει σημασία να κατανοούνται οι συγκεκριμένες δραστηριότητες και όχι μόνο η συχνότητα. Το παιχνίδι ή η βοήθεια στα μαθήματα φαίνεται να συνδέονται με καλύτερη λεκτική ευχέρεια και καλύτερη επεισοδική μνήμη.
Οι παππούδες και οι γιαγιάδες που συχνά έπαιρναν τα παιδιά από το σχολείο εμφάνισαν επίσης υψηλότερη λεκτική ευχέρεια.
Ισχύει το ίδιο για άνδρες και γυναίκες;
Οι γιαγιάδες φροντίζουν τα παιδιά πιο συχνά από τους παππούδες και τα οφέλη φαίνεται να διαρκούν περισσότερο για τις γυναίκες.
Οι γιαγιάδες που παρείχαν φροντίδα είχαν στην αρχή της μελέτης καλύτερη μνήμη και καλύτερες λεκτικές δεξιότητες, και αυτά υποχωρούσαν πιο αργά σε σχέση με τις γιαγιάδες που δεν φρόντιζαν τα εγγόνια τους.
Ωστόσο, οι άνδρες που φροντίζουν τα εγγόνια τους επίσης ξεκίνησαν τη μελέτη με καλύτερες δεξιότητες από όσους δεν το κάνουν, αλλά στη συνέχεια μειώθηκαν με τον ίδιο ρυθμό όπως και εκείνοι που δεν παρείχαν φροντίδα.
Οι ερευνητές σημείωσαν ότι οι γιαγιάδες αλληλεπιδρούν διαφορετικά με τα εγγόνια τους. Συνήθως εμπλέκονται περισσότερο στη σωματική και συναισθηματική φροντίδα, ενώ οι παππούδες αναφέρεται ότι συμμετέχουν κυρίως σε δραστηριότητες αναψυχής.
Οι συγγραφείς της μελέτης επισήμαναν ότι χρειάζεται να γίνουν και περαιτέρω έρευνες για να διερευνηθούν οι επιδράσεις του οικογενειακού πλαισίου και άλλων μεταβλητών.
«Η εθελοντική παροχή φροντίδας, μέσα σε ένα υποστηρικτικό οικογενειακό περιβάλλον, μπορεί να έχει διαφορετικά αποτελέσματα για τους παππούδες και τις γιαγιάδες από ό,τι η φροντίδα σε ένα πιο στρεσογόνο περιβάλλον, όπου νιώθουν ότι δεν έχουν υποστήριξη ή ότι η φροντίδα δεν είναι εθελοντική αλλά βάρος», είπε η Chereches.