Ο καπνός από τις δασικές πυρκαγιές ταξιδεύει σε εκατοντάδες χιλιόμετρα, υποβαθμίζει την ποιότητα του αέρα και απειλεί την υγεία όσων ζουν μακριά: τι πρέπει να γνωρίζετε για να προστατευτείτε
Στην Ευρώπη έχουν καταγραφεί 1.083 πυρκαγιές από την αρχή του έτους (πηγή στα Αγγλικά), οι οποίες έχουν εκλύσει πάνω από 7,01 εκατ. τόνους CO₂.
Το φετινό καλοκαίρι έχουν εκδηλωθεί δασικές πυρκαγιές στη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ελλάδα, την Ισπανία και την Πορτογαλία, ενώ οι περισσότερες χώρες της δυτικής και κεντρικής Ευρώπης βρίσκονται αυτή την περίοδο σε συνθήκες ακραίου κινδύνου πυρκαγιάς, σύμφωνα με το Fire Danger Forecast (πηγή στα Αγγλικά).
Όμως δεν είναι μόνο αυτές οι περιοχές που πρέπει να ανησυχούν.
Πυρκαγιές σε μία περιοχή μπορούν να επιδεινώσουν την ποιότητα του αέρα εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά, καθώς ο καπνός ταξιδεύει σε γειτονικές πόλεις πέρα από τα σύνορα.
Τι πρέπει να γνωρίζετε για να προστατευτείτε από την κακή ποιότητα του αέρα λόγω δασικών πυρκαγιών.
Πώς διαφέρει ο καπνός από τις δασικές πυρκαγιές;
Ο καπνός από τις δασικές πυρκαγιές είναι ένα μείγμα επικίνδυνων ατμοσφαιρικών ρύπων, όπως PM2.5, NO2, όζον, αρωματικοί υδρογονάνθρακες και μόλυβδος.
Όταν οι φωτιές καίνε σπίτια ή κτίρια, μπορούν επίσης να απελευθερώσουν τοξικές χημικές ουσίες από ηλεκτρονικές συσκευές, έπιπλα, πλαστικά και χρώματα.
Όλες αυτές οι ουσίες που απελευθερώνονται είναι επιβλαβείς για την ανθρώπινη υγεία.
«Μετά την εισπνοή των σωματιδίων, προκαλούν φλεγμονή και οξειδωτικό στρες και μπορούν να περάσουν στο αίμα και να εξαπλωθούν σε όλο το σώμα, επηρεάζοντας άλλα συστήματα οργάνων», έγραψε η Colleen Reid από το Πανεπιστήμιο του Κολοράντο στο Μπόλντερ στο The Conversation.
Πώς καταλαβαίνω αν ο αέρας που αναπνέω είναι ανθυγιεινός;
Κάποιες φορές ο αέρας είναι τόσο επιβαρυμένος που βλέπετε ή μυρίζετε τον καπνό, αλλά ακόμη και όταν η ρύπανση δεν είναι ορατή, μπορεί και πάλι να είναι ανθυγιεινό να τον αναπνέετε.
Η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Περιβάλλοντος διατηρεί έναν χάρτη (πηγή στα Αγγλικά) με επίκαιρες, περιφερειακές πληροφορίες για την ποιότητα του αέρα. Το πρόγραμμα παρατήρησης της Γης Copernicus παρέχει καθημερινές ενημερώσεις (πηγή στα Αγγλικά) με τετραήμερες προβλέψεις για ρύπους, γύρη και ιχνηθέτες αερολυμάτων.
Τα περισσότερα smartphones εμφανίζουν πλέον αυτά τα δεδομένα ποιότητας αέρα στην εφαρμογή καιρού.
Ο καλύτερος τρόπος για να έχετε μετρήσεις της ποιότητας του αέρα σε εσωτερικούς χώρους είναι να αγοράσετε έναν μετρητή, δήλωσε ο Joseph Allen, διευθυντής του προγράμματος Healthy Buildings του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ.
«Μπορείτε να βρείτε αυτούς τους οικονομικούς μετρητές ποιότητας αέρα για εσωτερικούς χώρους σχεδόν παντού στο διαδίκτυο πλέον. Δεν κοστίζουν και τόσο πολύ πια», είπε στο Associated Press.
Πώς προστατεύομαι αν χρειαστεί να βγω έξω;
«Όταν ο καπνός από τις δασικές πυρκαγιές φτάνει σε ανθυγιεινά επίπεδα, μείνετε όσο γίνεται περισσότερο σε εσωτερικούς χώρους, με πόρτες και παράθυρα κλειστά ώστε να μην μπαίνει ο καπνός», έγραψε η Reid.
Αν πρέπει να βγείτε έξω, η χρήση μιας καλά εφαρμοσμένης μάσκας N95, KN95 ή KF94, που έγινε συνηθισμένη στην πανδημία του κορονοϊού, θα βοηθήσει στο φιλτράρισμα της ρύπανσης.
«Η N95 θα απομακρύνει το 90-95% των σωματιδίων», είπε η Jennifer Stowell, ερευνήτρια στο Κέντρο Κλίματος και Υγείας του Πανεπιστημίου της Βοστώνης. «Αν έχετε πρόσβαση σε μάσκα με εξάρτημα τύπου αναπνευστήρα, τότε αυτό είναι ό,τι καλύτερο.»
Πώς κάνω τον αέρα στο σπίτι μου πιο καθαρό;
Κλείστε τα παράθυρα και, αν είναι δυνατόν, ενεργοποιήστε το κλιματιστικό, ρυθμίζοντάς το ώστε να ανακυκλώνει τον εσωτερικό αέρα. Χρησιμοποιήστε κουβέρτες ή πετσέτες για να μπλοκάρετε ρεύματα που επιτρέπουν στον εξωτερικό αέρα να εισχωρεί, όπως κάτω από τις πόρτες.
Τέλος, η αντικατάσταση του συνηθισμένου φίλτρου της συσκευής με ένα φίλτρο MERV 13 μπορεί να βοηθήσει, αλλά βεβαιωθείτε ότι έχει τοποθετηθεί σωστά.
«Αν έχετε στη διάθεσή σας έναν καθαριστή αέρα, ακόμη κι αν πρόκειται μόνο για καθαριστή ενός δωματίου, προσπαθήστε να τον έχετε συνεχώς σε λειτουργία και στον χώρο όπου περνάτε το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας σας», είπε στο AP.