Δύο χρόνια μετά, ο εμβληματικός νόμος της ΕΕ αλλάζει τον τρόπο που λειτουργούν οι Big Tech (Apple, Google, Amazon, Meta) και δίνει στους χρήστες μεγαλύτερη ελευθερία, αλλά η μάχη συνεχίζεται. Δείτε το βίντεο.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έδωσε στη δημοσιότητα την πρώτη επίσημη αξιολόγηση του Νόμου για τις Ψηφιακές Αγορές (Digital Markets Act), της νομοθεσίας που αποσκοπεί στον περιορισμό της κυριαρχίας των τεχνολογικών κολοσσών στην ψηφιακή οικονομία της Ευρώπης. Το συμπέρασμα: Πρόοδος αλλά με σημαντικές επιφυλάξεις.
Από τότε που ο DMA τέθηκε σε ισχύ, τον Μάρτιο του 2024, οι χρήστες έχουν διαπιστώσει αλλαγές. Τα iPhone υποστηρίζουν πλέον καταστήματα εφαρμογών τρίτων. Οι νέες συσκευές Android και iOS ζητούν από τους χρήστες να επιλέξουν το προτιμώμενο πρόγραμμα περιήγησης ή τη μηχανή αναζήτησης. Τα στοιχεία δείχνουν αντίκτυπο: οι καθημερινοί χρήστες του Firefox στη Γερμανία αυξήθηκαν στο 99%, ενώ τα Brave και Opera κατέγραψαν άλμα 250% στις λήψεις στην ΕΕ.
Η επιβολή του νόμου συνοδεύεται από αυστηρές κυρώσεις. Τον Απρίλιο του 2025, στην Apple επιβλήθηκε πρόστιμο 500 εκατ. ευρώ επειδή εμπόδιζε τους προγραμματιστές να κατευθύνουν τους χρήστες σε φθηνότερες επιλογές. Στη Meta επιβλήθηκε πρόστιμο 200 εκατ. ευρώ για το μοντέλο «συναίνεση ή πληρωμή», το οποίο οι Βρυξέλλες έκριναν ότι δεν συνιστά έγκυρη επιλογή. Και οι δύο εταιρείες έχουν προσφύγει κατά των αποφάσεων.
Ωστόσο, η αξιολόγηση επισημαίνει σοβαρές ανησυχίες: Οι έρευνες διαρκούν διπλάσιο χρόνο από τον στόχο των 12 μηνών και οι λεγόμενοι «gatekeepers» αξιοποιούν νομικές καθυστερήσεις για να επιβραδύνουν τη συμμόρφωση. Ανακύπτουν επίσης ευρύτερα ερωτήματα: πρέπει τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης και οι πλατφόρμες cloud να υπάγονται στους ίδιους κανόνες;
Ο Νόμος για τις Ψηφιακές Αγορές σηματοδοτεί μόνο την αρχή μιας διαρκούς αναμέτρησης. Παρότι βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη σημαντικές αλλαγές, η συνεπής εφαρμογή των κανόνων και η αντιμετώπιση των νέων προκλήσεων είναι κρίσιμες για να υπάρξει μόνιμο αποτέλεσμα.