Καθώς οι καύσωνες γίνονται συχνότεροι και εντονότεροι στην Ευρώπη, οι πρόωροι τοκετοί το καλοκαίρι αυξάνονται. Διατρέχουν όμως όλες οι έγκυες τον ίδιο κίνδυνο;
Η Ευρώπη βίωσε ένα «πρωτοφανές και ιστορικό» κύμα καύσωνα την τελευταία εβδομάδα του Μαΐου, με τις θερμοκρασίες σε τμήματα της ηπείρου να κυμαίνονται περίπου από 10°C έως και 15°C πάνω από τον μέσο όρο για αυτή την εποχή του χρόνου.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Η κωμόπολη Μόρα, στην κεντρική Πορτογαλία, για παράδειγμα, κατέγραψε στις 27 Μαΐου νέο ρεκόρ για τον μήνα, με τον υδράργυρο να σκαρφαλώνει στους 40,3°C.
Νέα μελέτη δείχνει ότι οι έγκυες και τα έμβρυα είναι ιδιαίτερα ευάλωτοι στις υψηλές θερμοκρασίες, με τη ζέστη να αποτελεί σημαντικό παράγοντα που μπορεί να προκαλέσει πρόωρο τοκετό.
Εκτιμάται ότι το 1,41% των πρόωρων γεννήσεων που σημειώνονται το καλοκαίρι αποδίδεται στη ζέστη.
Τις πολύ ζεστές ημέρες του καλοκαιριού, ο κίνδυνος αυξάνεται κατά 2,8%, ενώ τις ημέρες με ακραίο καύσωνα φτάνει το 3,8%.
Ένα μωρό που γεννιέται πριν από την 37η εβδομάδα της κύησης αντιμετωπίζει σημαντικά υψηλότερο κίνδυνο θνησιμότητας, καθώς και προβλήματα υγείας που μπορεί να το επηρεάσουν σε όλη τη διάρκεια της ζωής του.
Η μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Environment International, ανέλυσε 36,6 εκατομμύρια γεννήσεις που έγιναν το καλοκαίρι σε 250 πόλεις και κωμοπόλεις σε 13 χώρες, ανάμεσά τους η Εσθονία, η Ιταλία και η Ισπανία, την περίοδο 1979-2019.
Ποιες χώρες πλήττονται περισσότερο;
Μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών που αναλύθηκαν, η Ισπανία κατέγραψε τον υψηλότερο δείκτη, με 1.080 πρόωρες γεννήσεις ανά εκατομμύριο κατά τη θερμή περίοδο του έτους, με την πόλη Λεόν στην κορυφή της λίστας.
Ακολούθησε η Ιταλία, με 974 πρόωρες γεννήσεις ανά εκατομμύριο, και η Εσθονία με 814 πρόωρες γεννήσεις ανά εκατομμύριο.
Αντίθετα, η Ελβετία είχε το χαμηλότερο ποσοστό από όλες τις χώρες που εξετάστηκαν, με 628 πρόωρες γεννήσεις ανά εκατομμύριο.
Ωστόσο, η ζέστη δεν επηρεάζει όλες τις γυναίκες το ίδιο: παράγοντες όπως το κλίμα, τα κοινωνικοοικονομικά χαρακτηριστικά και οι υποδομές υγείας μπορεί να μεταβάλλουν την ευαλωτότητα των εγκύων στη ζέστη, σύμφωνα με τη μελέτη.
Νεαρές ανύπαντρες μητέρες με χαμηλότερο μορφωτικό επίπεδο και σε ευάλωτη κοινωνικοοικονομική κατάσταση ενδέχεται να διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο πρόωρου τοκετού λόγω ζέστης.
Το πιο ευαίσθητο στάδιο της κύησης είναι από την 31η έως την 40ή εβδομάδα.
Πώς η ζέστη προκαλεί πρόωρο τοκετό;
Η ζέστη ενδέχεται να αυξήσει τη θερμοκρασία του σώματος και να προκαλέσει συσπάσεις της μήτρας.
Η αφυδάτωση που προκαλεί η ζέστη διαταράσσει τη διαδικασία διατήρησης της σωστής συγκέντρωσης βασικών μετάλλων, όπως το ασβέστιο και το μαγνήσιο, στον οργανισμό και μειώνει τη ροή αίματος προς τον πλακούντα.
Επιπλέον, η ζέστη ενεργοποιεί φλεγμονώδεις διεργασίες και προκαλεί ανισορροπία ανάμεσα στην παραγωγή και τη συσσώρευση δραστικών μορφών οξυγόνου στα κύτταρα και στους ιστούς, κάτι που μπορεί να διαταράξει την ανάπτυξη του εμβρύου και να επιταχύνει την ωρίμανση του τραχήλου της μήτρας.
Οι έγκυες είναι ιδιαίτερα ευάλωτες, επειδή ο οργανισμός τους παράγει περισσότερη θερμότητα από το συνηθισμένο λόγω της ανάπτυξης του εμβρύου, ενώ ταυτόχρονα έχει μειωμένη ικανότητα να την αποβάλλει εξαιτίας της αύξησης του βάρους.