Αποκλειστική συνέντευξη: ο υπουργός Εξωτερικών της Μοντεβιδέο Μάριο Λουμπέτκιν μιλά για τη συμφωνία Mercosur, τις πολιτικές επιλογές της Ουρουγουάης και τις προσπάθειες Τραμπ να επιβληθεί στην αμερικανική ήπειρο
Ο υπουργός Εξωτερικών της Ουρουγουάης, Μάριο Λουμπέτκιν, κάλεσε την Ευρωπαϊκή Ένωση να αξιοποιήσει αυτό που ο ίδιος χαρακτηρίζει ιστορική ευκαιρία ολοκληρώνοντας την κύρωση της εμπορικής συμφωνίας ΕΕ-Mercosur, προειδοποιώντας ότι η Ευρώπη κινδυνεύει να παραχωρήσει επιρροή στη Λατινική Αμερική στην Κίνα και σε άλλες παγκόσμιες δυνάμεις, εάν η συμφωνία βαλτώσει.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Μιλώντας στο Euronews στη διάρκεια επίσκεψής του στις Βρυξέλλες, ο Λουμπέτκιν, με την Ουρουγουάη να έχει μόλις αναλάβει την εκ περιτροπής προεδρία του Mercosur, χαρακτήρισε τη συμφωνία «ποιοτικό άλμα» στις σχέσεις ανάμεσα στην Ευρώπη και τη Νότια Αμερική και υποστήριξε ότι το μπλοκ έχει ήδη εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του.
«Οι τέσσερις χώρες του Mercosur κύρωσαν τη συμφωνία μέσα σε μόλις δύο μήνες», είπε ο Λουμπέτκιν. «Αυτό δεν έχει ξανασυμβεί. Κυβερνήσεις τόσο της δεξιάς όσο και της αριστεράς συμφώνησαν, γιατί βλέπουμε τη συμφωνία ως στρατηγικής σημασίας, όχι μόνο για εμάς, αλλά και για την Ευρώπη».
Η συμφωνία, η οποία ολοκληρώθηκε πολιτικά έπειτα από διαπραγματεύσεις άνω των δύο δεκαετιών, για το Mercosur μπήκε στη φάση εφαρμογής την 1η Μαΐου.
Στην Ευρώπη, ωστόσο, η διαδικασία κύρωσης παραμένει πολιτικά αμφιλεγόμενη, με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να αποτελεί το μεγαλύτερο διαδικαστικό εμπόδιο.
Αναμονή για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
Τον Ιανουάριο του 2026, το Κοινοβούλιο ψήφισε να ζητήσει γνωμοδότηση από το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ) σχετικά με το κατά πόσο η νομική δομή της συμφωνίας και η προσωρινή της εφαρμογή είναι συμβατές με τις Συνθήκες της ΕΕ.
Ως αποτέλεσμα, το Κοινοβούλιο δεν έχει ακόμη δώσει τη συγκατάθεσή του. Η διαδικασία είναι ουσιαστικά παγωμένη έως ότου εκδοθεί η γνωμοδότηση του Δικαστηρίου, κάτι που μπορεί να πάρει πάνω από έναν χρόνο.
Εν τω μεταξύ, η συνολική Συμφωνία Σύνδεσης/Εταιρικής Σχέσης δεν έχει ακόμη τεθεί πλήρως σε ισχύ, παρότι ο εμπορικός πυλώνας λειτουργεί ήδη προσωρινά.
Ο Λουμπέτκιν δήλωσε ότι έχει ελάχιστες αμφιβολίες πως το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα εγκρίνει τελικά τη συμφωνία, αν και αναγνώρισε ότι το χρονοδιάγραμμα παραμένει αβέβαιο.
«Δεν ξέρω αν θα γίνει το 2027 ή το 2028», είπε. «Αυτό είναι απόφαση της Ευρώπης. Από τη δική μας πλευρά, η διαδικασία έχει ολοκληρωθεί».
Αντί να περιμένει τις Βρυξέλλες, η Ουρουγουάη σκοπεύει να προχωρήσει.
Ως προεδρεύουσα του Mercosur, το Μοντεβιδέο σχεδιάζει να οργανώσει τον πρώτο εμπορικό φόρουμ ΕΕ-Mercosur τον Δεκέμβριο και συνεργάζεται με τις υπηρεσίες της Επιτρόπου Εμπορίου της ΕΕ για την ενίσχυση της εμπορικής συνεργασίας, ακόμη και πριν ολοκληρωθεί η διαδικασία κύρωσης.
«Οι πολίτες μας δεν μπορούν να περιμένουν», είπε ο Λουμπέτκιν. «Χρειάζονται τώρα συγκεκριμένες απαντήσεις».
Ένα μεταβαλλόμενο γεωπολιτικό τοπίο
Ο Λουμπέτκιν υποστήριξε ότι η συμφωνία έχει αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερη στρατηγική βαρύτητα απ’ ό,τι πριν από πέντε χρόνια, καθώς το παγκόσμιο εμπόριο διαμορφώνεται ολοένα και περισσότερο από τη γεωπολιτική αντιπαράθεση.
«Η Ευρώπη πρέπει να σκεφτεί με ποιες περιοχές μπορεί να συνεργαστεί, που διαθέτουν συμπληρωματικά πλεονεκτήματα», είπε. «Πρόκειται για συμφωνία αμοιβαίου οφέλους».
Σύμφωνα με τον υπουργό, οι Ευρωπαίοι μπορούν να προσδοκούν αυξημένες ροές επενδύσεων, ισχυρότερη οικονομική ανάπτυξη και νέες θέσεις εργασίας, καθώς οι επιχειρήσεις και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού επεκτείνουν τις δραστηριότητές τους.
Πρόσθεσε ότι η συμφωνία δεν αφορά απλώς τις εξαγωγές της Νότιας Αμερικής προς τις ευρωπαϊκές αγορές. «Υπάρχει σημαντική επενδυτική δυνατότητα και στη δική μας περιοχή», είπε ο Λουμπέτκιν. «Η ροή είναι αμφίδρομη».
Προειδοποίηση προς την Ευρώπη
Παράλληλα, ο Λουμπέτκιν έστειλε σαφές μήνυμα στους Ευρωπαίους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής: το Mercosur δεν πρόκειται να περιμένει επ’ αόριστον. «Αν η Ευρώπη απορρίψει αυτή τη συμφωνία, οι συνέπειες θα είναι πολύ μεγαλύτερες για την Ευρώπη παρά για εμάς», είπε.
Σε ερώτηση αν η Κίνα θα αποτελούσε τον προφανή εναλλακτικό εταίρο, ο Λουμπέτκιν απάντησε χωρίς δισταγμό: «Προφανώς».
Τα τελευταία 14 χρόνια η Κίνα έχει εξελιχθεί στον μεγαλύτερο εμπορικό εταίρο της Ουρουγουάης, ενώ η Ευρώπη παραμένει η σημαντικότερη πηγή επενδύσεων για τη χώρα και οι Ηνωμένες Πολιτείες κυριαρχούν στις υπηρεσίες.
Αντί να επιλέξει στρατόπεδο, ο Λουμπέτκιν τόνισε ότι η Ουρουγουάη σκοπεύει να εμβαθύνει ταυτόχρονα τις σχέσεις της με όλες τις μεγάλες δυνάμεις.
«Δεν συνεργαζόμαστε με την Κίνα εναντίον των Ηνωμένων Πολιτειών», είπε. «Συνεργαζόμαστε με την Κίνα, με τις Ηνωμένες Πολιτείες και με την Ευρωπαϊκή Ένωση».
Κατά τη διάρκεια της εξάμηνης προεδρίας της Ουρουγουάης στο Mercosur, το μπλοκ ελπίζει επίσης να ολοκληρώσει τις εμπορικές διαπραγματεύσεις με τον Καναδά, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και την Ινδία, διευρύνοντας παράλληλα τις σχέσεις με τις χώρες της ASEAN και την Αφρική.
«Κανείς δεν θα περιμένει», προειδοποίησε ο Λουμπέτκιν.
Απόρριψη της αντιπαλότητας μεγάλων δυνάμεων
Ο Λουμπέτκιν απέρριψε τις εκτιμήσεις ότι η Ουρουγουάη κινδυνεύει να βρεθεί παγιδευμένη ανάμεσα στην Ουάσινγκτον και το Πεκίνο, παρά την αυξανόμενη πίεση από την κυβέρνηση του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ για περιορισμό της κινεζικής επιρροής σε όλη τη Λατινική Αμερική.
«Η πολιτική μας είναι θετική, δεν στρέφεται εναντίον κανενός», είπε. «Θέλουμε να εμβαθύνουμε τις επιχειρηματικές σχέσεις με όλους τους εταίρους μας».
Αυτή η προσπάθεια ισορροπίας αντανακλά τη γενικότερη εξωτερική πολιτική της Ουρουγουάης υπό την κεντροαριστερή κυβέρνηση που ανέλαβε καθήκοντα τον Μάρτιο του 2025.
Παρά το ολοένα και πιο συντηρητικό πολιτικό τοπίο στη Λατινική Αμερική, ο Λουμπέτκιν απέρριψε την άποψη ότι η Ουρουγουάη απομονώνεται.
Επικαλέστηκε την πρόσφατη επίσκεψη του προέδρου της Χιλής Γκαμπριέλ Μπόριτς ως απόδειξη ότι οι ιδεολογικές διαφορές υποχωρούν μπροστά στην πρακτική συνεργασία.
«Όποια κι αν είναι η πολιτική τοποθέτηση των κυβερνήσεων, δεξιά ή αριστερά, οι χώρες χρειάζονται η μία την άλλη», είπε ο Λουμπέτκιν. «Ο κόσμος αλλάζει και η συνεργασία γίνεται πιο σημαντική από τις πολιτικές ταμπέλες».
Για την Ουρουγουάη, η Ευρώπη παραμένει ο προτιμώμενος στρατηγικός εταίρος. Όμως το μήνυμα του Λουμπέτκιν στις Βρυξέλλες ήταν σαφές: το παράθυρο ευκαιρίας δεν θα μείνει ανοιχτό για πάντα.
«Αν η Ευρώπη προχωρήσει, θα ωφεληθούν και οι δύο πλευρές», είπε. «Αν όχι, το Mercosur θα συνεχίσει να ανοίγει νέες πόρτες αλλού».