Ο πρωθυπουργός της Πολωνίας εξήγγειλε Τείχος Μνήμης στη Βαρσοβία για τα θύματα της σφαγής από Ουκρανούς εθνικιστές του UPA
Οξείς τόνους χρησιμοποίησε ο πρωθυπουργός της Πολωνίας Ντόναλντ Τουσκ σε βίντεο που ανήρτησε στο Χ με αφορμή τα γεγονότα που διαδραματίστηκαν πριν από 83 χρόνια στην περιοχή της Βολυνίας. Ο Τουσκ χαρακτήρισε ευθέως τη σφαγή ως γενοκτονία και κάλεσε να αναγνωριστεί η αλήθεια και να καταδικαστούν οι υπεύθυνοι.
«11 Ιουλίου είναι η επέτειος της “Ματωμένης Κυριακής”, δηλαδή του αποκορυφώματος του εγκλήματος στη Βολυνία. Επρόκειτο για γενοκτονία που διέπραξαν Ουκρανοί εθνικιστές σε βάρος Πολωνών και άλλων πολιτών της Πολωνίας από τις ανατολικές περιοχές της Δεύτερης Πολωνικής Δημοκρατίας. Υποχρέωσή μας απέναντι στα θύματα, αλλά και τρόπος να ξεπεράσουμε το επώδυνο παρελθόν προς ένα καλύτερο μέλλον, είναι η αλήθεια. Και αλήθεια σημαίνει να δείξουμε και να ονομάσουμε τους ενόχους. Σημαίνει την απερίφραστη καταδίκη αυτού του εγκλήματος» δήλωσε ο Ντόναλντ Τουσκ στο βίντεο που δημοσιεύθηκε στην πλατφόρμα X.
Τείχος Μνήμης στη Βαρσοβία
Ο Τουσκ υπογράμμισε ότι η μνήμη των θυμάτων δεν μπορεί να αποτελεί αντικείμενο πολιτικών αντιπαραθέσεων ή αποσιώπησης. Όπως τόνισε, το πολωνικό κράτος έχει την υποχρέωση να εξασφαλίσει την αξιοπρεπή μνημόνευση όλων των δολοφονημένων, ενώ η ιστορική αλήθεια αποτελεί θεμέλιο της συμφιλίωσης.
Ο Τουσκ επισήμανε ότι, ως πρωθυπουργός της πολωνικής κυβέρνησης, ανέλαβε «αποτελεσματικές προσπάθειες» για την επανέναρξη των εκταφών των θυμάτων της σφαγής, καθώς και «άλλων δικών μας θυμάτων των πολέμων του 20ού αιώνα στην Ουκρανία», των οποίων οι σοροί δεν είχαν μέχρι σήμερα ταφεί με τον δέοντα σεβασμό.
– «Θέλουμε να διασώσουμε τη μνήμη καθενός και καθεμιάς τους, με όνομα και επίθετο. Γι’ αυτό στη Βαρσοβία θα ανεγερθεί ένα Τείχος Μνήμης με αιώνια φλόγα και με τα ονόματα κάθε εντοπισμένου και ταυτοποιημένου θύματος των πολέμων του 20ού αιώνα στην Ουκρανία» είπε.
Τουσκ προς την Ουκρανία: Πρέπει να είστε έτοιμοι για την αλήθεια
Όπως είπε ο Τουσκ, η μνήμη και η αλήθεια για τη σφαγή στη Βολυνία πρέπει να βοηθήσουν στην οικοδόμηση ενός καλύτερου μέλλοντος χωρίς μίσος και περιφρόνηση. Πρόσθεσε επίσης ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση οικοδομήθηκε πάνω στο θεμέλιο της αποτίμησης του παρελθόντος και της συμφιλίωσης μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Υπονόησε ότι η Ουκρανία, χωρίς να λογοδοτήσει και να αναγνωρίσει το έγκλημα στη Βολυνία, δεν θα είναι έτοιμη για ένταξη στην ΕΕ.
– «Η Ευρώπη της ειρήνης και του αμοιβαίου σεβασμού, η Ευρώπη που συμφιλιώθηκε μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, έγινε δυνατή χάρη στην αλήθεια και στο να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους. Όποιος θέλει να ενταχθεί σε αυτή την κοινότητα πρέπει να είναι έτοιμος για αυτή την αλήθεια» είπε ο Τουσκ.
Κλείνοντας την ομιλία του, ο Τουσκ απηύθυνε έκκληση για αλληλεγγύη απέναντι στις κοινές απειλές και για δράση με γνώμονα το μέλλον των επόμενων γενεών. «Είναι κοινή ευθύνη της Πολωνίας, της Ουκρανίας και της Ευρώπης» είπε.
Η σφαγή στη Βολυνία: Δολοφονημένοι από τους γείτονες
Η 11η Ιουλίου είναι στην Πολωνία εθνική ημέρα μνήμης των θυμάτων της γενοκτονίας που διέπραξαν Ουκρανοί εθνικιστές σε βάρος των πολιτών της Δεύτερης Πολωνικής Δημοκρατίας. Με αυτή την αφορμή, η Καγκελαρία του Προέδρου Καρόλ Ναβρότσκι δημοσίευσε ένα γραφικό με απόσπασμα τραγουδιού, όπου γίνεται λόγος για τις κραυγές ανθρώπων «που δολοφονούνταν από τους γείτονες».
Ο πρόεδρος της Βουλής, Βουόντζιμιερζ Τσαρζάστι, από την πλευρά του κάλεσε να μην χρησιμοποιούνται τα τραγικά ιστορικά γεγονότα για την τρέχουσα πολιτική αντιπαράθεση.
«Ο σεβασμός προς τα θύματα επιβάλλει να μην παίζουμε με τη μνήμη τους για πρόσκαιρους πολιτικούς σκοπούς» δήλωσε ο Τσαρζάστι σε βίντεο στην πλατφόρμα X. Πρόσθεσε ότι καλό παράδειγμα διαχείρισης της δύσκολης ιστορίας είναι οι πολωνο-γερμανικές σχέσεις των τελευταίων 30 ετών.
83 χρόνια από τη «Ματωμένη Κυριακή»
Η 11η Ιουλίου 1943 θεωρείται η κορύφωση της σφαγής στη Βολυνία. Εκείνη την ημέρα, μονάδες του Ουκρανικού Επαναστατικού Στρατού (UPA), με τη στήριξη μέρους του τοπικού πληθυσμού, πραγματοποίησαν συντονισμένες επιθέσεις σε δεκάδες πολωνικούς οικισμούς στη Βολυνία. Οι περιοχές αυτές ανήκαν στην Πολωνία πριν από το ξέσπασμα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, ενώ σήμερα βρίσκονται στη δυτική Ουκρανία. Θύματα ήταν κυρίως άμαχοι – γυναίκες, παιδιά και ηλικιωμένοι – που συχνά δολοφονούνταν κατά τη διάρκεια των κυριακάτικων λειτουργιών στις εκκλησίες ή μέσα στα σπίτια τους.
Οι ιστορικοί επισημαίνουν ότι επρόκειτο για μέρος μιας ευρύτερης εκστρατείας εθνοκάθαρσης σε βάρος του πολωνικού πληθυσμού της Βολυνίας και της Ανατολικής Γαλικίας. Οι εκτιμήσεις για τον αριθμό των θυμάτων διαφέρουν, ωστόσο συνήθως γίνεται λόγος για δεκάδες χιλιάδες δολοφονημένους Πολωνούς. Η ίδια η Ματωμένη Κυριακή περιλάμβανε επιθέσεις σε σχεδόν εκατό οικισμούς και έγινε σύμβολο ολόκληρου του εγκλήματος.