Πάνω από 600.000 εκτάρια έχουν καεί στην ΕΕ φέτος – Η Κομισιόν ζητά περισσότερη πρόληψη και επενδύσεις στην πολιτική προστασία
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, προειδοποίησε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να προσαρμόσει τα συστήματα πολιτικής προστασίας της σε έναν κόσμο όπου οι έκτακτες ανάγκες είναι ολοένα συχνότερες, εκδηλώνονται ταυτόχρονα και είναι πιο σοβαρές, καθώς μια εξαιρετικά πρώιμη περίοδος δασικών πυρκαγιών άσκησε αυξανόμενη πίεση στις εθνικές υπηρεσίες πυρόσβεσης.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
«Πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι για έναν κόσμο όπου τα ακραία φαινόμενα συμβαίνουν συχνότερα, σε περισσότερα μέρη και ταυτόχρονα», δήλωσε η φον ντερ Λάιεν τη Δευτέρα στους δημοσιογράφους από το Ευρωπαϊκό Κέντρο Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών, μια μονάδα του τμήματος πολιτικής προστασίας της Κομισιόν.
Η πρόεδρος της Κομισιόν αναγνώρισε ότι οι καταστροφές αλλάζουν ως προς τη φύση τους, καθώς η κλιματική αλλαγή καθιστά τα ακραία καιρικά φαινόμενα πιο απρόβλεπτα, ενώ οι κρίσεις μπορούν ολοένα και περισσότερο να εκδηλώνονται ταυτόχρονα και να ξεπερνούν τις δυνατότητες μεμονωμένων χωρών.
Η φον ντερ Λάιεν υπογράμμισε τη διεθνή διάσταση της φετινής αντιμετώπισης των δασικών πυρκαγιών, λέγοντας ότι ο μηχανισμός πολιτικής προστασίας της ΕΕ έχει ενεργοποιηθεί 10 φορές για δασικές πυρκαγιές από τον Απρίλιο.
Σχεδόν 800 πυροσβέστες είχαν προ-τοποθετηθεί σε περιοχές υψηλού κινδύνου, ενώ ομάδες από 25 χώρες αναπτύχθηκαν κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, καθώς από τον Μάιο έχουν καταγραφεί τέσσερα κύματα καύσωνα στην Ευρώπη.
Η Επίτροπος Ανθρωπιστικής Βοήθειας και Διαχείρισης Κρίσεων, Χάντζα Λαχμπίμπ, η οποία μίλησε δίπλα στη φον ντερ Λάιεν, δήλωσε ότι περίπου 300.000 άνθρωποι απομακρύνθηκαν από τις περιοχές τους αυτό το καλοκαίρι λόγω των δασικών πυρκαγιών.
«Έχουμε μια καλή στρατηγική, αλλά πρέπει να εντείνουμε τις προσπάθειές μας, γιατί η κλιματική αλλαγή δεν χτυπά την πόρτα, βρίσκεται ήδη μέσα στο δωμάτιο. Βρίσκεται μέσα στην Ευρώπη. Δυστυχώς, είμαστε η ήπειρος που θερμαίνεται ταχύτερα», δήλωσε η Λαχμπίμπ.
Από πού προέρχονται τα χρήματα;
Περισσότερα από 600.000 εκτάρια έχουν καεί σε ολόκληρη την ΕΕ φέτος, σύμφωνα με την Κομισιόν — περισσότερα από τα διπλάσια σε σχέση με τον μακροπρόθεσμο μέσο όρο των τελευταίων δύο δεκαετιών.
Αντιμέτωπη με ολοένα συχνότερες κλιματικές καταστροφές, η φον ντερ Λάιεν υποστήριξε ότι δεν αρκεί πλέον η απλή κινητοποίηση πόρων όταν ξεσπούν πυρκαγιές, πλημμύρες ή σεισμοί. Η ΕΕ θέλει τα διδάγματα από κάθε κρίση να αξιοποιούνται για καλύτερη προετοιμασία και έγκαιρη παρέμβαση.
Ωστόσο, οι κυβερνήσεις της ΕΕ δέχονται πιέσεις για τη μείωση των δαπανών, καθώς αυξάνονται οι εντάσεις ενόψει της επανέναρξης των διαπραγματεύσεων για τον προτεινόμενο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ για την περίοδο 2027–2034, με τη Γερμανία, την Αυστρία, τη Δανία, τη Φινλανδία, την Ολλανδία και τη Σουηδία να επιδιώκουν τη μείωσή του.
Σε πρόσφατη συνέντευξή του στο Euronews, ο Επίτροπος αρμόδιος για τη Δράση για το Κλίμα, Βόπκε Χούκστρα, αναγνώρισε τη δύσκολη δημοσιονομική κατάσταση, επέμεινε όμως ότι οι αρχικές επενδύσεις είναι φθηνότερες από το να πληρώνουμε επανειλημμένα για τις ζημιές που προκαλεί η κλιματική αλλαγή.
«Όλα τα στοιχεία δείχνουν ότι η πραγματοποίηση των αρχικών επενδύσεων είναι πολύ φθηνότερη από το να πλήττεσαι από πυρκαγιές, να πλήττεσαι από πλημμύρες και στη συνέχεια να πληρώνεις για τις ζημιές. Αυτό είναι απλώς πολύ πιο δαπανηρό», δήλωσε ο Χούκστρα.
Ετοιμότητα απέναντι σε υβριδικές απειλές;
Την ίδια στιγμή, η προσέγγιση της ΕΕ στην πολιτική προστασία μετατοπίζεται ολοένα περισσότερο από την προετοιμασία για μεμονωμένες καταστροφές στον σχεδιασμό για πολλαπλές κρίσεις που εκτυλίσσονται ταυτόχρονα.
Οι πλημμύρες, οι δασικές πυρκαγιές και άλλα ακραία καιρικά φαινόμενα συνυπάρχουν πλέον με κυβερνοεπιθέσεις, σαμποτάζ κρίσιμων υποδομών, όπως οι ενεργειακές υποδομές και τα νοσοκομεία, καθώς και άλλες «υβριδικές» απειλές που μπορούν να διαταράξουν την καθημερινή ζωή χωρίς να μοιάζουν με μια συμβατική στρατιωτική επίθεση.
Πρόσφατα, οι Ευρωπαίοι επίτροποι από χώρες της ανατολικής πτέρυγας κάλεσαν τη φον ντερ Λάιεν να αναλάβει επείγουσα δράση για τις αυξανόμενες ρωσικές απειλές κατά των χωρών της Βαλτικής, μεταξύ άλλων με τη δημιουργία ενός νέου συντονιστή υψηλού επιπέδου για την περιοχή.
Τον Μάρτιο του 2025, η Λαχμπίμπ προειδοποίησε για την ανάγκη ισχυρότερου συντονισμού, αποθεμάτων έκτακτης ανάγκης και ενός πιο ανθεκτικού πληθυσμού, συμπεριλαμβανομένων οδηγιών προς τα νοικοκυριά ώστε να μπορούν να αντιμετωπίσουν τις ανάγκες τους μόνα τους για τουλάχιστον 72 ώρες.