Αξιωματούχοι στο ανατολικό μέτωπο του ΝΑΤΟ λένε ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις επικείμενης ρωσικής επίθεσης, ενώ ενισχύουν την άμυνα και προειδοποιούν για κλιμάκωση σαμποτάζ και προκλήσεων της Μόσχας στην Ευρώπη
Σχεδόν μία εβδομάδα μετά το μυστικό ταξίδι του διευθυντή της CIA, Τζον Ράτκλιφ, στη Μόσχα, που αναζωπύρωσε τους φόβους ότι η Ρωσία ίσως ετοιμάζεται να τεστάρει το ΝΑΤΟ, Ευρωπαίοι αξιωματούχοι αντικρούουν τις εκτιμήσεις ότι μια συμβατική επίθεση είναι πιθανό να επίκειται.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Από τη Φινλανδία και τη Ρουμανία έως τις χώρες της Βαλτικής, οι κυβερνήσεις δηλώνουν ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις πως η Μόσχα προετοιμάζεται για άμεση σύγκρουση με το ΝΑΤΟ, την ώρα που συνεχίζουν να ενισχύουν την άμυνά τους και προειδοποιούν για την αυξανόμενη ρωσική απειλή.
Αξιωματούχοι σε ολόκληρη την ανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ υποστηρίζουν ότι η προετοιμασία για ενδεχόμενη ρωσική επιθετικότητα δεν ταυτίζεται με την προσδοκία ότι θα συμβεί.
Ο Τζον Χάρντι, αναπληρωτής διευθυντής του Προγράμματος Ρωσίας στο αμερικανικό think tank Foundation for Defence of Democracies, δήλωσε στο Euronews ότι ο Ράτκλιφ ενδεχομένως μετέφερε περισσότερα από ένα μηνύματα στη Μόσχα.
«Κατά τη δική μου άποψη, μια συμβατική ρωσική στρατιωτική επίθεση εναντίον κράτους-μέλους του ΝΑΤΟ εξακολουθεί να είναι εξαιρετικά απίθανη, ιδίως όσο συνεχίζεται ο πόλεμος στην Ουκρανία», είπε ο Χάρντι. «Ωστόσο, παρότι το σενάριο αυτό παραμένει γενικά απίθανο, υπάρχουν λόγοι να θεωρούμε ότι ο κίνδυνος αυξάνεται κάπως.»
«Ο πόλεμος με το Ιράν έχει μειώσει την ετοιμότητα των ΗΠΑ, ενώ η κυβέρνηση Τραμπ έχει καλλιεργήσει αμφιβολίες για την πολιτική βούληση των ΗΠΑ να υπερασπιστούν την Ευρώπη. Τους τελευταίους μήνες έχουμε δει παραβιάσεις του εναέριου χώρου του ΝΑΤΟ που ενδέχεται να αποσκοπούσαν στο να δοκιμάσουν την αντίδρασή μας.»
Ο Χάρντι πρόσθεσε ότι Αμερικανοί αξιωματούχοι πιθανόν ανησυχούν για το τι θα μπορούσε να κάνει ο Πούτιν αν αισθανθεί «απογοητευμένος ή στριμωγμένος» στην Ουκρανία, αν και ο ίδιος θεωρεί μια δεύτερη φάση ρωσικής επιστράτευσης ως την πιο πιθανή αντίδραση.
Δεν διαφαίνεται άμεση επίθεση, αλλά απαιτείται ετοιμότητα
Η εκτίμηση του Χάρντι σε γενικές γραμμές αντανακλά όσα λένε δημόσια οι Ευρωπαίοι ηγέτες.
Ο πρόεδρος της Φινλανδίας, Αλεξάντερ Στουμπ, απέρριψε τις προβλέψεις ότι η Ρωσία θα μπορούσε να είναι έτοιμη να επιτεθεί σε χώρα του ΝΑΤΟ μέσα στα επόμενα χρόνια.
«Αν κάποιος έχει μια τέτοια κρυστάλλινη σφαίρα, καλώς. Εγώ απλώς δεν βλέπω ούτε ενδείξεις ούτε στοιχεία που να το στηρίζουν», δήλωσε ο Στουμπ στην εφημερίδα Bild της Γερμανίας το σαββατοκύριακο, προσθέτοντας ότι οι πληροφορίες που έχει στη διάθεσή του επιβεβαιώνουν την εκτίμησή του.
«Δεν έχει κανένα νόημα για καμία δύναμη στον κόσμο να δοκιμάσει την αποφασιστικότητα αυτής της συμμαχίας.»
Παρά ταύτα, η Φινλανδία ενισχύει την άμυνά της κατά μήκος των 1.340 χιλιομέτρων των συνόρων της με τη Ρωσία, ενώ η Σουηδία έκανε δεκτό αίτημα του Ελσίνκι να στείλει μαχητικά Gripen και ένα πολεμικό πλοίο για να στηρίξει την επιτήρηση της φινλανδικής επικράτειας κατά μήκος των συνόρων.
Οι φινλανδικές αρχές δεν βλέπουν αντίφαση: η αυξημένη στρατιωτική ετοιμότητα αποσκοπεί στην αποτροπή της Ρωσίας και στην προστασία από drones, παραβιάσεις του εναέριου χώρου και άλλες μορφές κλιμάκωσης, όχι στην προετοιμασία για επικείμενη επίθεση.
Παρόμοια εκτίμηση διατυπώνει και η Ρουμανία. Ο υπουργός Άμυνας, Ράντου Μιρούτσα, δήλωσε την Κυριακή στο ρουμανικό τηλεοπτικό δίκτυο Digi24 ότι το Βουκουρέστι και οι σύμμαχοί του ανταλλάσσουν διαρκώς πληροφορίες, χωρίς «καμία ένδειξη» ότι η Ρωσία σκοπεύει να επιτεθεί σε μέλος του ΝΑΤΟ.
«Δεν πιστεύω ότι η Ρωσία έχει την πρόθεση να επιτεθεί σε χώρα-μέλος του ΝΑΤΟ», είπε ο Μιρούτσα.
Η Ρουμανία μοιράζεται σύνορα 614 χιλιομέτρων με την Ουκρανία και έχει δει επανειλημμένα ρωσικά drones να εισέρχονται στην επικράτειά της.
Ο πρωθυπουργός της Λετονίας, Άντρις Κούλμπεργκς, ήταν ακόμη πιο σαφής, δηλώνοντας σε ανάρτησή του στο X ότι το επίπεδο στρατιωτικής απειλής για τη χώρα δεν έχει αλλάξει και πως ο κίνδυνος άμεσης ρωσικής εισβολής παραμένει χαμηλός.
Η Λετονία, πάντως, παραμένει σε αυξημένη επιφυλακή για κυβερνοεπιθέσεις, δολιοφθορές, προκλήσεις και drones, ενώ ενισχύει τα ανατολικά σύνορά της μαζί με τους συμμάχους της στο ΝΑΤΟ.
«Η ετοιμότητα για μια πιθανή απειλή δεν ταυτίζεται με μια άμεση απειλή», είπε ο Κούλμπεργκς. «Δεν πρέπει να συγχέονται αυτά τα δύο.»
Η Λιθουανία, η Εσθονία και η Λετονία συγκαταλέγονται μεταξύ των χωρών του ΝΑΤΟ με τις υψηλότερες στρατιωτικές δαπάνες σε σχέση με το μέγεθος των οικονομιών τους.
Όταν ο «υβριδικός» πόλεμος είναι ήδη πόλεμος
Η Πολωνία υιοθετεί πιο προσεκτικό τόνο.
Ο Πολωνός πρωθυπουργός, Ντόναλντ Τουσκ, δήλωσε, μετά την ενημέρωση που είχε το σαββατοκύριακο από τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, ότι «η κλιμάκωση από ρωσικής πλευράς προχωρά».
«Δεν μπορούμε να αποκλείσουμε προκλήσεις από τη Ρωσία εναντίον κάποιου μέλους του ΝΑΤΟ», είπε ο Τουσκ. «Οι επόμενοι έξι μήνες θα είναι καθοριστικοί και πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι, ως Πολωνία και ως ΝΑΤΟ, για διάφορα σενάρια.»
Η προειδοποίησή του αναδεικνύει μια ακόμη διάσταση της ευρωπαϊκής εκτίμησης απειλής: μπορεί μια συμβατική επίθεση να μην θεωρείται άμεση, αλλά η ρωσική επιθετικότητα ήδη εκδηλώνεται με άλλες μορφές.
Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις κατηγορούν τη Μόσχα για κυβερνοεπιθέσεις, δολιοφθορές και άλλες εχθρικές ενέργειες σε όλη την ήπειρο, ενώ ρωσικά αεροσκάφη και drones έχουν επανειλημμένα παραβιάσει τον εναέριο χώρο του ΝΑΤΟ.
Ο υπουργός Εξωτερικών της Εσθονίας, Μάργους Τσαχνά, υποστήριξε σε ανάρτησή του στο X ότι ο χαρακτηρισμός τέτοιων ενεργειών ως «υβριδικός πόλεμος» υποβαθμίζει την απειλή.
Απαντώντας σε δηλώσεις του επικεφαλής της εσθονικής υπηρεσίας εξωτερικών πληροφοριών, Κάουπο Ρόσιν, ο Τσαχνά έγραψε: «Φτάνει με τους ευφημισμούς. Η εκστρατεία δολιοφθοράς και αποσταθεροποίησης του Πούτιν σε όλη την Ευρώπη δεν είναι “υβριδικός πόλεμος”. Είναι κρατικά υποκινούμενη τρομοκρατία. Ας την αποκαλούμε με το όνομά της.»
Ο Χάρντι σημείωσε επίσης ότι τέτοιες ρωσικές ενέργειες βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη.
«Όσον αφορά επιθετικές ενέργειες κάτω από το όριο του ανοικτού πολέμου, όπως εμπρησμούς σε ευρωπαϊκές αμυντικές εγκαταστάσεις, αυτές ήδη συμβαίνουν, και μάλιστα εδώ και χρόνια, αλλά με περιορισμένη στρατηγική επίδραση», είπε στο Euronews.
«Η Μόσχα έχει δυνατότητες να κλιμακώσει σε αυτό το επίπεδο, αλλά είναι απίθανο ότι έτσι θα πετύχει πολύ μεγαλύτερο αποτέλεσμα και μπορεί μάλιστα να της γυρίσει μπούμερανγκ.»