Υπερυπολογιστής στο κέντρο BSC-CNS στη Βαρκελώνη συνδυάζει κλασική με ψηφιακή και αναλογική κβαντική υπολογιστική.
Ισπανία εγκαινίασε τον τρίτο κβαντικό υπερυπολογιστή της, μια επένδυση 9,8 εκατομμυρίων ευρώ, για να επιταχύνει την έρευνα και την τεχνητή νοημοσύνη (ΤΝ). Το Barcelona Supercomputing Center (BSC) ενσωμάτωσε έναν τρίτο κβαντικό υπολογιστή, ο οποίος θα ενταχθεί στο σύστημα MareNostrum 5, ικανό να συνδυάζει κλασική υπερυπολογιστική ισχύ, τεχνητή νοημοσύνη και κβαντική υπολογιστική.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Το νέο μηχάνημα έχει σχεδιαστεί και κατασκευαστεί από τη βαρκελωνέζικη εταιρεία Qilimanjaro Quantum Tech και έχει χρηματοδοτηθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την Κρατική Γραμματεία Ψηφιοποίησης και Τεχνητής Νοημοσύνης. Πρόκειται για έναν κβαντικό υπολογιστή αναλογικού τύπου, σε αντίθεση με τους δύο κβαντικούς υπολογιστές που είχαν εγκατασταθεί προηγουμένως, οι οποίοι είναι ψηφιακοί.
Ενώ οι κλασικοί υπολογιστές λειτουργούν με bits, τα οποία κάθε στιγμή μπορούν να έχουν μόνο την τιμή 0 ή 1, η κβαντική υπολογιστική χρησιμοποιεί qubits, ικανά να αναπαριστούν και τις δύο καταστάσεις ταυτόχρονα. Αυτή η δυνατότητα επιτρέπει την ανάπτυξη αλγορίθμων πολύ πιο ισχυρών και την αντιμετώπιση προβλημάτων που οι παραδοσιακοί υπολογιστές μετά βίας μπορούν να λύσουν.
MareNostrum Ona: 53 ερευνητικά έργα
Οι τρεις κβαντικοί υπολογιστές του BSC βρίσκονται στο παρεκκλήσι του πύργου Torre Girona, στον ίδιο χώρο που φιλοξένησε από το 2005 έως το 2023 τις τέσσερις πρώτες εκδοχές του υπερυπολογιστή MareNostrum.
Το κβαντικό τμήμα του MareNostrum 5 ονομάζεται MareNostrum Ona. Οι δύο πρώτες του μηχανές, που τέθηκαν σε λειτουργία τον Φεβρουάριο του 2025, έχουν ήδη συγκεντρώσει 4.200 ώρες υπολογισμού από τα εγκαίνιά τους. Αυτός ο χρόνος κατανεμήθηκε σε 53 ερευνητικά έργα που επιλέχθηκαν μέσω επίσημων προσκλήσεων του Ισπανικού Δικτύου Υπερυπολογισμού (RES).
Τεχνολογία 100% ευρωπαϊκή
Αυτός ο νέος κβαντικός υπολογιστής θα ενταχθεί στο ευρωπαϊκό δίκτυο κβαντικής υπολογιστικής που προωθεί η πρωτοβουλία European High Performance Computing Joint Undertaking (EuroHPC JU), το πρόγραμμα με το οποίο η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει να ενισχύσει τις δυνατότητες υπερυπολογισμού της και να αναπτύξει δική της τεχνολογική υποδομή.
Μέχρι σήμερα, ο φορέας EuroHPC JU έχει αποκτήσει έξι κβαντικούς υπολογιστές, κατανεμημένους σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες. Τρεις από αυτούς, εγκατεστημένοι στην Πολωνία, Τσεχική Δημοκρατία και Γερμανία, έχουν ήδη εγκαινιαστεί και αποτελούν τμήμα ενός μελλοντικού δικτύου διασυνδεδεμένων συστημάτων για επιστημονική έρευνα και τεχνολογική ανάπτυξη.
Η περιφερειακή υπουργός Έρευνας και Πανεπιστημίων της Generalitat, Νούρια Μονσεράτ, υπογράμμισε ότι αυτό το έργο «ενισχύει την ιδέα της ευρωπαϊκής τεχνολογικής κυριαρχίας απέναντι στις 'big tech' των Ηνωμένων Πολιτειών». «Μέσω τεχνολογιών που αναπτύσσονται εδώ, στον υπερυπολογιστή, με καταλανικές και ισπανικές δημόσιες πολιτικές και μεγάλες συμμαχίες με την Ευρώπη, είμαστε σε θέση να παράγουμε δική μας και ευρωπαϊκή τεχνολογία, επιδιώκοντας τη στρατηγική αυτονομία ώστε να μη εξαρτώμαστε από τρίτες χώρες», κατέληξε.
Ο νέος αυτός υπολογιστής αποτελεί έτσι ορόσημο για το ισπανικό και το ευρωπαϊκό τεχνολογικό οικοσύστημα και συνιστά ένα ακόμη βήμα στην πορεία προς την ευρωπαϊκή τεχνολογική κυριαρχία που ακολουθούν η EuroHPC και το BSC, σε ευθυγράμμιση με τη στρατηγική της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη μείωση της εξάρτησης από κρίσιμες υποδομές τρίτων χωρών.