Με ανοικτή επιστολή, αεροδρόμια, αεροπορικές και φορείς αερομεταφορών ζητούν από την Κομισιόν προσωρινή αναστολή του συστήματος Εισόδου/Εξόδου Σένγκεν (EES) στις περιόδους αιχμής, προειδοποιώντας ότι καθυστερήσεις έως πέντε ώρες στα σύνορα πλήττουν επιβάτες, πτήσεις και τουρισμό.
Τα ευρωπαϊκά αεροδρόμια και οι αεροπορικές εταιρείες απηύθυναν επείγουσα έκκληση προς την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, προειδοποιώντας ότι η εφαρμογή του Συστήματος Εισόδου/Εξόδου Σένγκεν (EES) έχει φτάσει σε «κρίσιμο σημείο» και προκαλεί σοβαρές αναταράξεις για εκατομμύρια ταξιδιώτες στην κορύφωση της θερινής περιόδου.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Σε ανοικτή επιστολή (πηγή στα Αγγλικά) που δημοσιεύτηκε την 1η Ιουλίου, οι αεροπορικοί φορείς ACI EUROPE, Airlines for Europe (A4E) και η Διεθνής Ένωση Αερομεταφορών (IATA) κάλεσαν τις Βρυξέλλες να επιτρέψουν στα κράτη μέλη να αναστέλλουν προσωρινά το ψηφιακό σύστημα συνόρων όταν ο όγκος των επιβατών υπερβαίνει τη λειτουργική του ικανότητα.
«Σήμερα έχουμε φτάσει σε κρίσιμο σημείο», έγραψαν οι οργανισμοί. «Η τρέχουσα εφαρμογή του EES έχει σοβαρές λειτουργικές συνέπειες, διαταράσσει το ταξίδι των επιβατών και θέτει τις συνοριακές αρχές, τα αεροδρόμια και τις αεροπορικές εταιρείες υπό αφόρητη πίεση».
«Για τον λόγο αυτό ζητούμε την άμεση παρέμβασή σας, πριν η κατάσταση επιδεινωθεί περαιτέρω κατά την αιχμή της θερινής ταξιδιωτικής περιόδου».
Το EES τέθηκε σε πλήρη λειτουργία σε ολόκληρη τη ζώνη Σένγκεν τον Απρίλιο του 2026, αντικαθιστώντας τη σφράγιση διαβατηρίων για τους περισσότερους ταξιδιώτες εκτός ΕΕ με ένα ψηφιακό σύστημα που καταγράφει τις εισόδους και τις εξόδους μαζί με βιομετρικά δεδομένα, όπως δακτυλικά αποτυπώματα και εικόνες προσώπου.
Το σύστημα έχει σχεδιαστεί για να ενισχύει την ασφάλεια των συνόρων, να εντοπίζει όσους υπερβαίνουν τη διάρκεια της βίζας τους και να απλοποιεί τη διαχείριση των εξωτερικών συνόρων.
Ωστόσο, η αεροπορική βιομηχανία υποστηρίζει ότι η εφαρμογή του έχει το αντίθετο αποτέλεσμα σε πολλά αεροδρόμια.
Σύμφωνα με την επιστολή, οι χρόνοι αναμονής στον έλεγχο διαβατηρίων φτάνουν πλέον «έως και τις πέντε ώρες στις περιόδους αιχμής», με αποτέλεσμα να χάνονται ανταποκρίσεις, να καθυστερούν οι αναχωρήσεις και να αυξάνεται η πίεση στο προσωπικό πρώτης γραμμής των αεροδρομίων.
Οι φορείς προειδοποίησαν ότι και τα μικρότερα αεροδρόμια που εξυπηρετούν δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς αντιμετωπίζουν δυσκολίες, καθώς οι επιβάτες σχηματίζουν ουρές έξω από τους τερματικούς σταθμούς επειδή οι εγκαταστάσεις ελέγχου συνόρων δεν προλαβαίνουν να εξυπηρετήσουν τις αφίξεις.
«Οι αεροπορικές εταιρείες βρίσκονται αντιμέτωπες με μισοάδεια αεροπλάνα την ώρα που κλείνουν οι πύλες, ενώ οι επιβάτες παραμένουν εγκλωβισμένοι στις ουρές των συνοριακών ελέγχων», αναφέρει η επιστολή.
Ο κλάδος αναγνώρισε ότι στα κράτη μέλη έχει ήδη επιτραπεί να αναστείλουν προσωρινά τη συλλογή βιομετρικών δεδομένων έως τις αρχές Σεπτεμβρίου, υποστήριξε όμως ότι αυτή η ευελιξία δεν έχει αποτρέψει τις υπερβολικές ουρές ούτε τις λειτουργικές δυσχέρειες.
Καθώς τα ευρωπαϊκά αεροδρόμια αναμένεται να διαχειριστούν περίπου 40 εκατομμύρια περισσότερους επιβάτες τον Ιούλιο και τον Αύγουστο σε σχέση με τους δύο προηγούμενους μήνες, οι οργανισμοί προειδοποίησαν ότι οι συνθήκες μπορεί να επιδεινωθούν γρήγορα χωρίς επιπλέον μέτρα.
Στην επιστολή τους «ζητούν με κάθε σεβασμό» από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να «ενεργήσει τώρα» και να λάβει τα εξής μέτρα «χωρίς καθυστέρηση»:
- Να παράσχει άμεσα στα κράτη μέλη όλη την αναγκαία ευελιξία ώστε να μπορούν να αναστέλλουν πλήρως το EES, προληπτικά, όποτε ο όγκος των επιβατών υπερβαίνει τη λειτουργική ικανότητα των εγκαταστάσεων συνοριακού ελέγχου, τουλάχιστον για όλο τον Ιούλιο και τον Αύγουστο.
- Σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη και τον κλάδο, να θεσπίσει έως τον Σεπτέμβριο έναν μόνιμο μηχανισμό λειτουργικής ευελιξίας, που θα επιτρέπει στις αρχές συνοριακού ελέγχου να αναστέλλουν τις διαδικασίες του EES υπό σαφώς καθορισμένες εξαιρετικές περιστάσεις, ώστε να διασφαλίζεται μια αποδοτική και προσανατολισμένη στον επιβάτη διαχείριση των συνόρων.
Το κύρος της ΕΕ και η εμπιστοσύνη στο κανονιστικό πλαίσιο «διακυβεύονται επίσης», αναφέρει η επιστολή. Η Ευρώπη πρέπει να παραμείνει προορισμός που είναι «όχι μόνο ασφαλής αλλά και αποτελεσματικός, φιλόξενος και ανταγωνιστικός».
Προειδοποιεί ακόμη ότι ορισμένοι διεθνείς επισκέπτες «επαναξετάζουν τα ταξίδια τους» προς την Ευρώπη λόγω της «προοπτικής υπερβολικών καθυστερήσεων στα σύνορα», γεγονός που «υπονομεύει ιδίως τη φήμη της Ευρώπης, τον ευρωπαϊκό τουρισμό και τη συνδεσιμότητα».
Το WTTC ζητά συντονισμένη δράση
Σε απάντηση της ανοικτής επιστολής των ACI Europe, A4E και IATA, το Παγκόσμιο Συμβούλιο Ταξιδίων και Τουρισμού (WTTC) ζητά «συντονισμένη δράση» ώστε να διασφαλιστεί η εφαρμογή του EES χωρίς να διαταράσσεται το ταξίδι.
Αναγνωρίζοντας μεν τη σημασία του εκσυγχρονισμού των συστημάτων συνόρων και της ενίσχυσης της ασφάλειας σε όλη την Ευρώπη, το WTTC έχει προειδοποιήσει επανειλημμένα ότι, χωρίς επαρκή ευελιξία, αξιόπιστο εξοπλισμό, επαρκές προσωπικό και ενημέρωση των ταξιδιωτών, «οι λειτουργικές στενώσεις κινδυνεύουν να υπονομεύσουν την εμπειρία των επισκεπτών και την παγκόσμια ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης ως προορισμού».
Αν τα προβλήματα δεν αντιμετωπιστούν, η Ευρώπη θα μπορούσε να βρεθεί σε «σαφές μειονέκτημα» έναντι άλλων προορισμών παγκοσμίως που προσφέρουν ταχύτερες και πιο ομαλές διαδικασίες εισόδου, σημείωσε το WTTC.
Πρόσφατη ανάλυση του WTTC δείχνει ότι σταθεροί χρόνοι αναμονής στα σύνορα τριών ή περισσότερων ωρών θα μπορούσαν να «αποθαρρύνουν σημαντικά τη ζήτηση», με περίπου το ένα τρίτο των ταξιδιωτών να δηλώνουν ότι θα ήταν λιγότερο πιθανό να επισκεφθούν τη ζώνη Σένγκεν. Εφαρμοζόμενο στις προβλέψεις για το 2026, αυτό θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο έως και 41 εκατομμύρια αφίξεις και 45,4 δισεκατομμύρια δολάρια σε δυνητικές δαπάνες επισκεπτών στην Ευρώπη.
«Το EES συνιστά ένα σημαντικό βήμα προς πιο έξυπνα και ασφαλή σύνορα για την Ευρώπη», δήλωσε η Γκλόρια Γκεβάρα, πρόεδρος και διευθύνουσα σύμβουλος του WTTC. «Όμως η εφαρμογή του πρέπει να είναι πρακτική, συντονισμένη και με επίκεντρο τον ταξιδιώτη. Αν οι μεγάλες καθυστερήσεις γίνουν ανεκτή πρακτική, οι ταξιδιώτες θα στραφούν αλλού.
Η Ευρώπη δεν έχει την πολυτέλεια να διακινδυνεύσει την ανταγωνιστικότητά της ή την εμπειρία που προσφέρει σε εκατομμύρια επισκέπτες. Ενθαρρύνουμε τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής να συνεργαστούν στενά με τον κλάδο, ώστε το σύστημα να ανταποκριθεί στην υπόσχεσή του για καλύτερα σύνορα χωρίς να δημιουργεί ακούσια εμπόδια στα ταξίδια».