Σύγκρουση στη Μέση Ανατολή αυξάνει το ενεργειακό κόστος: ο ΟΗΕ προειδοποιεί ότι η παγκόσμια οικονομία βιώνει ένα από τα ασθενέστερα έτη από την κρίση του 2008, με την Ευρώπη μεταξύ των πιο πληγέντων.
Ο ΟΗΕ αναθεώρησε προς τα κάτω την πρόβλεψή του για την παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη και προς τα πάνω τις εκτιμήσεις για τον πληθωρισμό φέτος, ανταποκρινόμενος στην κρίση στη Μέση Ανατολή και στην άνοδο των τιμών του πετρελαίου.
Οι οικονομολόγοι του ΟΗΕ δήλωσαν ότι η παγκόσμια αύξηση του ΑΕΠ προβλέπεται πλέον στο 2,5% για το 2026, από 2,7% τον Ιανουάριο, και θα μπορούσε να υποχωρήσει έως και στο 2,1% «σε ένα πιο δυσμενές σενάριο».
Αυτό θα ήταν ένας από τους πιο ασθενικούς ρυθμούς ανάπτυξης σε αυτόν τον αιώνα, εξαιρουμένων της πανδημίας COVID-19 και της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2008, δήλωσε ο Σαντάνου Μουκέρτζι, διευθυντής οικονομικής ανάλυσης στο Τμήμα Οικονομικών και Κοινωνικών Υποθέσεων του ΟΗΕ.
«Δεν βρισκόμαστε κοντά» σε ύφεση, είπε, αλλά προειδοποίησε ότι η ζωή μπορεί να γίνει δυσκολότερη για δισεκατομμύρια ανθρώπους και ότι ορισμένες χώρες ενδέχεται να δουν τις οικονομίες τους να συρρικνώνονται.
Ο παγκόσμιος πληθωρισμός αναμένεται να αυξηθεί στο 3,9% φέτος, κατά 0,8 ποσοστιαίες μονάδες πάνω από την πρόβλεψη του Ιανουαρίου, πριν οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ εξαπολύσουν αεροπορικές επιθέσεις κατά του Ιράν. Η Τεχεράνη απάντησε μπλοκάροντας τα Στενά του Ορμούζ, έναν κρίσιμο θαλάσσιο διάδρομο για τη μεταφορά πετρελαίου, φυσικού αερίου, λιπασμάτων και άλλων πετρελαϊκών προϊόντων.
«Οι αυξημένες τιμές της ενέργειας είναι ένας ισχυρός παράγοντας, όπως και οι τιμές των προϊόντων διύλισης που είναι κρίσιμα για τη βιομηχανική παραγωγή και τις εμπορικές μεταφορές», σημείωσε ο Μουκέρτζι.
Τόνισε ότι δεν θα βιώσουν όλες οι χώρες τον ίδιο ρυθμό πληθωρισμού. Στις πλουσιότερες ανεπτυγμένες χώρες, ο πληθωρισμός προβλέπεται να αυξηθεί από 2,6% το 2025 σε 2,9% το 2026.
Στις αναπτυσσόμενες χώρες, αναμένεται να επιταχυνθεί από 4,2% σε 5,2%, καθώς το υψηλότερο κόστος ενέργειας, μεταφορών και εισαγόμενων αγαθών διαβρώνει τα πραγματικά εισοδήματα.
Ο αντίκτυπος του πολέμου στο Ιράν είναι ιδιαίτερα άνισος, με τις σοβαρότερες οικονομικές ζημιές να συγκεντρώνονται στη Δυτική Ασία, μια περιοχή με 21 αραβικές χώρες, συμπεριλαμβανομένων εκείνων στον Περσικό Κόλπο, σύμφωνα με την έκθεση World Economic Situation and Prospects για τα μέσα του 2026.
Η οικονομική ανάπτυξη στην περιοχή προβλέπεται να μειωθεί από 3,6% το 2025 σε 1,4% το 2026, «εξαιτίας όχι μόνο του ενεργειακού σοκ αλλά και των άμεσων ζημιών στις υποδομές και των σοβαρών διαταραχών στην παραγωγή πετρελαίου, το εμπόριο και τον τουρισμό».
Στην Αφρική, ο μέσος ρυθμός ανάπτυξης προβλέπεται να μειωθεί ελαφρά, από 4,2% πέρσι σε 3,9% φέτος. Στη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική, η ανάπτυξη αναμένεται να επιβραδυνθεί από 2,5% σε 2,3%.
Η οικονομία των Ηνωμένων Πολιτειών αναμένεται να παραμείνει «συγκριτικά ανθεκτική», με ρυθμό ανάπτυξης 2% που προβλέπεται για φέτος, σε γενικές γραμμές στο ίδιο επίπεδο με το 2025.
Η Ευρώπη, αντίθετα, «είναι πιο εκτεθειμένη, με τη μεγάλη εξάρτηση από τις εισαγωγές ενέργειας να πιέζει τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις». Η οικονομική ανάπτυξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση αναμένεται να επιβραδυνθεί από 1,5% το 2025 σε 1,1% το 2026, ενώ η ανάπτυξη του Ηνωμένου Βασιλείου προβλέπεται να υποχωρήσει ακόμη περισσότερο, από 1,4% πέρσι σε 0,7% φέτος.
Στην Ασία, το διαφοροποιημένο ενεργειακό μείγμα της Κίνας, τα σημαντικά στρατηγικά αποθέματα και η στήριξη της κυβέρνησης προσφέρουν ένα δίχτυ προστασίας, με την οικονομική ανάπτυξη να αναμένεται να επιβραδυνθεί μόνο από 5% το 2025 σε 4,6% φέτος.
Η Ινδία αναμένεται να παραμείνει μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες μεγάλες οικονομίες, με επέκταση 6,4% φέτος, από 7,5% το 2025.
«Το ερώτημα για την Κίνα, όπως και στην περίπτωση της Ινδίας και άλλων χωρών, είναι πόσο θα διαρκέσει αυτή η σύγκρουση και ο αντίκτυπός της, διότι όλα αυτά τα διάφορα αποθέματα ασφαλείας είναι σαφώς περιορισμένα», δήλωσε ο ανώτερος οικονομολόγος του ΟΗΕ Ίνγκο Πίτερλε.