Το Kunstenfestivaldesarts στις Βρυξέλλες έχει μικρό προϋπολογισμό αλλά μεγάλες φιλοδοξίες. Κάθε χρόνο, φέρνει κοντά τη φλαμανδική και γαλλόφωνη κοινότητα του Βελγίου, ενώ παράλληλα παρουσιάζει καλλιτέχνες από όλο τον κόσμο - ένα ταιριαστό άνοιγμα της ευρωπαϊκής φεστιβαλικής περιόδου.
Το Kunstenfestivaldesarts στις Βρυξέλλες (KFDA), που εγκαινιάζεται αυτή την Παρασκευή, θα παρουσιάσει φέτος περισσότερες από 170 παραστάσεις παραστατικών τεχνών με προϋπολογισμό καλλιτεχνικής παραγωγής μόλις 1 εκατομμύριο ευρώ - ένα σχεδόν παράδοξο στο σημερινό κλίμα χρηματοδότησης των τεχνών.
Το φεστιβάλ, το οποίο προσελκύει περίπου 30.000 επισκέπτες ετησίως, ανοίγει παραδοσιακά την ευρωπαϊκή περίοδο παραστατικών τεχνών πριν από την Αβινιόν τον Ιούλιο στη νότια Γαλλία και το διεθνές φεστιβάλ του Εδιμβούργου τον Αύγουστο. Ωστόσο, ο τομέας αντιμετωπίζει συνεχείς περικοπές του προϋπολογισμού σε όλη την Ευρώπη εδώ και αρκετά χρόνια.
"Είναι ένας αρκετά μεγάλος προϋπολογισμός και ταυτόχρονα εξαιρετικά περιορισμένος σε σύγκριση με άλλα φεστιβάλ στην Ευρώπη, όπως η Αβινιόν ή άλλα", δήλωσε ο συνδιευθυντής Daniel Blanga Gubbay στο Euronews Culture. "Μας επιτρέπει όμως να υποστηρίξουμε την παραγωγή καλλιτεχνών για παραστάσεις που κάνουν πρεμιέρα κατά τη διάρκεια του φεστιβάλ μας".
Το μοντέλο βασίζεται στη διατήρηση του κόστους των χώρων διεξαγωγής στις Βρυξέλλες σε χαμηλά επίπεδα - πολλοί χώροι παρέχονται δωρεάν - και στις συμπαραγωγές και τις συνεργασίες για τη χρηματοδότηση των έργων των καλλιτεχνών.
Ανακωχή μεταξύ φλαμανδικών και βαλονικών κοινοτήτων
Το φετινό πρόγραμμα περιλαμβάνει σημαντικά ονόματα όπως ο Ιταλός σκηνοθέτης Romeo Castellucci, ο Γάλλος χορογράφος Boris Charmatz και η Ισπανίδα σκηνοθέτης Angélica Liddell.
Υπάρχουν επίσης καλλιτέχνες που παρουσιάζονται για πρώτη φορά στην Ευρώπη, όπως ο Ταϊλανδός χορογράφος Thanapol Virulhakul και οι Ινδονήσιοι χορογράφοι Leu Wijee και Mio Ishida.
Για την πραγματοποίηση των παραγωγών του, το φεστιβάλ συνεργάζεται με διεθνή ιδρύματα όπως το Festival d'Automne της Γαλλίας, το Sharjah Art Foundation στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Taipei Performing Arts Center (TPAC) στην Ταϊβάν.
Με την πάροδο των ετών, το KFDA έχει παρουσιάσει σταθερά καλλιτέχνες από όλο τον κόσμο. Αυτή η ποικιλομορφία αντικατοπτρίζει τη διπλή ταυτότητα του φεστιβάλ, το οποίο χρηματοδοτείται από κοινού από τη φλαμανδική και τη βαλονική κοινότητα του Βελγίου. Οι γαλλόφωνες και ολλανδόφωνες περιοχές, που βρίσκονταν για καιρό σε αντιπαράθεση, παραμερίζουν τις διαφορές τους για μια εκεχειρία τριών εβδομάδων κατά τη διάρκεια του φεστιβάλ.
"Φέτος, θα έχουμε θέατρο επί σκηνής στα φαρσί, στα ισπανικά, στα ταϊλανδέζικα... Ήταν πάντα πρόθεσή μας να διατηρήσουμε αυτή τη γλωσσική πολυφωνία στη σκηνή. Και κάθε παραγωγή υποτιτλίζεται ταυτόχρονα στα γαλλικά, τα ολλανδικά και τα αγγλικά. Πρόκειται για ένα τεράστιο έργο", δήλωσε η Blanga Gubbay.
Το φεστιβάλ, το οποίο διανύει πλέον την 31η χρονιά του, ιδρύθηκε από τον Φλαμανδό σκηνοθέτη Frie Leysen, ο οποίος πίεσε για μια διεθνή εκδήλωση που θα γεφυρώνει το γλωσσικό χάσμα του Βελγίου.
"Συνήθιζε να λέει ότι οι καλλιτέχνες είναι σαν κεραίες, που μας βοηθούν να καταλάβουμε τι συμβαίνει στον κόσμο", πρόσθεσε η Blanga Gubbay.
Η φετινή διοργάνωση αντικατοπτρίζει επίσης τις παγκόσμιες εντάσεις. Στο βιβλίο Prisoners of Love: Prisoners of Love: Until the Sun of Freedom, οι Basel Abbas και Ruanne Abou-Rahme διανθίζουν ποιήματα και τραγούδια Παλαιστίνιων κρατουμένων, δοκιμάζοντας τα όρια των ισραηλινών κατασταλτικών δομών. Εν τω μεταξύ, οι Ali Asghar Dashti και Nasim Ahmadpour παρουσιάζουν το Noli Me Tangere, όπου η απουσία ενός φυλακισμένου Ιρανού ηθοποιού γίνεται μια εντυπωσιακή σκηνική παρουσία, θέτοντας ερωτήματα σχετικά με το θέατρο ως χώρο χειραφέτησης.
Σύμφωνα με την Blanga Gubbay, η πιο "φιλόδοξη" παραγωγή του φεστιβάλ είναι το A Flower of Forgetfulness του Apichatpong Weerasethakul, το οποίο ανοίγει την Παρασκευή. Ο Ταϊλανδός σκηνοθέτης, νικητής του Χρυσού Φοίνικα στις Κάννες το 2010, σκηνοθετεί το έργο στο παρεκκλήσι Brigittines στο κέντρο των Βρυξελλών.
"Ένα μεγάλο λευκό πέπλο αιωρείται στον αέρα του παρεκκλησίου Brigittines, σαν να το μεταφέρει μια συνεχής αναπνοή", αναφέρεται στο πρόγραμμα του Φεστιβάλ. Πάνω στο ύφασμα, προβάλλονται εικόνες που εμφανίζονται και σβήνουν με τις πτυχώσεις και τις σκιές, σαν φευγαλέα όνειρα".