Οι ηγέτες του Λιβάνου, της Αιγύπτου, της Συρίας και της Ιορδανίας, καθώς και ο γενικός γραμματέας του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου, βρέθηκαν στη Λευκωσία για να συναντηθούν με τους ομολόγους τους της Ευρωπαϊκής Ένωσης
Οι ηγέτες της Ε.Ε. υποσχέθηκαν να ενισχύσουν τους δεσμούς ασφάλειας και οικονομίας με τους εταίρους τους στη Μέση Ανατολή και να πιέσουν για τον τερματισμό του πολέμου με το Ιράν, μετά από συνομιλίες που είχαν στην Κύπρο.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Οι ηγέτες του Λιβάνου, της Αιγύπτου, της Συρίας και της Ιορδανίας, καθώς και ο γενικός γραμματέας του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου, βρέθηκαν στη Λευκωσία για να συναντηθούν με τους ομολόγους τους της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο περιθώριο μιας άτυπης συνόδου κορυφής.
«Η τρέχουσα κατάσταση υπογραμμίζει πόσο στενά συνδέεται η ασφάλεια της Ευρώπης με την ασφάλεια της Μέσης Ανατολής και πόσο ζωτικής σημασίας έχει καταστεί η συνεργασία μας στον τομέα της ασφάλειας και της άμυνας», δήλωσε ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα σε συνέντευξη Τύπου μετά τις συνομιλίες.
Αν και δεν ελήφθησαν επίσημες αποφάσεις, η σύνοδος κορυφής έδωσε την ευκαιρία για ανταλλαγή απόψεων σχετικά με τον πόλεμο, την κατάσταση στο Λίβανο και σε ολόκληρο τον Κόλπο, καθώς και τις οικονομικές συνέπειες για την Ευρώπη εν μέσω του αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών από τις ΗΠΑ και του αποκλεισμού των Στενών του Ορμούζ από την Τεχεράνη.
«Οι πρόσφατες εκεχειρίες μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν, του Ισραήλ και του Λιβάνου είναι ευπρόσδεκτες εξελίξεις. Τώρα όλα τα μέρη πρέπει να εμπλακούν με καλή πίστη για την επίτευξη ειρήνης. Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν είναι μέρος της σύγκρουσης, αλλά θα είμαστε μέρος αυτής της λύσης», δήλωσε ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα σε συνέντευξη Τύπου.
Οι μάχες έχουν προς το παρόν ανασταλεί τόσο στο Ιράν όσο και στον Λίβανο. Νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι η κατάπαυση του πυρός με το Ιράν που επρόκειτο να λήξει στις 22 Απριλίου παρατάθηκε επ' αόριστον, ενώ την Πέμπτη δήλωσε ότι η αναστολή των εχθροπραξιών μεταξύ του Ισραήλ και της Χεζμπολάχ στον Λίβανο παρατάθηκε για τρεις εβδομάδες.
Εν τω μεταξύ, ο Λευκός Οίκος ανακοίνωσε το βράδυ της Παρασκευής ότι ο ειδικός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ και ο Τζάρεντ Κούσνερ θα μεταβούν στο Πακιστάν για έναν δεύτερο γύρο συνομιλιών.
Ευρωπαίοι αξιωματούχοι έχουν διατυπώσει την ιδέα μιας πολυεθνικής δύναμης που θα συνοδεύει εμπορικά πλοία και θα καθαρίζει νάρκες στα Στενά του Ορμούζ, αλλά το σχέδιο παραμένει σε πρώιμο στάδιο και δεν είναι σαφές αν θα υλοποιηθεί.
Ακόμη και αν οι ηγέτες της ΕΕ αποφεύγουν την άμεση εμπλοκή στον πόλεμο, στοχεύουν στην παροχή στήριξης στις χώρες της Μέσης Ανατολής που πλήττονται από αυτόν, τις οποίες η ΕΕ θεωρεί στρατηγικούς εταίρους στους τομείς της ενέργειας, της μετανάστευσης και της ψηφιοποίησης.
Ο προσωρινός πρόεδρος της Συρίας ήταν μεταξύ των βασικών περιφερειακών προσωπικοτήτων στις συνομιλίες και επανέλαβε τη σημασία των διμερών σχέσεων με την Ε.Ε. Τις χαρακτήρισε «ουσιαστικές και αναπόφευκτες, ιδίως για τη διασφάλιση της παγκόσμιας ασφάλειας και της σταθερότητας των αλυσίδων εφοδιασμού».
Παράλληλα, ζήτησε από τη διεθνή κοινότητα να «αναλάβει τις ευθύνες της για την αντιμετώπιση όλων των μορφών ισραηλινής επιθετικότητας που πλήττουν τη γη και τα εδάφη μας».
Αύξηση των τιμών της ενέργειας στην Ευρώπη
Ένα άλλο θέμα συζήτησης ήταν η αύξηση των τιμών της ενέργειας σε όλο τον κόσμο λόγω του κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ.
Η αντιπαράθεση διακόπτει σχεδόν όλες τις εξαγωγές μέσω της ζωτικής σημασίας υδάτινης οδού, μέσω της οποίας περνάει περίπου το 20% του πετρελαίου που διακινείται παγκοσμίως σε καιρό ειρήνης.
Η διακοπή έχει εκτοξεύσει τις τιμές της ενέργειας σε όλη την Ευρώπη, προκαλώντας φόβους για ελλείψεις και οικονομική κρίση.
Οι ηγέτες της ΕΕ συζήτησαν μια σειρά νέων μέτρων που παρουσίασε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, όπως κοινωνικά προγράμματα, φορολογικές μειώσεις και επιδοτήσεις για πράσινες τεχνολογίες.
«Από την αρχή αυτής της σύγκρουσης, ο λογαριασμός μας για τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα έχει αυξηθεί κατά 25 δισεκατομμύρια ευρώ χωρίς να προστεθεί ούτε ένα μόριο ενέργειας. Πρέπει να μειώσουμε την υπερβολική εξάρτησή μας από σημαντικά ορυκτά καύσιμα, διότι αυτά μας καθιστούν ευάλωτους σε κρίσεις», δήλωσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.
Η πρόεδρος της Κομισιόν δήλωσε επίσης ότι βρίσκονται σε εξέλιξη εργασίες για την ενίσχυση των οικονομικών, εμπορικών και πολιτικών δεσμών με την Ιορδανία, την Αίγυπτο, τη Συρία και τα κράτη του Κόλπου και πρότεινε οι συνεργασίες αυτές να διευρυνθούν σε θέματα άμυνας.
«Θα μπορούσαμε να εξετάσουμε το ενδεχόμενο επέκτασης του πεδίου εφαρμογής αποστολών όπως η επιχείρηση Aspides που εξελίσσεται από μια απλή προστασία σε έναν πιο εξελιγμένο θαλάσσιο συντονισμό», δήλωσε χωρίς να δώσει περαιτέρω λεπτομέρειες.
Η Aspides είναι η ναυτική αποστολή της Ε.Ε. στην Ερυθρά Θάλασσα, η οποία ξεκίνησε το 2024 για να αποτρέψει επιθέσεις σε εμπορικά πλοία από τις υποστηριζόμενες από το Ιράν δυνάμεις των ανταρτών Χούτι.
«Η απειλή της μαζικής διάδοσης μη επανδρωμένων αεροσκαφών και πυραύλων είναι δυστυχώς μια κοινή πραγματικότητα. Θα πρέπει να δημιουργήσουμε μια διαρθρωτική συνεργασία για την κλιμάκωση της αμυντικής παραγωγής», πρόσθεσε η φον ντερ Λάϊεν.