Στη διάσκεψη της Σάντα Μάρτα συμμετέχουν, μεταξύ άλλων, η Δανία, η Ιρλανδία, η Πορτογαλία, η Ισπανία και το Ηνωμένο Βασίλειο
Ο κόσμος θα πρέπει να βάλει τέλος στις νέες γεωτρήσεις για ορυκτά καύσιμα, δήλωσε ο Ευρωπαίος επίτροπος για τη Δράση για το Κλίμα, Βόπκε Χούκστρα, υπογραμμίζοντας ότι η παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια εξαρτάται από τη μείωση της εξάρτησης από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο.
Μιλώντας την Τρίτη σε διεθνή διάσκεψη στη Σάντα Μάρτα της Κολομβίας, η οποία έχει ως στόχο την πλήρη απεξάρτηση από το πετρέλαιο, το φυσικό αέριο και τον άνθρακα, ο επικεφαλής της ευρωπαϊκής πολιτικής για το κλίμα τόνισε ότι η μετάβαση πρέπει να βασίζεται σε επιστημονικά δεδομένα και μετρήσιμα βήματα.
«Η επιστήμη έχει σημασία στην κλιματική αλλαγή. Και η απομάκρυνση από τα ορυκτά καύσιμα είναι ένας πολύ απτός τρόπος να ακολουθήσουμε την επιστήμη», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η Πρώτη Διεθνής Διάσκεψη για τη Μετάβαση Μακριά από τα Ορυκτά Καύσιμα συγκεντρώνει 60 χώρες, μεταξύ των οποίων και μεγάλους παραγωγούς πετρελαίου, και πραγματοποιείται σε μια κρίσιμη συγκυρία.
Η παγκόσμια ζήτηση για πετρέλαιο και φυσικό αέριο έχει αυξηθεί μετά τον πόλεμο υπό την ηγεσία των ΗΠΑ κατά του Ιράν και το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, μιας ζωτικής σημασίας θαλάσσιας διόδου. Παρ’ όλα αυτά, η Ευρωπαϊκή Ένωση επιμένει ότι ο μακροπρόθεσμος στόχος της καθαρής ενέργειας είναι πιο αναγκαίος από ποτέ.
Ωστόσο, καθώς οι υπουργοί της ΕΕ προσπαθούν να διασφαλίσουν τον εφοδιασμό εν μέσω υψηλών τιμών ενέργειας, ορισμένες χώρες εξετάζουν την προσωρινή αξιοποίηση των αποθεμάτων ορυκτών καυσίμων τους για λόγους ενεργειακής ασφάλειας.
Ακόμη και πριν από τις πρόσφατες αναταράξεις στις αγορές, η Ελλάδα προχώρησε στην πρώτη παραχώρηση άδειας για υπεράκτιες έρευνες πετρελαίου και φυσικού αερίου μετά από τέσσερις δεκαετίες. Η Ιταλία εξετάζει επίσης την επανεκκίνηση υπεράκτιων ερευνών, οι οποίες είχαν ανασταλεί το 2019.
Παράλληλα, η Ρώμη και το Βερολίνο έχουν προτείνει προσωρινή επιστροφή στον άνθρακα για την αντιμετώπιση της εκτίναξης των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας.
Ο Χούκστρα, ωστόσο, υπογράμμισε ότι η πράσινη μετάβαση παραμένει η καλύτερη μακροπρόθεσμη απάντηση. «Πρέπει να μειώσουμε την εξάρτησή μας από τα ορυκτά καύσιμα για την ενεργειακή μας ασφάλεια. Δεν μπορούμε να είμαστε στο έλεος καθεστώτων που κρατούν στα χέρια τους τους πόρους μας», σημείωσε.
«Όσο εξαρτόμαστε από τα ορυκτά καύσιμα, είμαστε ευάλωτοι στη μεταβλητότητα και σε εξωτερικές πιέσεις. Η απάντηση είναι να επενδύσουμε σε προσιτή, αξιόπιστη, εγχώρια καθαρή ενέργεια, να κινηθούμε ταχύτερα προς ένα ηλεκτροδοτούμενο ενεργειακό σύστημα. Για το κλίμα, αλλά και για την ασφάλεια, την ανθεκτικότητα, την ανταγωνιστικότητα και την ανεξαρτησία».
Ο Ευρωπαίος επίτροπος κάλεσε επίσης σε διπλασιασμό της ενεργειακής αποδοτικότητας, τριπλασιασμό των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας έως το 2030 και ενίσχυση της ηλεκτροδότησης, ώστε να μειωθούν οι ευπάθειες από τις διακυμάνσεις τιμών και εφοδιασμού στις διεθνείς αγορές.
Παράλληλα, επισήμανε ότι οι ετήσιες διασκέψεις του ΟΗΕ για το κλίμα, γνωστές ως COP, δεν προχωρούν με την απαιτούμενη ταχύτητα και επάρκεια.
«Όλοι γνωρίζουμε ότι η διαδικασία των COP δυστυχώς δεν αποδίδει πάντα όπως θα έπρεπε. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να τη βελτιώσουμε. Ταυτόχρονα, πρέπει να αξιοποιήσουμε στο έπακρο αυτές τις πολυμερείς πρωτοβουλίες», ανέφερε, ευχαριστώντας τη Βραζιλία για την πρωτοβουλία μετάβασης μακριά από τα ορυκτά καύσιμα που κατατέθηκε στην COP30 τον περασμένο Νοέμβριο.
Νέα ώθηση για την COP31
Στη διάσκεψη της Σάντα Μάρτα συμμετέχουν, μεταξύ άλλων, η Δανία, η Ιρλανδία, η Πορτογαλία, η Ισπανία και το Ηνωμένο Βασίλειο.
Η ειδική απεσταλμένη του Ηνωμένου Βασιλείου για το Κλίμα, Ρέιτσελ Κάιτε, δήλωσε ότι η κρίση στα Στενά του Ορμούζ έχει οδηγήσει πολλές χώρες σε στροφή προς την καθαρή ενέργεια, προσθέτοντας ότι το Λονδίνο είναι έτοιμο να στηρίξει όσους επιθυμούν να επιταχύνουν τη μετάβασή τους.
Η Ισπανίδα υπουργός Ενέργειας και Περιβάλλοντος, Σάρα Αάγκεςεν, χαρακτήρισε τη συνάντηση «επιτυχημένη», σημειώνοντας ότι θα συμβάλει στη διαμόρφωση συμμαχιών ενόψει της COP31 που θα πραγματοποιηθεί στην Τουρκία.
«Η εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα μας καθιστά εξαιρετικά ευάλωτους», τόνισε, υπογραμμίζοντας την ανάγκη επιτάχυνσης της πράσινης ατζέντας.
Στη διάσκεψη συμμετέχουν επίσης μεγάλοι παραγωγοί πετρελαίου, όπως ο Καναδάς, η Νορβηγία, η Βραζιλία και η Νιγηρία, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ρωσία δεν προσκλήθηκαν λόγω των θέσεών τους υπέρ της συνέχισης των εξορύξεων, σύμφωνα με την κολομβιανή πλευρά.
Η υπουργός Περιβάλλοντος της Κολομβίας, Ιρένε Βέλες Τόρες, δήλωσε ότι πρόκειται για μια «συμμαχία προθύμων» που επιχειρεί να ξεπεράσει τα αδιέξοδα των διεθνών διαπραγματεύσεων.
Παρότι δεν αναμένονται δεσμευτικές αποφάσεις, στόχος της συνάντησης είναι ο καθορισμός κοινών δράσεων που δύσκολα θα μπορούσαν να υλοποιηθούν μεμονωμένα από κάθε χώρα.