Πάλιο της Σιένα στις 16 Αυγούστου: Ενισχυμένη ασφάλεια με ανιχνευτές μετάλλων και σύστημα κατά ντρόουν, ενώ συνεχίζεται η διαμαρτυρία φιλόζωων που ζητούν την κατάργηση της ιπποδρομίας
Το Πάλιο της Σιένα (Palio di Siena) είναι μια ιστορική, παραδοσιακή ιπποδρομία που γίνεται δύο φορές τον χρόνο (2 Ιουλίου και 16 Αυγούστου) στην κεντρική πλατεία Piazza del Campo της Σιένα, στην Τοσκάνη της Ιταλίας. Δέκα άλογα και αναβάτες, χωρίς σέλα, εκπροσωπούν ισάριθμες συνοικίες (contrade) της πόλης σε έναν αγώνα που διαρκεί μόλις 90 δευτερόλεπτα
Φέτος, η Σιένα προετοιμάζεται για το Πάλιο της 16ης Αυγούστου με ενισχυμένα μέτρα ασφαλείας. Ενόψει της άφιξης χιλιάδων ανθρώπων στην Πιάτσα ντελ Κάμπο και στο ιστορικό κέντρο, οι αρχές έχουν προβλέψει αυστηρότερους ελέγχους σε σχέση με το ραντεβού της 2ας Ιουλίου, με ανιχνευτές μετάλλων στις εισόδους, οδοφράγματα, περιπολίες στους βασικούς οδικούς άξονες και ένα σύστημα αντι-drone.
Το σχέδιο καταρτίστηκε από την Επαρχιακή Επιτροπή Δημόσιας Τάξης και Ασφάλειας, υπό την προεδρία του νομάρχη Σιένα, Βαλέριο Μάσιμο Ρομέο, παρουσία της δημάρχου Νικολέτα Φάμπιο, του αστυνομικού διευθυντή Ούγκο Αντζελόνε και της ηγεσίας των σωμάτων ασφαλείας, της Πυροσβεστικής, της υγειονομικής υπηρεσίας Asl Toscana Sud Est, του Magistrato delle Contrade και της Δημοτικής Αστυνομίας.
Είσοδοι με ανιχνευτές μετάλλων
Η καρδιά του σχεδίου ασφαλείας θα είναι η Πιάτσα ντελ Κάμπο. Οι έλεγχοι στο κοινό θα ενταθούν μέσω 11 σημείων πρόσβασης, όπου θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν φορητοί ανιχνευτές μετάλλων για τον έλεγχο της εισόδου και τον εντοπισμό τυχόν επικίνδυνων αντικειμένων.
Προβλέπονται επίσης 12 οδικά μπλόκα, μεταξύ των οποίων ορισμένα στα σημεία πρόσβασης στη ζώνη περιορισμένης κυκλοφορίας (Ztl), ώστε να αποτραπεί η πρόσβαση οχημάτων στην περιοχή της πλατείας. Πριν από τις εκδηλώσεις θα γίνει και προληπτική εκκαθάριση των χώρων που εμπλέκονται.
Η Τροχαία θα ενισχύσει τις περιπολίες στους βασικούς οδικούς άξονες που οδηγούν στη Σιένα, ενώ συνολικά, στις διάφορες φάσεις που πλαισιώνουν το Πάλιο, θα απασχοληθούν περίπου 1.000 στελέχη των σωμάτων ασφαλείας, συμπεριλαμβανομένης της Δημοτικής και της Επαρχιακής Αστυνομίας.
Ο συντονισμός των επιχειρήσεων θα ανατεθεί σε ένα Ενιαίο Κέντρο Συντονισμού που θα στηθεί στην Τόρε ντελ Μάντζα. Οι ρυθμίσεις για το Πάλιο της 16ης Αυγούστου καθορίστηκαν επίσης από τον δήμο με ειδικές αποφάσεις.
Κατά των drones επιστρατεύεται και ο Στρατός
Ιδιαίτερη προσοχή θα δοθεί στον εναέριο χώρο πάνω από την Πιάτσα ντελ Κάμπο. Μονάδα του Στρατού θα διαθέτει σύστημα C-UAS αντι-drone, με στόχο την αντιμετώπιση τυχόν μη επανδρωμένων ιπτάμενων μέσων χωρίς άδεια.
Στο μέτωπο της αντιμετώπισης έκτακτης ανάγκης, η Πυροσβεστική θα αναπτύξει περίπου 100 πυροσβέστες, με Τοπική Μονάδα Διοίκησης στην Πιάτσα Ιντιπεντέντσα. Το υγειονομικό σκέλος θα περιλαμβάνει περίπου 100 διασώστες, 18 ασθενοφόρα, τρεις επιχειρησιακούς σταθμούς και τρία σημεία παροχής πρώτων βοηθειών.
Στόχος είναι να διαχειριστούν όχι μόνο την ίδια την κούρσα, αλλά και το σύνολο της ροής των ανθρώπων που θα κινηθούν γύρω από τη διοργάνωση και τις διάφορες φάσεις της.
Το Πάλιο παραμένει στο επίκεντρο των διαμαρτυριών των ζωοφιλικών οργανώσεων
Πίσω από τη μεγάλη οργανωτική και ασφαλείας μηχανή μένει ωστόσο ανοιχτό ένα άλλο μέτωπο: αυτό της προστασίας των αλόγων. Το Πάλιο της Σιένα αμφισβητείται εδώ και χρόνια από τις ζωοφιλικές οργανώσεις, που θεωρούν επικίνδυνη την κούρσα στο χώμα της Πιάτσα ντελ Κάμπο και ζητούν ριζικό μετασχηματισμό της, μέχρι και την πλήρη κατάργησή της.
Η LAV υποστηρίζει εδώ και καιρό ότι ο κίνδυνος ατυχημάτων συνδέεται και με τα χαρακτηριστικά της διαδρομής και ειδικότερα με τις στροφές της πίστας. Η οργάνωση αναφέρει ότι στη Σιένα έχουν σκοτωθεί περίπου 50 άλογα από το 1975 και ζητεί την κατάργηση των Παλίων στα οποία χρησιμοποιούνται ζώα. Το 2025 η LAV επανήλθε στο ζήτημα και της τηλεοπτικής μετάδοσης του Πάλιο, καλώντας τα κανάλια να μην προωθούν την εκδήλωση.
Και η Oipa υποστηρίζει εδώ και χρόνια την ανάγκη κατάργησης της διοργάνωσης. Μετά την ακύρωση των Παλίων του 2020, η οργάνωση είχε επαναλάβει ότι η παράδοση δεν μπορεί να υπερισχύει της προστασίας των ζώων.
Παρόμοια θέση έχει εκφράσει και η οργάνωση Animalisti Italiani, η οποία πρότεινε να μετατραπεί η διοργάνωση, αντικαθιστώντας την κούρσα αλόγων με αγώνα μεταξύ ανθρώπων, διατηρώντας ενδεχομένως τον παραδοσιακό χαρακτήρα της γιορτής αλλά χωρίς τη συμμετοχή ζώων.
Η πρόταση νόμου Μπραμπίλα αναζωπυρώνει τη σύγκρουση
Το ζήτημα επανήλθε δυναμικά και στο πολιτικό πεδίο το 2026, με την πρόταση νόμου που κατέθεσε στη Βουλή η Μικέλα Βιτόρια Μπραμπίλα για την προστασία των ιπποειδών και την αναγνώρισή τους ως ζώων συντροφιάς.
Το κείμενο προβλέπει, μεταξύ άλλων, περιορισμούς στη χρήση ιπποειδών σε θεάματα και εκδηλώσεις, συμπεριλαμβανομένων των ιστορικών, όταν θεωρούνται επικίνδυνες, αγχωτικές ή επιβλαβείς για τη σωματική και ψυχική ευζωία του ζώου. Πρόκειται για ρύθμιση που θα μπορούσε να έχει άμεσες συνέπειες για το Πάλιο της Σιένα. Η πρόταση κατατέθηκε μαζί με άλλες κοινοβουλευτικές πρωτοβουλίες για το ίδιο θέμα και άνοιξε ξανά τη συζήτηση για τη χρήση αλόγων σε ιστορικές αναβιώσεις.
Η Μπραμπίλα, ωστόσο, διευκρίνισε σε παρέμβασή της τον περασμένο Φεβρουάριο ότι το ζητούμενο δεν είναι απαραίτητα «να μην γίνεται πια το Πάλιο», αλλά η μείωση των κινδύνων για τα άλογα, με παρεμβάσεις και στην ταχύτητα και στα χαρακτηριστικά της διαδρομής.
Πιο κατηγορηματική είναι η θέση των βασικών ζωοφιλικών οργανώσεων: η LAV και η Oipa ζητούν ανοιχτά την κατάργηση των αγώνων με άλογα, ενώ οι Animalisti Italiani έχουν θέσει και το ενδεχόμενο μετασχηματισμού της διοργάνωσης σε αγώνα χωρίς ζώα.
Απέναντι σε αυτές τις θέσεις, η Σιένα κλείνει τις γραμμές της. Η δήμαρχος Νικολέτα Φάμπιο χαρακτήρισε το Πάλιο «συλλογική ταυτότητα» και απέρριψε την ιδέα ότι η παράδοση μπορεί να καταργηθεί με νόμο, υποστηρίζοντας ότι με τα χρόνια έχουν θεσπιστεί κτηνιατρικά πρωτόκολλα και ειδικοί έλεγχοι για την προστασία των αλόγων.
Η αντιπαράθεση, επομένως, δεν περιορίζεται στους ζωόφιλους και τους διοργανωτές: από τη μία, όσοι θεωρούν το Πάλιο ιστορική και πολιτιστική κληρονομιά που πρέπει να διαφυλαχθεί μέσα από ολοένα αυστηρότερους κανόνες, και από την άλλη, όσοι εκτιμούν ότι καμία παράδοση δεν μπορεί να δικαιολογήσει την έκθεση των ζώων σε κίνδυνο ατυχημάτων και ζητούν την οριστική εγκατάλειψη της ιπποδρομίας.