Ευρωπαίοι αξιωματούχοι υποβαθμίζουν τον αντίκτυπο του δημοψηφίσματος στην Ισλανδία καθώς οι υπουργοί Ευρωπαϊκών Υποθέσεων συναντήθηκανστο Δουβλίνο για τη διεύρυνση
Το πλήγμα του όχι στο δημοψήφισμα της Ισλανδίας για την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση βρέθηκε στο επίκεντρο της συζήτησης των υπουργών Ευρωπαϊκών Υποθέσεων που συναντήθηκαν στο Δουβλίνο.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Η Κομισιόν καλείται πλέον να διατηρήσει ζωντανή τη δυναμική της διεύρυνσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κάτι που μετά το αποτέλεσμα του ισλανδικού δημοψηφίσματος απαιτεί μεγαλύτερη προσπάθεια.
Το περασμένο Σάββατο, οι Ισλανδοί ψηφοφόροι απέρριψαν με ποσοστό 52,8% την επανέναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με τις Βρυξέλλες, οι οποίες είχαν παγώσει από το 2013.
Σε ερώτηση αν το αποτέλεσμα σημαίνει ότι η ΕΕ έχει γίνει λιγότερο ελκυστική, η επίτροπος Διεύρυνσης Μάρτα Κος επέμεινε ότι δεν ισχύει κάτι τέτοιο, επισημαίνοντας ότι τους τελευταίους οκτώ μήνες έχει σημειωθεί περισσότερη πρόοδος στην ένταξη νέων μελών απ’ ό,τι τα προηγούμενα 25 χρόνια.
«Αυτή η δυναμική θα συνεχιστεί και το φθινόπωρο», δήλωσε η Κος. «Λυπάμαι για την απόφαση των Ισλανδών να μην επιστρέψουν στη διαδικασία ένταξης. Συμμετέχουν στην ενιαία αγορά. Συμμετέχουν στη Σένγκεν. Όμως η Ευρωπαϊκή μας Ένωση είναι πολύ περισσότερα από αυτά τα δύο».
«Βλέπω τώρα μια τάση να περιορίζεται η Ευρωπαϊκή Ένωση σε μια οικονομική κοινότητα. Αυτό απέχει πολύ από την ουσία της Ένωσής μας», πρόσθεσε, επισημαίνοντας την ανάγκη της Ευρώπης να σταθεί ενωμένη απέναντι στις αυξανόμενες απειλές για την ασφάλεια που προέρχονται από τη Ρωσία.
Η Κος πρόσθεσε ότι εναπόκειται στους Ισλανδούς να αποφασίσουν αν θέλουν να ενταχθούν στην ΕΕ σε μεταγενέστερο στάδιο, αλλά υπενθύμισε ότι όταν η Ισλανδία διαπραγματευόταν την ένταξή της το 2010, μόλις το 19% στήριζε την προσχώρηση στην ΕΕ, έναντι του 47% που ψήφισε «ναι» στο πρόσφατο δημοψήφισμα.
«Οι Ισλανδοί ψήφισαν όπως ψήφισαν. Τι μπορούμε να κάνουμε; Αυτοί πήραν την απόφαση», δήλωσε ο υφυπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων και Άμυνας της Ιρλανδίας, Τόμας Μπερν.
«Αυτό δεν επηρεάζει σε τίποτα όσα κάνουμε σήμερα και οι υποψήφιες χώρες εργάζονται σκληρά για να συνεχίσουν τη διαδικασία ένταξης».
Διατήρηση της δυναμικής
Μιλώντας σε δημοσιογράφους στο περιθώριο της υπουργικής συνάντησης, ο Μπερν υποβάθμισε την επίδραση της ψήφου στην Ισλανδία στις προοπτικές των υπόλοιπων υποψήφιων χωρών, επισημαίνοντας την πρόοδο που έχουν σημειώσει το Μαυροβούνιο, η Αλβανία, η Μολδαβία και η Ουκρανία.
Ο Ιρλανδός υπουργός είπε ότι η περίπτωση της Ισλανδίας καθορίζεται από ένα πολύ συγκεκριμένο ζήτημα, τη βιομηχανία θαλάσσιας αλιείας της, και τόνισε ότι η χώρα θα παραμείνει μέλος του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου.
Την ίδια ώρα, η ΕΕ προσπαθεί να διατηρήσει τη δυναμική της διεύρυνσης. Το Μαυροβούνιο βρίσκεται σε τροχιά να γίνει το 28ο μέλος της Ένωσης έως το 2028, η Αλβανία ακολουθεί από κοντά, ενώ η Ουκρανία και η Μολδαβία έχουν ήδη ανοίξει δύο δέσμες κεφαλαίων διαπραγματεύσεων ένταξης φέτος.
Σε ερώτηση αν φοβάται ότι οι επερχόμενες εκλογές του 2027 σε ορισμένα κράτη-μέλη – μεταξύ των οποίων η Γαλλία, η Ιταλία, η Ισπανία και η Πολωνία – κινδυνεύουν να θέσουν σε κίνδυνο τη διαδικασία, ο Μπερν αρνήθηκε ότι συμβαίνει κάτι τέτοιο.
Η Μαρίν Λεπέν, υποψήφια του γαλλικού ακροδεξιού Εθνικού Συναγερμού, προβλέπεται αυτή τη στιγμή, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις, να κερδίσει σε όλα τα πιθανά σενάρια του δεύτερου γύρου. Η Λεπέν είναι ευρωσκεπτικίστρια και παραδοσιακά αντίθετη στη διεύρυνση της ΕΕ.
«Οι εκλογές είναι απρόβλεπτες», είπε ο Μπερν. «Δεν νομίζω ότι πρέπει αυτή τη στιγμή να δίνουμε υπερβολική σημασία στις δημοσκοπήσεις».
Δημοκρατικές δικλίδες ασφαλείας
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εργάζεται επίσης πάνω σε μια πρόταση για τον τρόπο μεταρρύθμισης μιας διευρυμένης Ένωσης και καλύτερης ενσωμάτωσης των υποψήφιων χωρών, η οποία αναμένεται να δημοσιευθεί στο τέλος του μήνα και να συζητηθεί στη σύνοδο κορυφής των ηγετών της ΕΕ στις 15-16 Οκτωβρίου.
Κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης της Παρασκευής θα γίνει επίσης συζήτηση για ενδεχόμενες δικλίδες ασφαλείας που θα αποτρέπουν οπισθοχώρηση στη δημοκρατία και το κράτος δικαίου μεταξύ των νέων κρατών-μελών, μια ιδέα που πρόβαλαν πέντε ιδρυτικά μέλη αντλώντας διδάγματα από τη θητεία του Βίκτορ Όρμπαν ως πρωθυπουργού της Ουγγαρίας.
«Από τη διεύρυνση του 2004 και μετά, δεν μπορούμε πάντα να είμαστε βέβαιοι ότι, μόλις αποκτήσουμε νέα μέλη, θα σέβονται το κράτος δικαίου και την αρχή της ειλικρινούς συνεργασίας», είπε η επίτροπος Κος.
Η επικεφαλής της διεύρυνσης της ΕΕ αρνήθηκε ότι οι δικλίδες ασφαλείας θα δημιουργούσαν καθεστώς μέλους δεύτερης ταχύτητας, υπογραμμίζοντας ότι θα πρέπει να είναι προσωρινές.
Ο Πέταρ Μάρκοβιτς, επικεφαλής της αποστολής του Μαυροβουνίου στην ΕΕ, δήλωσε στο Euronews ότι η χώρα του στηρίζει πιο αυστηρές δικλίδες ασφαλείας, υπό την προϋπόθεση ότι θα βασίζονται σε αντικειμενικά κριτήρια για την αξιολόγηση συστηματικών παραβιάσεων των δημοκρατικών προτύπων και των προτύπων του κράτους δικαίου.