Στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες, τα υψηλότερα εισοδήματα φορολογούνται περισσότερο, αλλά οι ανώτατοι συντελεστές διαφέρουν πολύ ανάμεσα στη Βορειοδυτική και την Ανατολική Ευρώπη.
Η φορολογική δικαιοσύνη είναι κρίσιμη για κάθε κοινωνία, καθώς δείχνει αν οι πολίτες πληρώνουν φόρους ανάλογα με το εισόδημα και τον πλούτο τους. Στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες το σύστημα είναι προοδευτικό: όσο περισσότερο κερδίζεις, τόσο μεγαλύτερο είναι το φορολογικό βάρος.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Οι ανώτατοι συντελεστές φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων κυμαίνονται από 10% στη Βουλγαρία και τη Ρουμανία έως 60,5% στη Δανία από το 2026, σύμφωνα με το Tax Foundation.
Πέρα από τη Δανία, οι ανώτατοι συντελεστές φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων υπερβαίνουν το 50% σε ακόμη έξι χώρες: Γαλλία, Αυστρία, Ισπανία, Βέλγιο, Πορτογαλία και Σουηδία.
Οι πολύ υψηλοί εισοδηματίες αντιμετωπίζουν επίσης συντελεστές κοντά σε αυτά τα επίπεδα στη Σλοβενία και τις Κάτω Χώρες.
Ο ευρωπαϊκός μέσος όρος
Κατά μέσο όρο, ο ανώτατος συντελεστής φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων σε 35 ευρωπαϊκές χώρες διαμορφώνεται στο 38,5%. Μεταξύ των ευρωπαϊκών μελών του ΟΟΣΑ ανεβαίνει στο 43,4%. Σε 18 χώρες ο συντελεστής ξεπερνά το 40%.
Σε εννέα χώρες ο ανώτατος συντελεστής κυμαίνεται μεταξύ 40% και 48%: Ιρλανδία, Γερμανία, Ιταλία, Ισλανδία, Λουξεμβούργο, Φινλανδία, Ηνωμένο Βασίλειο, Ελλάδα και Τουρκία.
Στις πέντε μεγαλύτερες οικονομίες της Ευρώπης ο ανώτατος συντελεστής κυμαίνεται από 45% στο Ηνωμένο Βασίλειο έως 55,4% στη Γαλλία. Η ψαλίδα είναι σχετικά μεγάλη, γύρω στις 10 ποσοστιαίες μονάδες.
Αντίθετα, πέρα από τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία, ο ανώτατος συντελεστής φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων είναι κάτω από 25% στη Μολδαβία, την Ουγγαρία, την Ουκρανία, τη Γεωργία, την Τσεχία και την Εσθονία.
Έντονες περιφερειακές διαφορές: Βορειοδυτική έναντι Ανατολικής Ευρώπης
Οι ανώτατοι συντελεστές φόρου εισοδήματος παρουσιάζουν ξεκάθαρα περιφερειακά μοτίβα. Γενικά, οι σκανδιναβικές και δυτικοευρωπαϊκές χώρες έχουν τους υψηλότερους ανώτατους οριακούς συντελεστές, συνήθως μεταξύ 45% και 60%. Υπάρχουν εξαιρέσεις, όπως η Νορβηγία, όπου ο συντελεστής βρίσκεται λίγο κάτω από το 40%.
Οι περισσότερες μη κοινοτικές οικονομίες της Ανατολικής Ευρώπης διατηρούν χαμηλότερους ανώτατους συντελεστές, αν και η Τουρκία ξεχωρίζει με περίπου 41%, γεγονός που τη φέρνει πιο κοντά σε μεσαίου επιπέδου φορολογικά καθεστώτα της ΕΕ. Η Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένων των Βαλκανίων, τείνει επίσης να επιβάλλει χαμηλότερα ποσοστά. Σε ορισμένες χώρες, τα συστήματα ενιαίου φόρου συμβάλλουν στη διατήρηση σχετικά χαμηλών ανώτατων συντελεστών.
Οι φορολογικοί συντελεστές αλλάζουν με τις πολιτικές αποφάσεις
Οι συντελεστές αυτοί δεν είναι σταθεροί, καθώς οι κυβερνήσεις τους προσαρμόζουν ανάλογα με τις πολιτικές τους. Σύμφωνα με το Tax Foundation, αρκετές χώρες αναθεώρησαν τον ανώτατο συντελεστή φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων τον τελευταίο χρόνο.
«Οι κυβερνήσεις μπορούν γενικά να αντλήσουν έσοδα πιο αποτελεσματικά αξιοποιώντας τα οριακά φορολογικά ποσοστά στα χαμηλότερα άκρα της εισοδηματικής κατανομής, παρά μέσω υψηλότερων ανώτατων συντελεστών», αναφέρει σε άρθρο του ο Άλεξ Μέγκντεν, αναλυτής παγκόσμιας πολιτικής στο Tax Foundation.
«Αυτό συμβαίνει επειδή η επιβολή υψηλότερου συντελεστή σε μια φορολογική κλίμακα επηρεάζει αρνητικά το κίνητρο των ατόμων σε αυτή την κλίμακα να αυξήσουν ή να μειώσουν το εισόδημά τους, ενώ ταυτόχρονα αυξάνει τα έσοδα από όλους τους φορολογούμενους στις υψηλότερες κλίμακες», πρόσθεσε.
Η Δανία εισήγαγε μια νέα φορολογική κλίμακα για εισοδήματα άνω των 2,8 εκατ. κορωνών Δανίας (περίπου 375.000 ευρώ), αυξάνοντας τον ανώτατο συντελεστή από 55,6% σε 60,5%.
Η Εσθονία αύξησε τον ενιαίο συντελεστή φόρου εισοδήματος από 22% σε 24%, ενώ η Σλοβακία πρόσθεσε δύο νέες φορολογικές κλίμακες, ανεβάζοντας τον ανώτατο συντελεστή από 25% σε 35%.
Αντιθέτως, η Φινλανδία μείωσε τον ανώτατο συντελεστή φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων από 51,5% σε 45%.
Το 2025, μόλις ένας στους πέντε πολίτες της ΕΕ θεωρούσε ότι οι φόροι καταβάλλονται ανάλογα με το εισόδημα και τον πλούτο «σε μεγάλο βαθμό». Περίπου οι μισοί (51%) συμφωνούσαν ότι αυτό ισχύει «ως ένα βαθμό», σύμφωνα με έρευνα Eurobarometer.