Τα κριτήρια για τις «πλουσιότερες χώρες» είναι συχνά παραπλανητικά: νέος δείκτης ευημερίας, που λαμβάνει υπόψη εισόδημα και ΑΕΠ, δεν κατατάσσει ΗΠΑ, Γερμανία και Γαλλία στην πρώτη δεκάδα.
Η Ευρώπη κυριαρχεί στις παγκόσμιες κατατάξεις πλούτου, αλλά το τι σημαίνει στην πράξη να είσαι «πλούσια χώρα» εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το πώς μετριέται η ευημερία και ποιοι την καρπώνονται.
«Το να είσαι η πλουσιότερη χώρα στον κόσμο δεν αφορά μόνο το πόσα παράγεις», αναφέρει η ανάλυση της πλατφόρμας σύγκρισης χρηματοοικονομικών υπηρεσιών HelloSafe.
«Μετριέται από το πώς αυτός ο πλούτος μεταφράζεται απτά στην καθημερινότητα του μέσου πολίτη. Το 2026, η απάντηση είναι η Νορβηγία».
Η ομάδα υποστηρίζει ότι το κατά κεφαλήν ΑΕΠ από μόνο του μπορεί να αλλοιώσει τις συγκρίσεις, καθώς προϋποθέτει ότι το εθνικό προϊόν κατανέμεται ομοιόμορφα στον πληθυσμό.
Η Ιρλανδία είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα. Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ φτάνει περίπου τα 150.000 δολάρια σε όρους αγοραστικής δύναμης, αλλά μεγάλο μέρος αυτού οφείλεται σε πολυεθνικές όπως η Apple, η Google και η Pfizer.
Η απόκλιση ανάμεσα στο παραγόμενο προϊόν και το εισόδημα των νοικοκυριών εκτιμάται σε περίπου 70.000 δολάρια ανά άτομο.
Λαμβάνοντας υπόψη αυτούς τους περιορισμούς, ο «Δείκτης Ευημερίας» της HelloSafe κατατάσσει περισσότερες από 50 χώρες βάσει ενός συνολικού σκορ έως 100 μονάδες.
Βασίζεται σε δεδομένα του ΔΝΤ, της Παγκόσμιας Τράπεζας, του UNDP, της Eurostat και του ΟΟΣΑ, συνδυάζοντας εισοδήματα, ανισότητες και ευρύτερους κοινωνικούς δείκτες σε ένα ενιαίο μέτρο ευημερίας.
Με βάση αυτό το κριτήριο, η Ευρώπη κυριαρχεί στην κορυφή της κατάταξης, καθώς και οι πέντε πλουσιότερες χώρες βρίσκονται στην περιοχή.
Μικρές χώρες κερδίζουν έδαφος
Η Νορβηγία βρίσκεται στην κορυφή του πίνακα, χάρη στο υψηλότερο Ακαθάριστο Εθνικό Εισόδημα (GNI, Gross National Income, το συνολικό εισόδημα που αποκομίζουν οι πολίτες και οι επιχειρήσεις μιας χώρας, συμπεριλαμβανομένων των εισοδημάτων από το εξωτερικό) παγκοσμίωςκαι σε ένα ιδιαίτερα ισορροπημένο κοινωνικό μοντέλο.
Η Ιρλανδία καταλαμβάνει τη δεύτερη θέση, με υψηλά πραγματικά εισοδήματα παρά το «φουσκωμένο» ΑΕΠ της. Το Λουξεμβούργο είναι τρίτο, υποχωρώντας από την κορυφή για πρώτη φορά από τότε που ξεκίνησε η κατάρτιση του δείκτη.
Σύμφωνα με την έκθεση, οι χώρες αυτές συνδυάζουν ισχυρές οικονομικές επιδόσεις με ορισμένους από τους καλύτερους κοινωνικούς δείκτες παγκοσμίως.
Άλλος ισχυρός «παίκτης» είναι η Ισλανδία, που βρίσκεται στην πέμπτη θέση, με ισχυρούς δείκτες ανθρώπινης ανάπτυξης και χαμηλά επίπεδα σχετικής φτώχειας.
Η Σιγκαπούρη, αντίθετα, καταγράφει υψηλές επιδόσεις στα εισοδήματα, αλλά υστερεί λόγω αυξημένων ανισοτήτων.
Εκτός Ευρώπης, οι Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκονται στη 17η θέση, συνδυάζοντας οικονομική ισχύ με υψηλή ανισότητα και αυξημένα επίπεδα σχετικής φτώχειας.
Η Γαλλία κατατάσσεται 20ή, ακριβώς πίσω από την Τσεχία, η οποία ωφελείται από μία από τις πιο ισότιμες κατανομές εισοδήματος στην Ευρώπη και από χαμηλό ποσοστό σχετικής φτώχειας.
Στο κάτω άκρο του ευρωπαϊκού πίνακα, χώρες όπως η Ιταλία, η Ισπανία και η Εσθονία συγκεντρώνουν πιο μέτριες βαθμολογίες, κάτι που αντανακλά χαμηλότερα επίπεδα εισοδήματος και, στην περίπτωση της Ισπανίας, υψηλότερη σχετική φτώχεια.
Πέρα από την Ευρώπη, οι Σεϋχέλλες καταλαμβάνουν την πρώτη θέση στην Αφρική, χάρη στο υψηλότερο κατά κεφαλήν ΑΕΠ στην ήπειρο, τους ισχυρούς δείκτες ανθρώπινης ανάπτυξης και τις σχετικά περιορισμένες ανισότητες. Ακολουθούν το Μαυρίκιος και η Αλγερία.
Στη Λατινική Αμερική, η Ουρουγουάη βρίσκεται για πρώτη φορά στην κορυφή της κατάταξης, με το υψηλότερο ΑΕΕ στην περιοχή, τα χαμηλότερα επίπεδα φτώχειας και την πιο ισότιμη κατανομή εισοδήματος. Ακολουθούν η Χιλή και ο Παναμάς.
Στην Ασία, πρώτη είναι η Σιγκαπούρη, και ακολουθούν το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι, παρότι η Ευρώπη εξακολουθεί να κυριαρχεί στους δείκτες παγκόσμιας ευημερίας, η εικόνα αλλάζει σημαντικά όταν λαμβάνονται υπόψη η ανισότητα και οι κοινωνικές επιδόσεις. Το τι σημαίνει να είσαι «πλούσιος», υποδηλώνουν τα στοιχεία, δεν καθορίζεται πλέον μόνο από το παραγόμενο προϊόν, αλλά και από το πόσο ευρύτερα διαχέεται αυτός ο πλούτος.