Η Χρύσα Τζελέπη και ο Άκης Κερσανίδης ακολουθούν στην ταινία τους τον Γερμανό ψυχίατρο Τίτους Μίλεχ, καθώς επιστρέφει στην πατρίδα του, για να βρει απαντήσεις για τις φρικωδίες του παρελθόντος
Ο Γερμανός ψυχίατρος και ψυχαναλυτής Τίτους Μίλεχ, μετά από πολλά χρόνια άρνησης της καταγωγής του και της μητρικής του γλώσσας, λόγω της ναζιστικής κληρονομιάς, ξεκινά ένα ταξίδι επιστροφής στη γενέτειρά του, τη Γερμανία. Είναι ένα ταξίδι στον χώρο και τον χρόνο των εγκλημάτων του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. Ο Μίλεχ επισκέπτεται στρατόπεδα συγκέντρωσης, τόπους μνήμης και ανθρώπους σε μια προσπάθεια κατανόησης της ιστορικής αλήθειας και αναζήτησης απαντήσεων για τον παραλογισμό του παρελθόντος.
Αυτό το οδοιπορικό, την κατά μέτωπο αντιμετώπιση του τραύματος και της διαγενεακής ενοχής, μέσω του εξαιρετικού πρωταγωνιστή τους, καταγράφουν εκπληκτικά η Χρύσα Τζελέπη και ο Άκης Κερσανίδης στο ντοκιμαντέρ τους «Επιστροφή στην πατρίδα». Ο Άκης Κερσανίδης μας μίλησε για την ταινία τους:
«Η ταινία είναι μια ταινία δρόμου. Είναι δηλαδή στην ουσία ένα ταξίδι σε πραγματικό και ταυτόχρονα σε φανταστικό χρόνο. Είναι ένα ταξίδι στην ιστορία, αλλά στο χώρο των εγκλημάτων στη Γερμανία. Αφορά αυτό ακριβώς το θέμα: το κεντρικό του ζήτημα είναι τα εγκλήματα των Ναζί στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Υπάρχουν συνήθως σε όλες τις κοινωνίες συλλογικά ιστορικά τραύματα. Έχουμε κι εμείς εδώ στην Ελλάδα από τον εμφύλιο πόλεμο, αντίστοιχες πληγές που δεν τις έχουμε λύσει ακόμη συλλογικά.
Στη Γερμανία βέβαια είναι κάτι πολύ μεγαλύτερο, γιατί εκεί στην περίοδο του ναζισμού, ένα τεράστιο ποσοστό του λαού υποστήριζε τον Χίτλερ. Από την άλλη πλευρά, το τραύμα των θυμάτων είναι σαφέστατα μεγαλύτερο, είναι πιο βαθύ και επουλώνεται πιο δύσκολα. Ο Τίτους Μίλεχ υποστηρίζει ότι ποτέ δεν τελειώνεις με τα τραύματα. Μπορείς μόνο να βρεις έναν τρόπο να μαλακώσεις λίγο τον πόνο τους».
Το ντοκιμαντέρ έκανε παγκόσμια πρεμιέρα στο περσινό 27ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης, όπου απέσπασε το βραβείο καλύτερης ταινίας από την Πανελλήνια Ένωση Κριτικών Κινηματογράφου. Στη συνέχεια κέρδισε και το βραβείο κοινού στο 13ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Χανίων. Ο θεατής ακολουθεί τον Τίτους Μίλεχ στην επώδυνη πορεία του. Συνειδητοποιεί γρήγορα το τραύμα και το τεράστιο ιστορικό βάρος που κουβαλά:
«Ο ήρωας μας, μας γοήτευσε από την πρώτη στιγμή, γιατί μιλάει τόσο αυθόρμητα και ανοιχτά για ένα εσωτερικό τραύμα, που το κουβαλάει όλη του τη ζωή. Τον είδαμε λίγο σαν Οδυσσέα που ψάχνει την Ιθάκη του, την πατρίδα του δηλαδή. Θέλει να γυρίσει πίσω, αλλά δυστυχώς δεν μπορεί να τη βρει. Είναι ένας άνθρωπος χωρίς πατρίδα, ή μάλλον έχει πατρίδα όλο τον κόσμο, όπως λέει και αυτός. Μας γοήτευσε λοιπόν αυτή η ειλικρίνεια και το θάρρος του να μιλήσει για αυτό που πολλοί άνθρωποι αισθάνονται, όχι μόνο στη Γερμανία.
Τους βασανίζει ένα αντίστοιχο σκοτεινό τραύμα από τα παλιά και δεν μπορούν να λυτρωθούν με κάποιον τρόπο. Δεν έχει να κάνει αν είναι Γερμανός, αν είναι Έλληνας ή Γάλλος. Το μήνυμα που δίνει, είναι ότι πρέπει να θυμόμαστε. Να μην ξεχνάμε γιατί πραγματικά μπορεί να ξανασυμβούν ίδια πράγματα και πολύ χειρότερα» επισημαίνει η Χρύσα Τζελέπη.
Η «Επιστροφή στην Πατρίδα» είναι μια υπαρξιακή ταινία δρόμου, που έχει να κάνει με την ατομική και συλλογική ενοχή του γερμανικού λαού, με την προσπάθεια να ξεχαστούν όσα φρικώδη έγιναν. Είναι ένα χρονικό της ανθρώπινης σκληρότητας, με στόχο την αυτογνωσία και τη συμφιλίωση με το παρελθόν. Είναι μια δυνατή κινηματογραφική εμπειρία που μας καλεί να αναστοχαστούμε την ιστορία και τις προεκτάσεις της στο σήμερα:
«Η επιστροφή στην πατρίδα ενώ βάζει το θέμα του τραύματος και της μνήμης, βάζει και το θέμα της ελπίδας που μας λείπει λίγο και του μέλλοντος. Η ελπίδα λείπει ειδικά από τη νεολαία. Δεν βλέπουν ένα μέλλον μπροστά τους. Νομίζω ότι αυτή η ταινία έρχεται στο σήμερα, δεν μένει δηλαδή στο παρελθόν, σε αυτά που συνέβησαν, το φτάνει μέχρι σήμερα, έστω μέσα από τα μάτια του Τίτους που είναι ένας άνθρωπος αρκετά μεγάλος σε ηλικία. Παρόλα αυτά, το μήνυμα είναι ότι είμαστε όλοι παιδιά και πρέπει σαν παιδιά να αρχίσουμε να βλέπουμε αλλιώς τα πράγματα και να ακούμε την ιστορία του διπλανού μας. Να αφουγκραζόμαστε αυτό που έχει να μας πει ο άλλος. Έτσι ίσως αλλάξουν τα πράγματα στο μέλλον. Αυτό το βρίσκω ελπιδοφόρο. Και ναι, η ταινία μας έχει ελπίδα» επισημαίνει η Χρύσα Τζελέπη.
Η «Επιστροφή στην Πατρίδα» προβάλλεται στον κινηματογράφο Δαναός, από την Πέμπτη 22 Ιανουαρίου. Οι προβολές πλαισιώνονται από ομιλίες και συζητήσεις.
ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΒΟΛΩΝ-ΣΥΖΗΤΗΣΕΩΝ ΣΤΟΝ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟ ΔΑΝΑΟΣ
- Πέμπτη 22 Ιανουαρίου 2026 | 20:00 | Πρεμιέρα
Μετά το τέλος της προβολής θα ακολουθήσει συζήτηση με τους σκηνοθέτες Άκη Κερσανίδη και Χρύσα Τζελέπη, τους συντελεστές καθώς και τον πρωταγωνιστή Τίτους Μίλεχ. Προλογίζει και συντονίζει ο Γιάννης Καντέα -Παπαδόπουλος, κριτικός κινηματογράφου.
- Παρασκευή 23 Ιανουαρίου 2026 |17:30|
Θα προλογίσει ο Κώστας Κωστάκος (Οld Βoy), κριτικός κινηματογράφου, και μετά το τέλος της προβολής θα συμμετέχει στη συζήτηση με το κοινό. Παρουσία των σκηνοθετών καθώς και του πρωταγωνιστή Τίτους Μίλεχ.
- Σάββατο 24 Ιανουαρίου 2026 |17:30 |
Μετά το τέλος της προβολής μία συνομιλία του Αντώνη Λιάκου, ιστορικός, με τον Δημήτρη Πλουμπίδη, ψυχίατρος – ψυχαναλυτής. Παρουσία των σκηνοθετών καθώς και του πρωταγωνιστή Τίτους Μίλεχ.
- Κυριακή 25 Ιανουαρίου 2026 |17:30|
Θα προλογίσει ο Δημήτρης Χριστόπουλος, ιστορικός – πολιτικός επιστήμονας και μετά το τέλος της προβολής θα συμμετέχει στη συζήτηση με το κοινό. Παρουσία των σκηνοθετών.
- Τετάρτη 28 Ιανουαρίου 2026 |20:00|
Θα προλογίσει ο Γιώργος Τσεμπερόπουλος, σκηνοθέτης, και μετά το τέλος της προβολής θα συμμετέχει στη συζήτηση με το κοινό. Παρουσία των σκηνοθετών.
ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΤΑΙΝΙΑΣ
ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΠΑΤΡΙΔΑ
Ντοκιμαντέρ | 2025 | 127’
Σενάριο-Σκηνοθεσία: Χρύσα Τζελέπη - Άκης Κερσανίδης
Οργάνωση Παραγωγής: Χρύσα Τζελέπη
Διεύθυνση παραγωγής: Άννα Μανιάν
Διεύθυνση Φωτογραφίας: Δράκος Πολυχρονιάδης
Ηχολήπτης: Σίμος Λαζαρίδης
Μουσική: Κωστής Δρυγιανάκης / Μοντάζ: Γιάννης Καράμπελας
Graphic design, Color, Αφίσα: Νίκος Τζαφερίδης Συμπαραγωγή: ΕΡΤ, PROSSENGHISI film & video , FANTASIA ltd / Συγχρηματοδότηση: ΕΚΚΟΜΕΔ
Υποστήριξη: Γενικό προξενείο της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας
Παραγωγοί: Άκης Κερσανίδης, Χρύσα Τζελέπη, Πάνος Παπαδόπουλος
Χορηγoί μετακίνησης: Σίνης Α.Ε. (εμπορία αυτοκινήτων & ανταλλακτικών) ,ΑΝΕΚ lines
Παραγωγή: AnemiCinema
