Η ευρωπαϊκή αγορά ναρκωτικών γίνεται πιο περίπλοκη: ισχυρά οπιοειδή, πιο δυνατή κάνναβη και νέες ουσίες αυξάνουν τους κινδύνους για την υγεία, προειδοποιεί ο ευρωπαϊκός οργανισμός.
Νέοι κίνδυνοι για την υγεία, αγορές ναρκωτικών που εξελίσσονται ταχύτατα και γίνονται όλο και πιο περίπλοκες: αυτή είναι η προειδοποίηση που απηύθυνε την Τρίτη η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία για τα Ναρκωτικά.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Η ετήσια έκθεσή της, που βασίζεται σε δεδομένα από τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ, καθώς και από την Τουρκία και τη Νορβηγία, αναδεικνύει ανησυχίες όχι μόνο για τη διαθεσιμότητα των ουσιών, αλλά και για τη διαρκώς αυξανόμενη ποικιλία, την απρόβλεπτη φύση και την ισχύ τους.
Αυτό ισχύει ιδίως για τα νέα συνθετικά οπιοειδή.
«Τα νέα συνθετικά οπιοειδή είναι ουσίες με εξαιρετικά υψηλή ισχύ», δήλωσε στο Euronews η Λορέιν Νόλαν, εκτελεστική διευθύντρια της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας για τα Ναρκωτικά (EUDA).
«Ένα γραμμάριο αρκεί για να παρασκευαστούν αρκετές χιλιάδες θανατηφόρες δόσεις. Άρα, σε αυτή την περίπτωση το όριο ανάμεσα στη χρήση και την υπερδοσολογία είναι εξαιρετικά μικρό», πρόσθεσε, υπογραμμίζοντας ότι αυτές οι ουσίες μπορούν να εμφανιστούν πολύ γρήγορα στην αγορά, συχνά χωρίς οι χρήστες να γνωρίζουν τι ακριβώς λαμβάνουν.
Τουλάχιστον 7.600 άνθρωποι πέθαναν από υπερδοσολογία στην ΕΕ το 2024, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της EUDA, με τα οπιοειδή – συχνά σε συνδυασμό με άλλες ουσίες – να παραμένουν η κύρια αιτία θανάτων που σχετίζονται με τα ναρκωτικά.
Η έκθεση επισημαίνει επίσης τη διαρκώς αυξανόμενη παρουσία νέων ψυχοδραστικών ουσιών (NPS), με μία να εντοπίζεται κάθε εβδομάδα. Μόνο το 2025, 50 ουσίες αναφέρθηκαν για πρώτη φορά στην Ευρώπη. Συνολικά, η EUDA παρακολουθεί σήμερα περίπου 1.050 ουσίες.
24,9 εκατομμύρια χρήστες κάνναβης
Η κάνναβη παραμένει η πιο διαδεδομένη παράνομη ουσία στην Ευρώπη, με 24,9 εκατομμύρια ενήλικες να δηλώνουν ότι έκαναν χρήση τον τελευταίο χρόνο.
Παρά το γεγονός ότι πρόκειται για μια «καθιερωμένη» αγορά, εξακολουθεί να εξελίσσεται. Οι διαδρομές διακίνησης μεταβάλλονται και στην Ευρώπη φτάνουν ολοένα μεγαλύτερες ποσότητες προϊόντων κάνναβης υψηλής δραστικότητας, συμπεριλαμβανομένων εισαγωγών από τη Βόρεια Αμερική.
Η Λορέιν Νόλαν ανέφερε ότι μία από τις ανησυχίες αφορά τη διοχέτευση προϊόντων από τις νέες ρυθμισμένες αγορές και την εμφάνιση ισχυρότερων σκευασμάτων.
«Σε ορισμένες μορφές ρητίνης, για παράδειγμα, καταγράφουμε περιεκτικότητα σε THC έως και 33%. Και φυσικά, όσο υψηλότερο είναι το ποσοστό της ουσίας THC στο ναρκωτικό, τόσο πιο πιθανό είναι, σε μακροχρόνια χρήση, να προκαλέσει ψύχωση», σημείωσε η Νόλαν.
Η ευρύτερη διαθεσιμότητα προϊόντων υψηλής δραστικότητας, εκχυλισμάτων και βρώσιμων σκευασμάτων αυξάνει τους κινδύνους για την υγεία, με ορισμένα περιστατικά να συνδέονται με επείγουσες εισαγωγές σε νοσοκομεία. Οι αρχές έχουν επίσης προειδοποιήσει για κάνναβη νοθευμένη με συνθετικά κανναβινοειδή και για επιμολύνσεις από ενδεχομένως επικίνδυνα φυτοφάρμακα.
Η ευρωπαϊκή υπηρεσία κατέγραψε μείωση στις κατασχέσεις κοκαΐνης, με 330 τόνους να δεσμεύονται το 2024 έναντι 419 τόνων το προηγούμενο έτος. Ωστόσο, ο αριθμός των κατασχέσεων αυξήθηκε, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι διακινητές ίσως στρέφονται σε μικρότερα, πιο κατακερματισμένα φορτία για να αποφύγουν τον εντοπισμό.
Παρά τη μείωση, η κοκαΐνη εξακολουθεί να αποτελεί μείζονα ανησυχία, αντιστοιχώντας περίπου στο ένα τρίτο των ατόμων που ξεκινούν θεραπεία για εξάρτηση στην Ευρώπη και συμβάλλοντας σε ολοένα μεγαλύτερο ποσοστό επιβλαβών συνεπειών για την υγεία.
Απέναντι στην αύξηση των κινδύνων για την υγεία και την ασφάλεια, η υπηρεσία καλεί τα κράτη μέλη να επενδύσουν σε συστήματα παρακολούθησης και ετοιμότητας, ακολουθώντας παράλληλα μια ισορροπημένη προσέγγιση που θα στοχεύει τόσο στην προσφορά όσο και στη ζήτηση και θα βασίζεται στη δημόσια υγεία και τα ανθρώπινα δικαιώματα.