Ψεύτικο βίντεο στα κοινωνικά δίκτυα με υποτιθέμενους μαχητές της Χεζμπολάχ που απειλούν τη Γαλλία συνδέεται με ρωσική εκστρατεία παραπληροφόρησης
Η Storm-1516, μια επιχείρηση επιρροής με διασυνδέσεις στη Ρωσία, η οποία διακινεί συστηματικά κατασκευασμένους ισχυρισμούς για την Ευρώπη και τη Δύση, εμφανίζεται σε πολλές διαφορετικές μορφές.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Αυτή τη φορά, ερευνητές εκτιμούν ότι μπορεί να κρύβεται πίσω από ένα βίντεο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, στο οποίο φερόμενοι μαχητές της Χεζμπολάχ, μιας λιβανικής ένοπλης οργάνωσης που στηρίζεται από το Ιράν, απειλούν με επιθέσεις σε γαλλικό έδαφος ενόψει των εορτασμών της Ημέρας της Βαστίλης στις 14 Ιουλίου.
Στο βίντεο, τρεις κουκουλοφόροι με στρατιωτικές στολές ποζάρουν μπροστά σε ένα ομοίωμα στρατιώτη της Γαλλικής Λεγεώνας των Ξένων, στο πρόσωπο του οποίου είναι ζωγραφισμένη η γαλλική σημαία.
Απειλούν ότι θα «χυθεί αίμα» στις 14 Ιουλίου, αν η Γαλλία συνεχίσει να «προμηθεύει όπλα» στο «σιωνιστικό καθεστώς», σε μια σαφή αναφορά στο Ισραήλ.
Στο τέλος του βίντεο, ένας από τους άνδρες αποκεφαλίζει το ομοίωμα με ένα μαχαίρι.
Τι γνωρίζουμε για αυτό το βίντεο;
Το βίντεο διαδόθηκε αρχικά στο Telegram και στη συνέχεια στο X και στο Facebook, συγκεντρώνοντας σχεδόν ένα εκατομμύριο προβολές σε αναρτήσεις στο X.
Στο υλικό που ανέλυσε η ομάδα επαλήθευσης του Euronews, The Cube, οι άνδρες δεν αναφέρουν ρητά σε ποια οργάνωση ανήκουν. Ωστόσο, το διακριτικό στο μανίκι της στολής τους παραπέμπει στη Χεζμπολάχ, της οποίας η ένοπλη πτέρυγα έχει χαρακτηριστεί τρομοκρατική οργάνωση από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Επιπλέον, αναρτήσεις στα κοινωνικά δίκτυα τους παρουσιάζουν επίσης ως μέλη της Χεζμπολάχ.
Υπάρχει όμως μια σειρά από ενδείξεις που δείχνουν ότι το βίντεο είναι πλαστό. Καταρχάς, δεν φέρει το έμβλημα της οργάνωσης, το οποίο συνήθως εμφανίζεται στο υλικό που διακινείται από τα επίσημα κανάλια της.
Συνάδελφοι από την αραβόφωνη υπηρεσία του Euronews μας είπαν επίσης ότι η προφορά θύμιζε αραβικά της Ανατολικής Μεσογείου, αλλά όχι τη λιβανέζικη διάλεκτο, προσθέτοντας ότι ο ομιλητής έκανε πολλά γραμματικά λάθη. Αυτό υποδηλώνει ότι το βίντεο δεν προέρχεται από τη Χεζμπολάχ.
Fact-checkers από το AFP ανέφεραν ότι το βίντεο διαδόθηκε μέσα από μια σειρά αναρτήσεων που δημοσιεύτηκαν την ίδια ημέρα (πηγή στα Αγγλικά) από ένα δίκτυο λογαριασμών που χρησιμοποιούν συχνά φιλορωσικές αφηγήσεις.
Σε αυτούς περιλαμβάνονται λογαριασμοί που τάσσονται υπέρ της Συμμαχίας Κρατών του Σαχέλ, μιας ομάδας χωρών στην οποία συμμετέχουν το Μάλι, ο Νίγηρας και η Μπουρκίνα Φάσο, η οποία έχει δεσμούς με το Ιράν και είναι ανοιχτά αντιδυτική.
Ομάδες επαλήθευσης (πηγή στα Αγγλικά) ανέφεραν επίσης ότι το βίντεο αναπαράχθηκε από λογαριασμούς που τάσσονται κατά του Ισραήλ, καθώς και από χρήστες που αναδημοσιεύουν συστηματικά θεωρίες συνωμοσίας.
Τα πολλά πρόσωπα της Storm-1516
Το βίντεο παρουσιάζει ομοιότητες με άλλο υλικό που συνδέεται με την εκστρατεία παραπληροφόρησης Storm-1516, καθώς και με ψευδές περιεχόμενο που στοχοποιεί την Ουκρανία και δυτικές χώρες.
Το δίκτυο παράγει ένα ευρύ φάσμα περιεχομένου, που περιλαμβάνει την πλαστοπροσωπία Ευρωπαίων δημοσιογράφων και μέσων ενημέρωσης, την πληρωμή ηθοποιών για να παρουσιαστούν ως ψευδείς «πληροφοριοδότες», καθώς και την ολοένα συχνότερη χρήση υλικού που δημιουργείται με τεχνητή νοημοσύνη στις επιχειρήσεις του.
Οι ερευνητές έχουν επισημάνει ομοιότητες ανάμεσα στο τελευταίο πλαστό βίντεο που αποδίδεται στη Χεζμπολάχ και σε άλλο υλικό με ρωσικούς δεσμούς, μεταξύ των οποίων και ένα βίντεο που είχε επισημανθεί από το πρόγραμμα Gnida, μια ανώνυμη ερευνητική ομάδα που παρακολουθεί ρωσικές επιχειρήσεις επιρροής, και δημοσιεύτηκε τον Ιανουάριο του 2025.
Το επίμαχο βίντεο έδειχνε άτομα που ισχυρίζονταν ότι ανήκουν στην HTS, την ισλαμιστική οργάνωση που στο παρελθόν ηγούνταν ο σημερινός πρόεδρος της Συρίας, Άχμεντ αλ-Σαράα, να απειλούν ότι θα πυρπολήσουν τον καθεδρικό ναό της Νοτρ Νταμ στο Παρίσι, αν οι γαλλικές αρχές δεν αποφυλακίσουν τον Μπραχίμ Αουισσαουί. Ο τελευταίος, Τυνήσιος υπήκοος, σκότωσε τρία άτομα σε τρομοκρατική επίθεση που πραγματοποιήθηκε στη Νίκαια το 2020.
Ένα ακόμη παράδειγμα ήταν ένα βίντεο που υποτίθεται ότι έδειχνε τη Χαμάς να απειλεί με επιθέσεις στη Γαλλία, ενόψει των Ολυμπιακών Αγώνων του Παρισιού 2024. Το Κέντρο Ανάλυσης Απειλών της Microsoft εξέτασε το βίντεο και έκρινε ότι είναι σύμφωνο με τις τακτικές της Storm-1516, ενώ η Χαμάς αρνήθηκε ότι το παρήγαγε.