Η αυξανόμενη γεωπολιτική αστάθεια και συγκρούσεις όπως ο πόλεμος Ρωσίας-Ουκρανίας και στη Μέση Ανατολή καθιστούν κρίσιμες τις ευρωπαϊκές επενδύσεις σε εγχώριο δορυφορικό δίκτυο
Η προσπάθεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης να αναπτύξει το δικό της δορυφορικό πρόγραμμα σημείωσε ένα σημαντικό ορόσημο.
Η κοινοπραξία SpaceRISE και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ένωσαν πλέον τις δυνάμεις τους, υπογράφοντας συμφωνία υλοποίησης για το IRIS².
Πρόκειται να αποτελέσει το εμβληματικό, ασφαλές δορυφορικό πρόγραμμα της ΕΕ, το οποίο θα παρέχει υπηρεσίες επικοινωνίας με κρατική εγγύηση και κρυπτογράφηση για τους θεσμούς της ΕΕ, τις κρίσιμες υποδομές και τις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης. Θα προσφέρει επίσης κβαντικά ασφαλή αμυντικά επίπεδα προστασίας και δρομολόγηση υψηλής αξιοπιστίας.
Η κίνηση αυτή έρχεται την ώρα που πολλοί κλάδοι εξακολουθούν να βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στο Starlink για υπηρεσίες όπως το Wi-Fi σε αεροσκάφη και τις επιχειρήσεις με drones στην Ουκρανία. Αυτό θα μπορούσε να επιτρέψει στην ΕΕ να ωφεληθεί σημαντικά από ένα δικό της δορυφορικό πρόγραμμα, ώστε να αντισταθμίσει την ευρεία επιρροή του Starlink.
Η πρόσφατη συμφωνία προσθέτει ακόμη 66 δορυφόρους στο πρόγραμμα, ανεβάζοντας τον συνολικό αριθμό στους 348. Από αυτούς, οι 330 θα βρίσκονται σε χαμηλή τροχιά γύρω από τη Γη και οι 18 σε μεσαία τροχιά.
Οι πρώτες εκτοξεύσεις του προγράμματος αναμένεται να ξεκινήσουν το 2029 και να προχωρούν σταδιακά.
Κύριοι χρήστες του θα είναι οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις και βασικοί φορείς από τους τομείς της επιτήρησης, των αμυντικών επιχειρήσεων και κρίσιμων εμπορικών κλάδων όπως οι μεταφορές και η ενέργεια.
Ένα ευρωπαϊκό δορυφορικό δίκτυο
Η αυξανόμενη γεωπολιτική αστάθεια και οι συνεχιζόμενες συγκρούσεις τα τελευταία χρόνια, όπως ο πόλεμος Ρωσίας–Ουκρανίας και οι πόλεμοι στη Μέση Ανατολή, καθιστούν κρίσιμο για την Ευρώπη να επενδύσει περισσότερο στην ψηφιακή της κυριαρχία και στην ανθεκτικότητα των δικών της συστημάτων.
Αντί, λοιπόν, να προσπαθήσει να λειτουργήσει ως άλλη μία υπηρεσία ευρυζωνικού Internet για καταναλωτές –όπως το Starlink που επιχειρεί να ανταγωνιστεί δίκτυα όπως τα T-Mobile και AT&T– το IRIS² έχει σχεδιαστεί για τις ανάγκες της άμυνας, των κυβερνήσεων, των κρίσιμων υπηρεσιών και των χρηστών ασφαλείας.
Αυτοί είναι οι τομείς που μπορούν να βοηθήσουν περισσότερο την ήπειρο να οικοδομήσει πραγματική ανθεκτικότητα. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό σε περιόδους συγκρούσεων ή φυσικών καταστροφών, όταν οι κεραίες κινητής τηλεφωνίας και οι υπηρεσίες Internet μπορεί να τεθούν εκτός λειτουργίας, αφήνοντας τη δορυφορική σύνδεση ως τη μόνη ουσιαστική επιλογή επικοινωνίας.
Ωστόσο, η υπερβολική εξάρτηση από το Starlink ή από οποιαδήποτε άλλη ξένη εταιρεία μπορεί επίσης να δημιουργήσει σειρά γεωπολιτικών και ζητημάτων διακυβέρνησης για την ΕΕ. Αυτό ισχύει ακόμη περισσότερο μετά την κλιμάκωση των εντάσεων σε δασμούς και άλλα θέματα μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ τα τελευταία χρόνια, μετά τη δεύτερη κυβέρνηση Τραμπ.
Τα μέλη της SpaceRISE, Eutelsat, SES και Hispasat, θα συνεργαστούν με ευρωπαϊκούς κατασκευαστές για τους δορυφόρους και τις επίγειες υποδομές του IRIS², ενώ ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος θα αναλάβει την τεχνική ανάπτυξη και την πιστοποίηση.