Η σειρά γέννησης των παιδιών επηρεάζει τον κίνδυνο εμφάνισης δεκάδων παθήσεων, από τον αυτισμό και τις αλλεργίες έως την κατάχρηση ουσιών.
Μπορεί η σειρά με την οποία γεννιούνται τα παιδιά να καθορίζει μεγαλύτερο ή μικρότερο κίνδυνο εμφάνισης ορισμένων παθήσεων;
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Μια νέα μελέτη δείχνει ότι η σειρά γέννησης συνδέεται με τον κίνδυνο νόσησης σε μεγαλύτερο εύρος απ’ ό,τι πιστευόταν μέχρι σήμερα.
Οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από περισσότερα από 10 εκατομμύρια άτομα σε οικογένειες με δύο παιδιά και εντόπισαν σημαντικές συσχετίσεις για 150 ασθένειες, από ψυχιατρικές διαταραχές μέχρι προβλήματα του πεπτικού.
Τα ευρήματα, που δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό Nature Health (πηγή στα Αγγλικά), δείχνουν ότι τα πρωτότοκα παιδιά είναι πιο πιθανό να αντιμετωπίσουν νευροαναπτυξιακές δυσκολίες όπως ο αυτισμός και η ΔΕΠΥ, καθώς και αλλεργίες που σχετίζονται με το ανοσοποιητικό.
Διαπιστώθηκε επίσης ότι έχουν αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης συνδρόμου Τουρέτ, μιας πάθησης του νευρικού συστήματος που ξεκινά στην παιδική ηλικία, καθώς και ιδεοψυχαναγκαστικής διαταραχής (OCD), όπως και ακμής και άσθματος.
Τα νεότερα αδέλφια, αντίθετα, εμφανίζουν μεγαλύτερη ευπάθεια στην κατάχρηση ουσιών, σε προβλήματα του γαστρεντερικού και σε ορισμένες λοιμώδεις νόσους όπως ο έρπης ζωστήρας.
Γιατί παρατηρούνται διαφορές;
Οι συντάκτες της μελέτης επισημαίνουν ότι ένας συνδυασμός φυσιολογικών, ανοσολογικών και κοινωνικών μηχανισμών πιθανότατα εξηγεί τις συσχετίσεις μεταξύ σειράς γέννησης και κινδύνου νόσησης.
Για ανοσο-αλλεργικές και αναπνευστικές παθήσεις, όπως η αλλεργική ρινίτιδα, το έκζεμα και το άσθμα, η μελέτη σημειώνει ότι τα πρωτότοκα φέρουν αυξημένο κίνδυνο επειδή δεν έχουν την πρώιμη έκθεση σε μικρόβια που έχουν τα νεότερα αδέλφια τους.
Από πολύ μικρή ηλικία, τα νεότερα παιδιά εκτίθενται σε μεγαλύτερη ποικιλία μικροβίων που φέρνουν στο σπίτι τα μεγαλύτερα αδέλφια, και αυτή η πρώιμη έκθεση είναι καθοριστική για την ανάπτυξη ρύθμισης και ανοχής του ανοσοποιητικού.
Η μελέτη διαπιστώνει επίσης ότι το προστατευτικό αποτέλεσμα για τα νεότερα αδέλφια είναι ισχυρότερο όταν η ηλικιακή διαφορά μεταξύ των παιδιών είναι μικρότερη, ενισχύοντας την ιδέα της άμεσης ανταλλαγής μικροβίων.
Ο αυξημένος κίνδυνος για κατάχρηση ουσιών στα δεύτερα παιδιά αποδίδεται συχνά σε κοινωνιολογικούς παράγοντες, όπως η μίμηση της συμπεριφοράς του μεγαλύτερου αδελφού ή η φυσική τάση των μεταγενέστερων παιδιών να εμπλέκονται σε ριψοκίνδυνες συμπεριφορές, όπως αναφέρει η μελέτη.