Δέκα χρόνια μετά το ιστορικό δημοψήφισμα: ο πρώην διαπραγματευτής του Brexit δηλώνει ότι η πόρτα της ΕΕ είναι ανοιχτή στο Ηνωμένο Βασίλειο, αλλά το Λονδίνο δεν μπορεί να επιλέγει κατά βούληση τις πολιτικές της.
Ο πρώην διαπραγματευτής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το Brexit, Μισέλ Μπαρνιέ, δήλωσε στο Euronews ότι εναπόκειται στο Ηνωμένο Βασίλειο να αποφασίσει αν θέλει να επανενταχθεί στην Ένωση, αλλά ότι οι Βρυξέλλες έχουν ξεκαθαρίσει τους όρους τους.
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΉΜΙΣΗ
Τα σχόλιά του έρχονται δέκα χρόνια αφότου το Ηνωμένο Βασίλειο ψήφισε με 52% έναντι 48% υπέρ της αποχώρησης από την ΕΕ και σε μια περίοδο που οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι μια σαφής πλειοψηφία της βρετανικής κοινής γνώμης, πέρα από κομματικές γραμμές, θεωρεί αυτήν την απόφαση λάθος.
«Το Brexit, που αποφασίστηκε με κυρίαρχη ψήφο πριν από 10 χρόνια, έχει ολοκληρωθεί, αλλά το μέλλον είναι ανοιχτό και η πόρτα είναι ανοιχτή», δήλωσε ο Μπαρνιέ, εξέχων κεντροδεξιός πολιτικός που διετέλεσε πρωθυπουργός της Γαλλίας από τον Σεπτέμβριο έως τον Δεκέμβριο του 2024, στην εκπομπή του Euronews 12 Minutes With.
Υποστήριξε ότι η βρετανική κυβέρνηση και τα πολιτικά κόμματα γνωρίζουν ποιες είναι οι προϋποθέσεις επανένταξης, σημειώνοντας ότι θα πρέπει να είναι σαφές στο Λονδίνο πως «δεν μπορεί και την πίτα ολόκληρη και τον σκύλο χορτάτο» όταν πρόκειται για τη διαπραγμάτευση της μελλοντικής του σχέσης με τις Βρυξέλλες.
Ο Μπαρνιέ, που χαρακτήρισε το Brexit «παιχνίδι όπου όλοι χάνουν», εξήγησε ότι θα ήταν, για παράδειγμα, δυνατό για το Ηνωμένο Βασίλειο να ενταχθεί στην ενιαία αγορά, τη χωρίς σύνορα οικονομική ζώνη της Ένωσης, χωρίς να γίνει μέλος της ΕΕ, όπως έχουν κάνει η Ισλανδία, το Λιχτενστάιν και η Νορβηγία.
«Όμως οι όροι είναι απολύτως σαφείς για κάθε χώρα που εντάσσεται στην ενιαία αγορά», είπε, προσθέτοντας ότι ένας από αυτούς είναι «ο σεβασμός των τεσσάρων ελευθεριών», δηλαδή της ελεύθερης κυκλοφορίας αγαθών, υπηρεσιών, προσώπων και κεφαλαίων.
Η πλήρης ένταξη στην ενιαία αγορά, ωστόσο, θεωρείται προς το παρόν εκτός συζήτησης.
Η μη ένταξη στην ενιαία αγορά αποτελούσε βασική «κόκκινη γραμμή» για την κυβέρνηση των Εργατικών υπό τον απερχόμενο πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ. Ήταν ο τρόπος του να τηρήσει τις προεκλογικές δεσμεύσεις του κόμματός του, επιχειρώντας ταυτόχρονα να κατευνάσει τους ψηφοφόρους του Leave και να διαχειριστεί μια «επαναφορά» στις σχέσεις με την ΕΕ.
Αντί γι’ αυτό, η προσέγγιση του Στάρμερ ήταν να φέρει το Ηνωμένο Βασίλειο πιο κοντά στην αγορά σε ορισμένους τομείς. Ωστόσο, αυτή η μερική ή «à la carte» διευθέτηση ιστορικά δεν βρίσκεται στο τραπέζι για την ΕΕ. Ο Μπαρνιέ επανέλαβε ότι το Ηνωμένο Βασίλειο δεν θα πρέπει να μπορεί να επιλέγει κατά το δοκούν πολιτικές της ΕΕ.
Παραμένει ασαφές ποια είναι η θέση του Άντι Μπέρναμ, ο οποίος είναι σήμερα βουλευτής και θεωρείται ο πιθανότερος διάδοχος του Στάρμερ στη Ντάουνινγκ Στριτ 10 μετά την παραίτησή του τη Δευτέρα.
Βουλευτές των Φιλελεύθερων Δημοκρατών και φιλοευρωπαίοι βουλευτές των Εργατικών τον έχουν ήδη καλέσει να «εγκαταλείψει τις κόκκινες γραμμές» για την ενιαία αγορά και την τελωνειακή ένωση, τις οποίες οι Βρυξέλλες θεωρούν βασικό αγκάθι στις προσπάθειες προσέγγισης.
Η ταχεία επανένταξη είναι εφικτή
Ο Μπαρνιέ άφησε να εννοηθεί ότι είναι πιθανή μια ταχύρρυθμη διαδικασία για το Ηνωμένο Βασίλειο, εφόσον συνεχιστεί η υφιστάμενη σύγκλιση στη ρυθμιστική πολιτική, παρακάμπτοντας τη μακρά, πολύπλοκη, πολυφασική διαδικασία ένταξης που αντιμετωπίζουν υποψήφιες χώρες όπως η Ουκρανία, η Μολδαβία και τα κράτη των Δυτικών Βαλκανίων.
«Η απάντηση [στο πόσο θα διαρκέσει η διαδικασία] βρίσκεται στα χέρια του Ηνωμένου Βασιλείου», είπε. «Αν από τώρα έως την έναρξη των νέων διαπραγματεύσεων το Ηνωμένο Βασίλειο δημιουργήσει μεγάλη απόκλιση από τα πρότυπα, τους κανόνες για τα τρόφιμα, την ασφάλεια, θα έχουμε πρόβλημα και θα χρειαστεί χρόνος, πολύ περισσότερος χρόνος».
Σημείωσε ότι «αν δεν υπάρξει απόκλιση, καμία ουσιαστική απόκλιση, η διαδικασία θα είναι πολύ γρήγορη», προσθέτοντας: «Δεν μπορούμε να συγκρίνουμε την πολύ μακρά διαδικασία για τις νέες χώρες που θέλουν να ενταχθούν στην ΕΕ με αυτήν για τα πρώην κράτη μέλη».
Στο μεταξύ, είπε ο Μπαρνιέ, οι Βρυξέλλες και το Λονδίνο μπορούν να συνεργαστούν σε πολλά μέτωπα.
«Έχουμε πολλά να κάνουμε μαζί, για παράδειγμα στην άμυνα, στην ασφάλεια, στη συνεργασία μεταξύ των υπηρεσιών, ακόμη και στις επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη ή στις νέες τεχνολογίες που βλέπουμε να αναπτύσσονται», είπε.
Πρότεινε να διευκολυνθεί αυτού του είδους η συνεργασία μεταξύ Ηνωμένου Βασιλείου και ΕΕ μέσω της δημιουργίας ενός νέου οργάνου, ενός «είδους Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Άμυνας και Ασφάλειας», όπως είπε, το οποίο θα λειτουργεί «παράλληλα με τους υφιστάμενους θεσμούς».
«Αυτό θα ήταν ανοικτό σε ορισμένες χώρες που δεν είναι πλέον ή δεν είναι ακόμη μέλη της ΕΕ, για παράδειγμα, προφανώς, το Ηνωμένο Βασίλειο, αλλά και η Νορβηγία ή η Ουκρανία».
Το Ηνωμένο Βασίλειο και η ΕΕ βρίσκονται εν μέσω συνομιλιών «επαναφοράς» και ευελπιστούσαν να ολοκληρώσουν διαπραγματεύσεις για μια συμφωνία στον αγροδιατροφικό τομέα (με μείωση των εμποδίων μέσω εναρμόνισης των υγειονομικών και φυτοϋγειονομικών κανόνων), μια συμφωνία για το εμπόριο εκπομπών και ένα πρόγραμμα κινητικότητας νέων (με ειδικές βίζες για νέους Ευρωπαίους και Βρετανούς) σε σύνοδο κορυφής στις 22 Ιουλίου.
Ωστόσο, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, επιβεβαίωσε νωρίτερα αυτήν την εβδομάδα ότι η συνάντηση, για την οποία η ημερομηνία ορίστηκε μόλις την περασμένη εβδομάδα στη σύνοδο της G7 στη Γαλλία, θα αναβληθεί λόγω της παραίτησης του Στάρμερ.