Νέα δεδομένα του Κοπέρνικου δείχνουν ότι οι ημερήσιες παγκόσμιες θερμοκρασίες της επιφάνειας της θάλασσας σπάνε ρεκόρ για την εποχή.
Οι παγκόσμιες θερμοκρασίες της επιφάνειας της θάλασσας έχουν φτάσει σε επίπεδα ρεκόρ για αυτή την εποχή του χρόνου, ένα ακόμη σημάδι ότι οι ωκεανοί του πλανήτη εισέρχονται σε αυτό που οι επιστήμονες περιγράφουν ως «αχαρτογράφητη περιοχή».
Στις 21 Ιουνίου, ο παγκόσμιος μέσος όρος έφτασε τους 21,0°C, σύμφωνα με μετρήσεις τόσο της Υπηρεσίας Κλιματικής Αλλαγής Copernicus (C3S) όσο και της Υπηρεσίας Copernicus για τη Θάλασσα (CMEMS). Η τιμή αυτή ξεπερνά τα προηγούμενα ρεκόρ του 2023 (20,83°C) και του 2024 (20,86°C) κατά 0,1°C.
Αν και μπορεί να φαίνεται μικρή διαφορά, ακόμη και ελάχιστες μεταβολές στη θερμοκρασία μπορούν να έχουν σοβαρές επιπτώσεις στα θαλάσσια οικοσυστήματα, να συμβάλουν στην άνοδο της στάθμης της θάλασσας και να πυροδοτήσουν ακραία καιρικά φαινόμενα.
Η εμφάνιση συνθηκών Ελ Νίνιο στον Ισημερινό Ειρηνικό στις 2 Ιουνίου έχει συμβάλει σε αυτή την τιμή ρεκόρ, αποτελεί όμως μέρος μιας μακροπρόθεσμης τάσης που τροφοδοτείται από την κλιματική αλλαγή. Σύμφωνα με την Copernicus, οι αυξανόμενες θερμοκρασίες των ωκεανών εκτός των πολικών περιοχών ήταν μεταξύ 0,35°C και 0,73°C υψηλότερες τα τελευταία τρία χρόνια σε σχέση με τον μακροχρόνιο μέσο όρο.
«Οι τρέχουσες συνθήκες θα μπορούσαν να σηματοδοτούν την αρχή μιας νέας φάσης, οδηγώντας, για άλλη μια φορά, σε αχαρτογράφητη περιοχή», δηλώνει ο Κάρλο Μπουοντέμπο, διευθυντής της Υπηρεσίας Κλιματικής Αλλαγής Copernicus στο Ευρωπαϊκό Κέντρο Μεσοπρόθεσμων Προγνώσεων Καιρού (ECMWF).
«Με τις θερμοκρασίες των ωκεανών σε αυτά τα επίπεδα και το Ελ Νίνιο στον ορίζοντα, είναι πιθανό να δούμε και άλλα ρεκόρ θερμοκρασίας να καταρρίπτονται τους επόμενους μήνες».
Η προειδοποίηση αυτή έρχεται να επιβεβαιώσει τις πρόσφατες προβλέψεις του ΟΗΕ, σύμφωνα με τις οποίες υπάρχει πιθανότητα 91% τουλάχιστον ένα από τα επόμενα πέντε χρόνια να ξεπεράσει το όριο αύξησης της θερμοκρασίας κατά 1,5°C που, όπως προειδοποιεί η Συμφωνία του Παρισιού, η Γη δεν θα πρέπει να υπερβεί. Ο ΟΗΕ εκτιμά επίσης ότι υπάρχει πιθανότητα 86% ένα από αυτά τα χρόνια να ξεπεράσει το 2024 ως το θερμότερο που έχει καταγραφεί.
Ποιος είναι ο αντίκτυπος ενός πιο ζεστού ωκεανού;
Οι επιπτώσεις της αύξησης της θερμοκρασίας της επιφάνειας της θάλασσας δεν περιορίζονται στους ωκεανούς. Ζεστοί ωκεανοί θερμαίνουν την ατμόσφαιρα, παρέχοντας επιπλέον ενέργεια στις καταιγίδες και αυξάνοντας την εξάτμιση, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε έντονες βροχοπτώσεις και πλημμύρες.
Η θέρμανση των ωκεανών συμβάλλει επίσης στην άνοδο της στάθμης της θάλασσας και στην τήξη των πάγων, επιβαρύνοντας τα θαλάσσια οικοσυστήματα.
Μπορεί ακόμη να οδηγήσει σε πιο συχνά και πιο έντονα θαλάσσια κύματα καύσωνα, τα οποία διαταράσσουν τα οικοσυστήματα και την αλιεία, επηρεάζουν τις παράκτιες οικονομίες και μπορούν να εντείνουν την ακραία ζέστη στις κοντινές χερσαίες περιοχές.
Ελ Νίνιο επιδεινώνει την κατάσταση προσθέτοντας επιπλέον θερμότητα στην ατμόσφαιρα, αυξάνοντας τις παγκόσμιες θερμοκρασίες και μεταβάλλοντας τα πρότυπα του καιρού σε όλο τον κόσμο.
Η επιστήμονας του κλίματος Φρίντερικε Ότο από το Imperial College του Λονδίνου, η οποία δεν συμμετείχε στην ανάλυση της Copernicus, έχει προειδοποιήσει ότι οποιαδήποτε παρατεταμένη περίοδος πάνω από το 1,5°C απειλεί «μια ολόκληρη σειρά ακραίων καιρικών φαινομένων που υπερβαίνουν οτιδήποτε έχουμε βιώσει μέχρι σήμερα» – και ότι πολλές πόλεις παραμένουν απροετοίμαστες.
Η Ότο έχει επίσης προειδοποιήσει να μην αποδίδεται υπερβολική σημασία στον ρόλο του φυσικού φαινομένου Ελ Νίνιο στην επιδείνωση των παγκόσμιων ακραίων καιρικών φαινομένων: «Έρχεται και φεύγει. Η κλιματική αλλαγή, αντίθετα, επιδεινώνεται όσο δεν σταματάμε να καίμε ορυκτά καύσιμα», δήλωσε τον Μάιο.
Οι επιστήμονες της Copernicus συνεχίζουν να παρακολουθούν την κατάσταση, προκειμένου να εκτιμήσουν αν το νέο υψηλό είναι προσωρινό ή θα έχει μεγαλύτερη διάρκεια.